Category Archives: features

රටටම ලාෙබට භාණ්ඩ සපයන පීපල්ස් පාර්ක් වෙළඳ සංකීර්ණය

පිටකොටුව යනු ලංකාවේ ඕනෑම අයෙකුට ඕනෑම භාණ්ඩයක් ලාභයක් සමගම මිලදී ගැනීමට හැකි තැනකි. එහි ඇති %පීපල්ස් පාර්ක්^ සාප්පු සංකීර්ණයේ 380කට අධික කඩසාප්පු මගින් පාසල් ළමයින්ට, ගෘහණියන්ට, ව්‍යාපාරිකයන්ට ආදී සියල්ලන්ටම ඕනෑම භාණ්ඩයක් මිලදී ගැනීමේ හැකියාවක් තිබේ. 


DSCF9562

මේ පිළිබඳ ‘පීපල්ස් පාක්’ සාප්පු සංකීර්ණයේ කළමනාකරු සහ වෙළෙඳ නියෝජිතයින් මෙසේ අදහස් දැක්වූයේය. මේ වෙළෙඳ සංකීර්ණයේ ඉන්නකොට පරිසරයේ ආරක්ෂාව හා පිරිසිදුකම පිළිබඳ සැලකිල්ලක් දක්වන්න අවශ්‍යයි ‘පීපල්ස් පාක්’ සාප්පු සංකීර්ණයේ කළමනාකරු

රාජේන්ද්‍රන් ජනරංජන රූපසිංහම්

“දිවා කාලයේ මේ සාප්පු සංකීර්ණයේ ඇතුළත හා පිටත ආරක්ෂාව සඳහා ආරක්ෂක නිලධාරීන් 09 දෙනෙකු යොදවා තිබෙනවා. ඒවගේම ආරක්ෂාව සඳහා සී.සී.ටී.වී කැමරා පද්ධතියක් සකස් කර තිබෙනවා. මම හිතනවා අපි ලබාදෙන ඒ ආරක්ෂාව පාරිභෝගිකයන්ටත් ඒ වගේම වෙළෙඳ මහතුන්ටත් ප්‍රමාණවත් කියලා. නමුත් යම් හෙයකින් අපට පාලනය කරගත නොහැකි ආරක්ෂාව සම්බන්ධයෙන් ගැටලුකාරී තත්ත්වයක් මතු වුවහොත් අපි පොලීසිය දැනුවත් කර ඔවුන්ගෙන් අවශ්‍ය සහයෝගය ලබාගැනීමට කටයුතු කරනවා.

මේ සාප්පු සංකීර්ණයේ කඩසාප්පු 384ක් තිබෙනවා. ඒ නිසා මේ සාප්පු සංකීර්ණය තුළ සෑම දෙයක්ම වාගේ මිලට ගැනීමේ හැකියාවක් පාරිභෝගිකයාට තිබෙනවා. මෙහි එන පාරිභෝගිකයන්ට වාහන නැවැත්වීමේ පහසුකම් පවා අපි මෙහිදී සකස් කරදී තිබෙනවා. ඒ වෙනුවෙන් අපි ඔවුන්ගෙන් පොඩි මුදලක් අය කර ගන්නවා. නමුත් අනාරක්ෂිතව තිබෙන වාහන පිළිබඳ අපි කිසිදු වගකීමක් දරන්නේ නැහැ. එසේ ගාල්කර තිබෙන වාහනයකට යම් හානියක් සිදුවුවහොත් එය සී.සී.ටී.වී ඔස්සේ අපිට බලන්න පුළුවන්. නමුත් මේ වනතුරුත් එවැනි සිදුවීමක් පිළිබඳව වාර්තා වී නැහැ.

නමුත් පිටකොටුව කියන්නේ වංචනිකයන්, හොරුන් නිතරම ගැවසෙන ස්ථානයක්. ඒ නිසා අපේ ආරක්ෂක නිලධාරියෙක් නිතරම සාප්පු සංකීර්ණය වටේ ගමන් කරනවා. උදෑසන අටේ ඉඳන් සවස පහ වනතුරු අපි අනිවාර්යයෙන් ඒ ආරක්ෂාව පාරිභෝගිකයන්ට හා වෙළෙන්දන්ට ලබාදෙනවා. ඒ වගේම සවස පහෙන් පසුව කාර්යාලය වසා දැමුවත් ඒ ආරක්ෂාව ඒ ලෙසින්ම ලබාදීමට අපි කටයුතු කර තිබෙනවා. ආරක්ෂාව පිළිබඳ කුමන හෝ පුද්ගලයෙකුට ප්‍රශ්නයක් ඇතිවුණොත් කාර්යාලයට ඇවිත් වාර්තා කිරීම කළ යුතුයි.

කාන්තා හා පිරිමි වශයෙන් වැසිකිළි පහසුකම් අපි මේ වෙළෙඳ සංකීර්ණයේ සලසා දී තිබෙනවා. පාරිභෝගිකයෙක්ට ආහාර ගැනීමට පවා හොඳ ප්‍රමිතියෙන් යුක්ත ආහාරපාන මේ සාප්පු සංකීර්ණයේ අලෙවි සැල් තුළින් ලබාගැනීමේ හැකියාව තිබෙනවා.

පසුගිය වර්ෂය නම් හොඳ පිරිවැයක් තිබෙන අවුරුද්දක් වුණා. ඒ වගේම මේ වර්ෂය තුළත් හොඳ ලාභයක් ලැබේවි කියා මා අපේක්ෂා කරනවා.

මේ සාප්පු සංකීර්ණයේ සිටින සෑම ව්‍යාපාරිකයෙකුම අවුරුදු 10ක් 15ක් වැනි දීර්ඝ කාලයක් තිස්සේ කිසිම බාධාවකින් තොරව තමන්ගේ ව්‍යාපාර කටයුතු සාමකාමීව කරගෙන යනවා. ඒ වගේම අපි මේ වෙළෙඳ සංකීර්ණයේ ඉන්නකොට පරිසරයේ ආරක්ෂාව හා පිරිසිදුකම පිළිබඳ සැලකිල්ලක් දක්වන්න අවශ්‍යයි. ඒ වගේම පැමිණිල්ලක් ඉදිරිපත් කරනවාට වඩා තමන්ගේ වටිනා කියන දේවල් ප්‍රවේසම් කරගන්න එක හොඳයි. සහාදිපත්‍ය කළමනාකරණ පනත යටතේ පිහිටුවාලනු ලබන නිත්‍යනුකූලව ලාභ නොලබන මේ සමිතිය මෙම වෙළෙඳ සංකීර්ණයේ ආරක්ෂාව, සුබසාධනය, වෙළෙඳ කටයුතු වැනි සියලු කටයුතු සිදුකරනවා”.

DSCF9545

අපි දැන් විකුණන නිෂ්පාදන සියල්ල පරිසර හිතකාමී මොහොමඩ් හෂ්මි

“මම සිලි බෑග්, කෑම පෙට්ටි, ලන්ච් ෂීට් වගේ පොලිතින් ආශ්‍රිත දේවල් මෙහි වෙළෙඳාම් කරනවා. පාරිභෝගිකයාගේ අවශ්‍යතාව පරිදි මගෙන් ඒවා තොග වශයෙන් මිලදී ගන්න පුළුවන්. ඒ වගේම සිල්ලර මිලටත් මේ භාණ්ඩ ලබාගන්න පුළුවන්. අපි උදේ අට වෙනකොට වෙළෙඳාම අාරම්භ කරලා හවස පහ වගේ‍ වෙනකොට අවසන් කරනවා. සාමාන්‍යයෙන් අපි රාත්‍රී කාලයේ වෙළෙඳාම් කරන්නේ නැහැ. මම දැන් මේ වෙළෙඳාම පටන් අරගෙනත් අවුරුදු දෙකක් වෙනවා.

කවුරුහරි පාරිභෝගිකයෙක් තොග වශයෙන් භාණ්ඩයක් ගත්තහම රුපියල් පහක හරි දෙකක හරි ලාභයක් ඔවුන්ට හිමි වෙනවා. ඉස්සර හැම පළාතකින්ම වගේ ඇවිත් තොග වශයෙන් මේ භාණ්ඩ අරගෙන යනවා. ඒත් දැන් ඒ වගේ ඉහළ ඉල්ලුමක් නැහැ.

අපි දැන් විකුණන පොලිතින් නිෂ්පාදන සියල්ලම පරිසර හිතකාමී ඒවා. කලින් රුපියල් 50,000ක බඩු ගන්නවා නම් දැන් එය පාරිභෝගිකයා අපෙන් ගන්නේ රුපියල් 25,000ක වගේ බාගෙට අඩු භාණ්ඩ ප්‍රමාණයක්. මොකද අහිතකර පොලිතින් තහනම් කළ නිසා කලින්ට වඩා මේ බඩුවල මිල ටිකක් ඉහළයි. ඒ කොහොම වුණත් අපේ වෙළෙඳාමේ අඩුවක් තිබුණත් ඒක ඇත්තේන්ම අපේ රටට, අපේ අනාගත පරම්පරාවට යහපතක් වෙනවා නම් අපි ඒ දේ අනිවාර්යයෙන්ම කරන්න බැඳිලා ඉන්නවා. ලාබය ගැන හිතලම වෙළෙඳාම් කරන්න බැහැ. අනුමත කළ පොලිතින් නිෂ්පාදන විතරයි අපි කරන්නේ. මේ හැම දෙයක්ම ලංකාවේ නිෂ්පාදන”.

ප්‍රමිතියට නොමැති භාණ්ඩ අපි ළඟ නැහැ මොහොමඩ් නිෂාම්

“නූඩ්ලස්, පපඩම්, සෝස් වර්ග මම තොග සහ සිල්ලර වශයෙන් වෙළෙඳාම් කරනවා. කෑලි 10කට වැඩියෙන් තිබුණොත් තොග වශයෙන් තමයි අපි පාරිභෝගිකයාට අලෙවි කරන්නේ. ඒ නිසා සිල්ලර ගන්නවාට වඩා මිල ටිකක් අඩු කරලා ඔවුන්ට දෙන්න අපිට පුළුවන්. උදේ 8.30ට වගේ කඩේ ඇරියම හවස 5.30 වෙනකම්ම මම වෙළෙඳාම් කරනවා. මෙහේ බඩු ගන්න අයට වාහන නතර කර තබන්න ස්ථානයක් තිබෙනවා. ඒ වගේම බඩු වාහනය ළඟට ගෙන යෑමට අවශ්‍ය නම් අපි නාට්ටාමි කෙනෙක්ට කතා කරලා ඒ පහසුකමත් අපේ පාරිභෝගිකයන්ට සලසලා දෙනවා. ඒ නිසා තොග වශයෙන් ගන්න කෙනෙක්ට වුණත් යම් අපහසුතාවක් ඇති වෙන්න අපි ඉඩක් තියන්නේ නැහැ. නමුත් අපි බෙදාහැරීමක් සිදුකරන්නේ නැහැ. පාරිභෝගිකයෙක්ට යම් දෙයක් අවශ්‍ය නම් මෙතැනින් ලබාගන්න පුළුවන්. අපි අලෙවි කරන සෑම නිෂ්පාදනයක්ම කොලෙස්ටරොල් රහිත ඒවා. ප්‍රමිතියට නොමැති භාණ්ඩ අපි ළඟ නැහැ. අපි අලෙවි කරන සෑම භාණ්ඩයක්ම පාරිභෝගිකයාට ලබාදෙන්නේ විශ්වාසනීයත්වයෙන් යුතුවයි”. 

DSCF9520

අපි පාරිභෝගිකයෙකුට කිසිම භාණ්ඩයක් බල කරලා විකුණන්නේ නැහැ මොහන් රාජ් සුදාගර්

“පාසල් ළමයින්ට අවශ්‍ය කරන පාසල් උපකරණ සියල්ලම වාගේ මගේ අලෙවි සැලෙන් මිලදී ගැනීමට පුළුවන්. වට්ටම් සහිතව පාරිභෝගිකයාට සුබදායී මිලකට ඒවා අපි ලබාදෙනවා. සිල්ලරට වගේම තොග වශයෙන් ඒවා මිලදී ගැනීමේ හැකියාව ඒ ඔස්සේ පාරිභෝගිකයාට උදාවෙනවා. කුමන හෝ භාණ්ඩයක දුසිමක් ගන්නකොට ඒ සඳහා වෙනම මිලක් අයවෙනවා වගේම පෙට්ටි ගණනින් ගන්නා විට තවත් මිලක් යටතේ පාරිභෝගිකයාට උපරිම ලාභයක් ලබාගැනීමට හැකිවන ලෙසින් තමයි අපි අලෙවි කටයුතු සිදුකරන්නේ. ප්‍රමාණයත් එක්ක මිලේ අඩු වැඩි වීමක් සිදුවෙනවා.

නිෂ්පාදන කර්මාන්ත ශාලාවලින් හිමිවන වට්ටමෙනුත් යම් ප්‍රමාණයක් පාරිභෝගිකයාට ලැබෙන විදිහට තමයි අපි මේ සියලු අලෙවි කටයුතු සිදුකරන්නේ.

ළමයෙකුට අවශ්‍ය කරන පාසල් උපකරණ දේශීය මෙන්ම විදේශීය වශයෙන්ද මෙහිදී ලබාගැනීමට පුළුවන්. පාසල් ක්ෂේත්‍රයේ අවශ්‍ය උපකරණවලින් බොහෝ විට පොත් ආදිය වැඩි වශයෙන් ලංකාව තුළ නිෂ්පාදනය වෙනවා. ඊට අතිරේකව අවශ්‍ය උපකරණ තමයි අපි වෙනත් රටවලින් ගෙන්වීමක් සිදු කරන්නේ.

අපි පාරිභෝගිකයෙකුට කිසිම භාණ්ඩයක් බල කරලා විකුණන්නේ නැහැ. අවශ්‍යතාව අනුව ඉල්ලන ප්‍රමාණය මත ඒ භාණ්ඩය ඔවුන්ට දෙනවා. අපි ඔවුන්ට හොඳම දේ දෙන්න තමයි ගොඩක් උත්සාහ කරන්නේ. මොකක් හරි අතපසු වීමක් මත පාරිභෝගිකයා අපහසුතාවට පත්වෙනවට මම කැමති නැහැ. ඒ නිසා මම නිතරම පාරිභෝගිකයාට සුදුසුම දේ දෙන්න තමයි උත්සාහ කරන්නේ.

මේ ගොඩනැගිල්ලේ හතර වටින්ම පිටතට හා ඇතුළට එන්න පුළුවන් වෙන විදිහට නිරාවරණය වෙලා තිබෙන්නේ. යම් පාරිභෝගිකයෙකුට පිටතට බඩු ගෙනියන්න අවශ්‍ය නම් අපි ඒ පහසුකමත් ඔවුන්ට ලබාදීමට කටයුතු කරනවා.

ඇතැම් අවස්ථාවල වෙනත් නැවතුම් පොළක වාහනය තිබෙනවා නම් යම් අමතර මිලක් ගෙවා නාට්ටාමි කෙනෙක් මාර්ගයෙන් ඒ අවශ්‍ය බඩු ප්‍රවාහනය කර දෙනවා. අපි මෙතැන විකුණුවත් අපි තැන් කිහිපයකම මේ බඩු ගබඩා කරලා තියෙනවා. ඒ නිසා පාරිභෝගිකයෙකුට අවශ්‍ය ඕනම ප්‍රමාණයක් ලබාදීමේ හැකියාවක් අපිට තියෙනවා”.

DSCF9517

බඩු තොගය ගෙනියන්න අවශ්‍ය පහසුකම් අපි ලබාදෙනවා එස්. නටරාජා

“මම කරන්නේ ලංකාවේ හා ඉන්දියාවෙන් ගෙන්වන හඳුන්කූරු හා ෆැන්සි බඩු වෙළෙඳාම. අපිත් නියෝජිතයෙක් මාර්ගයෙන් නිෂ්පාදන භාණ්ඩ ලබාගෙන තමයි මේ ව්‍යාපාරය සිදුකරන්නේ.

තොග වගේම සිල්ලරටත් මේවා ලබාගැනීමට පුළුවන්. හඳුන්කූරු පෙට්ටි එකක් දෙකක් වුණත් මිලදී ගන්න පුළුවන්. ඒත් ෆැන්සි අයිටම් නම් පාරිභෝගිකයාට තොග වශයෙන් තමයි මිලදී ගන්න වෙන්නේ. යම් කෙනෙක්ට විශාල ප්‍රමාණයක් අපෙන් බඩු අරගෙන වාහනයට ඒ බඩු තොගය ගෙනියන්න අවශ්‍ය නම් අපි ඒ පහසුකමත් සලසා දෙනවා. මම උදෑසන හතට කඩේ වැඩ පටන් ගත්තහම රාත්‍රී හතට තමයි කඩේ වැඩ අවසන් කරන්නේ”.

ඉදිරි කාලයේදී ඩෙබිට් කාඩ් මගින්ද ගනුදෙනු කිරීමට අපි අපේක්ෂා කරනවා බුද්ධික දළුවත්ත

“ලිපිද්‍රව්‍ය, පාසල් අභ්‍යාස පොත්, කාර්යාල ලිපිද්‍රව්‍ය ආදිය අපේ වෙළෙඳ සැල තුළ අලෙවි කරනවා. ඒ භාණ්ඩ ඕනෑම පාරිභෝගිකයෙකුට තොග හා සිල්ලර වශයෙන් මිලදී ගැනීමේ හැකියාවක් තිබෙනවා. අපි ගන්න භාණ්ඩයත් එක්ක තොගයට දිය යුතුද යන්න තීරණය කරනවා. සාමාන්‍යයෙන් පාරිභෝගිකයෙක්  අභ්‍යාස පොත් 12ක් ගත්විට එය තොගයක් වශයෙන් තමයි අපි සලකන්නේ. ඒ වගේම සී.ආර් පොත් හයක් වගේ ගත්තම ඒත් අපි තොගයක් හැටියටයි ගණන් ගන්නේ. ලංකාවේ හොඳම ලිපිද්‍රව්‍ය වෙළෙඳ පොළේ මිලට වඩා අඩුවෙන් මම වෙළෙඳාම් කරනවා. අපේ වෙළෙඳ සැලෙන් පාසල් යන ළමයෙකුට අවශ්‍ය පැන්සලේ සිට සෑම දෙයක්ම මිලදී ගැනීමේ හැකියාව තිබෙනවා. විශාල තොගයක් මිලදී ගන්න ආවත් අපිට පාරිභෝගිකයාගේ අවශ්‍යතාව සලසාදීමේ හැකියාවක් තිබෙනවා. ඇතැම් විට එවැනි බඩු භාණ්ඩ මිලදී ගත්විට අවශ්‍ය කරන ප්‍රවාහන පහසුකම් ආදියත් සලසා දෙනවා. එකක් දෙකක් මිලදී ගන්නවාට වඩා තොග වශයෙන් ගැනීමේදී පැහැදිලි වෙනසක් දැකීමට පුළුවන්. පාරිභෝගිකයාට වුණත් ලාබයක් තියෙන්නේ එවිටයි. අපි දේශීය නිෂ්පාදන වගේම චීනය, ඉන්දියාව, වියට්නාමය වගේ රටවලින් ආනයනය කරන භාණ්ඩත් අලෙවි කරනවා. පාරිභෝගිකයා ගන්න භාණ්ඩ අනුව ගෙවීමේ ක්‍රමය ගැන සැලකිලිමත් වෙනවා. රජයේ සේවයේ නියුතු වන්නෙක් නම් අපි චෙක් වශයෙනුත්, අනෙක් පුද්ගලයන්ගෙන් ඒ අවස්ථාවේම මුදල් ලබාගනිමිනුත් ගනුදෙනු කටයුතු සිදුකරනවා. ඉදිරි කාලයේදී ඩෙබිට් කාඩ් මගින්ද ගනුදෙනු කිරීමට අපි අපේක්ෂා කරනවා. පාරිභෝගියාට අවශ්‍ය මූල්‍ය පහසුකම් සලසා දීමට බැංකු කිහිපයක්ම මෙම වෙළෙඳ සංකීර්ණයේ පිහිටා තිබෙනවා”.

අපි සාධාරණ මිලක් යටතේ සේවාදායකයාට ආහාරපාන ලබාදෙනවා ඩී.එම් ජානක

“උදෑසන 5.30ට මගේ වෙළෙඳ සැල විවෘත කර අවසන් කරන කොට රාත්‍රී හත වගේ වෙනවා. කෙටි ආහාර වර්ග, උදේ දිවාරාත්‍රී ආහාර වගේම සවස් කාලයේදී ආප්ප වගේ දේවල්ද අපේ හෝටලය තුළින්  පාරිභෝගිකයන්ට ලබාගන්න පුළුවන්. බොහෝ අය කඩවල්වලින් කන්න බයයි නොයෙක් රසකාරක දාන නිසා. ඒ වගේම ඒවා ශරීරයට අහිතකර නිසා. නමුත් මම ආහාර පිළියෙල කරනකොට ඒ කිසිවක් ආහාර සඳහා එක් කරන්නේ නැහැ. මම ගෙදර මේ සඳහාම සකස් කළ මුළුතැන්ගෙයක ඉඳන් තමයි මේවා පිළියෙල කරන්නේ. සේවකයෙක් ගන්නෙත් නෑ. මමයි මගේ බිරිඳයි එකතුවෙලා තමයි මේ ව්‍යාපාරය දිගටම පවත්වාගෙන යන්නේ. ඇත්තටම අපි සාධාරණ මිලක් යටතේ අපේ සේවාදායකයාට ආහාරපාන ලබාදෙනවා. සාමාන්‍යයෙන් බුෆේ කෑම එකක මිල රුපියල් 150ක් වෙනවා. මම හිතන්නෑ ඒ මිලට වෙන කොහේවත් ගන්න තිබෙනවා කියලා. කවුරුහරි පුද්ගලයෙකු කෑම ඇණවුම් කළාම අපි ඒ ඇණවුමට ගැළපෙන අයුරින් ආහාර ප්‍රමාණය සකස් කර දෙනවා. එහෙම නැතිනම් මෙතැනට වුණත් පැමිණ ආහාර ලබාගැනීමට පුළුවන්. කෑම වර්ග වගේම අතුරුපස හා අවශ්‍ය බීම වර්ගත් අපෙන් මිලදී ගැනීමේ හැකියාව තිබෙනවා. ඒ නිෂ්පාදන අපි හදන්නේ නැහැ. ඒවා අවශ්‍යතාව අනුව අපි නිෂ්පාදකයන්ගෙන් ලබාගන්නවා”.

දේශීය බකට් හා වෙසක් කූඩු නිෂ්පාදකයන්ට ගැටලු

සම්බුදු තෙමඟුල සිහි කිරීම සඳහා ලෝකවාසී බෞද්ධ ජනතාව විවිධ ආගමික වැඩසටහන් මෙන්ම ආගමික වතාවත්ද සිදු කරති. ලෝකයේ ප්‍රධානතම ථේරවාදී බෞද්ධ රටක් ලෙස ශ්‍රී ලාංකික බෞද්ධයන්ද බුදුන් වහන්සේගේ ඉපදීම, බුදුවීම, පරිනිර්වාණය සිහි කරමින්, ඈත අතීතයේ සිටම, වෙසක් පුර පසළොස්වක පොහෝ දින විවිධ බෞද්ධ ආගමික වැඩසටහන් හා බෞද්ධ ආගමික වතාවත්වල නිරත වෙති.

දාන, ශීල, භාවනා, ධර්ම දේශනා, බෝධි පූජා, වැනි ආගමික වතාවත්ද බුදුන් වහන්සේගේ ජීවන තොරතුරු, ධර්ම දේශනා, ජාතක කතා නිරූපණය වන පරිදි තොරණ ඉදිකිරීම, විවිධ ක්‍රමයේ ආලෝක පූජා පැවැත්වීම, වෙසක් පත් යැවීම, දහම් පණිවුඩ රැගෙන එන ගීත ගායනය ආදිය සිදු කරමින් ශ්‍රී ලාංකේය බෞද්ධ ජනතාව තෙමඟුල සමරති. මේ අතර විවිධ සංවිධාන හා ආයතන මගින් පවත්වනු ලබන වෙසක් කලපද වෙයි.

මෙයින් ආලෝක පූජා සඳහා මැටි පහන්, ඉටිපන්දම් හා විදුලි බුබුළුද, ඒවායේ ආවරණ ලෙස ඉතා අලංකාරව සහ විවිධ වර්ණවලින් සකසන ලද කූඩු හා බකට්ද යොදාගනිති. වෙසක් පොහොය දින සිට දින කීපයක් මෙසේ ආගමික වැඩසටහන් හා ආලෝක පූජා පැවැත්වීමද සිදු කෙරේ.

Poto---01

සෑම බෞද්ධ නිවසකම පාහේ වෙසක් කූඩු හා බකට් කීපයක් දැල්වීම සිදු කරයි. එමෙන්ම මියගිය ඥාතීන් සිහි කරමින් සුසාන භූමිය සුද්ධ පවිත්‍ර කර ඔවුන්ගේ සොහොන් කොත් මත ඉටි පන්දම් හෝ බකට් දැල්වීමටද බෞද්ධ ජනතාව පුරුදුව සිටිති. ඒ නිසාම වෙසක් පොහෝ දින හා ඊට පසුදින ශ්‍රී ලංකාවේ සුසාන භූමිද ඉතා අලංකාර සිරියක් ගනී.

තෙමඟුල සැමරීම තුළ කියාදෙන පාඩමද අතිශය වැදගත්ය. පරාර්ථකාමී, විනයගරුක, ගුණගරුක, රටවැසියන් නිර්මාණයට මේ පාඩම් කදිමය. එය සියලු ලෝකවාසී ජනතාවගේ ජීවිත හැඩගස්වා ගැනීමටද මහෝපකාරී වේ. ඒ වෙනුවෙන් ආලෝක පූජා පැවැත්වීම සඳහා බකට්, වෙසක් කූඩු නිර්මාණය කරන්නන්ගේ පසුබිම් කතාව තුළ නම් බෞද්ධ ගුණාංග ආරක්ෂා වී තිබේද යන්න සැකසහිතය. දේශීය බකට් හා වෙසක් කූඩු නිෂ්පාදකයන්ගේ ජීවන හා වෘත්තීයමය ගැටලු සොයාබැලීම වෙනුවෙන් මෙම ලිපිය ලියවෙන්නේද එම ගැටලු විසඳී තිබීම, බෞද්ධ දර්ශනයේ ගුණාංග ආරක්ෂා වීමටද මහෝපකාරී වන නිසාය.

දැනට වසර 100කට ආසන්න කාලයක සිටම බලපිටිය, අහුන්ගල්ල ප්‍රදේශවලට අයත් ජම්බුවත්ත, බේරෙතුඩුව, අම්පේ, කදිරගොන්න, කෝවිලවත්ත, නෙල්ලිගොඩ, පියගම ආදී ප්‍රදේශවල බකට්, වෙසක් කූඩු නිෂ්පාදනය සිදු කරනු ලබයි. දැනට වසර 25කට ආසන්න කාලයක් මෙම සෑම ගමකම පවුල් 100 – 150ක් පමණ බකට්, වෙසක් කූඩු නිෂ්පාදනයේ යෙදුණද මේ වනවිට එක් ගමක පවුල් තුන හතරකට වඩා මෙම කර්මාන්තයේ නොයෙදෙන බව මේ සම්බන්ධයෙන් අප කළ සොයා බැලීමේදී තහවුරු කරගැනීමට හැකි විය. මේ පිළිබඳ ඔවුන් ප්‍රකාශ කරන්නේ විදේශ රටවලින් ඉතා අඩු මිල ගණන් යටතේ පොලිතීන්, ඉටි, ප්ලාස්ටික් ආදියෙන් තනන ලද වෙසක් භාණ්ඩ ආනයනය කිරීම හේතුවෙන් සිය නිෂ්පාදන අලෙවි කර ගැනීමට නොහැකි වීම නිසා සිය කර්මාන්තය කඩාවැටුණු බවයි. වෙළෙඳ පොළේ ඉතිරි වන සියලු භාණ්ඩවල පාඩුව නිෂ්පාදකයාට විඳ දරාගැනීමට සිදුවීමත්, නිෂ්පාදකයාට වඩා විශාල ලාභයක් වෙළෙන්දා ලැබීමත් කර්මාන්තයේ පැවැත්මට විශාල වශයෙන් බලපා ඇතැයි බකට්, වෙසක් කූඩු නිෂ්පාදකයෝ ප්‍රකාශ කරති. යන්ත්‍ර සූත්‍ර යොදා නොගෙන ගෘහස්ථව සිදු කරන මෙම කර්මාන්තය ආරක්ෂා කරගත යුතු බවද ඔවුන්ගේ අදහසයි.

මේ සම්බන්ධයෙන් මේ ප්‍රදේශයේ පදිංචි බකට් නිෂ්පාදකයන් දක්වන අදහස් මෙසේය.

Poto---02

රජයට දේශීය බකට් කර්මාන්තය ආරක්ෂා කර ගන්න වුවමනාවක් නෑ අහුන්ගල්ල, කදිරගොන්නේ පදිංචි නුවන් දුෂ්‍යන්ත රණසිංහ මහතා

අපේ පරම්පරාවේ අය මේ කර්මාන්තය පටන් ගත්තේ වසර 80කට විතර කලින්. අපි දෙසැම්බර් මාසය වනවිට නිෂ්පාදනය ආරම්භ කරනවා. දැන් අපි නිෂ්පාදනය කරන්නේ වසරකට බකට් ලක්ෂ දෙකක (200,000) වගේ ප්‍රමාණයක්. ඉස්සර අපේ සීයලා, මුත්තලා ලක්ෂ 5 – 10 අතර ප්‍රමාණයක් නිෂ්පාදනය කළ බව කියනවා. බකට් අලෙවිය සඳහා කොළඹ තොග කඩවලට ලබාදෙනවා. ප්‍රදේශයේ කඩවලටත්, නිවසට එන වෙළෙන්දන්ටත් ලබාදෙනවා. දැන් තරගකාරීත්වය වැඩියි. අඩු මිල ගණන්වලට චීනයෙන් විශාල වශයෙන් වෙසක් බඩු ගෙනෙනවා.
අත්‍යවශ්‍යම භාණ්ඩ කීපයක් විතරක් පිටරටින් ගෙනත් හැමදේම ගේන එක නතර කරනවා නම් හොඳයි. මේ නිසා දේශීය නිෂ්පාදන වෙළෙඳ පොළේ අලෙවි වෙනවා අඩුයි. රජයට අපේ දේශීය බකට් කර්මාන්තය ආරක්ෂා කර ගන්න වුවමනාවක් නැති බවයි පෙනෙන්නේ.
බකට් නිෂ්පාදනය සඳහා තෙල් කඩදාසි සහ සෙලෝපේන් කොළ භාවිත කරනවා. තෙල් කොළ රීමක් රුපියල් 1800ක් විතර වෙනවා. සිල්ලු (ඉටිපන්දම සවි කරන කොටස) 1000ක් රුපියල් 400ක් විතර වෙනවා. කම්බි කිලෝග්‍රෑම් 10ක රෝලක් රුපියල් 2400යි. කොළ රීමකින් බකට් 2000ක් හදන්න පුළුවන්. බකට් එකක් හදන්න රුපියල් 2.75ක විතර නිෂ්පාදන වියදමක් යනවා. බකට් එකක් වෙළෙන්දන් ගන්නෙ රුපියල් 3.00 – 3.25 වගේ මිලට. නමුත් විකුණන්නෙ රුපියල් 12.00 – 14.00ට. මේ කර්මාන්තයෙන් වැඩි ලාභයක් ලබන්නේ

වෙළෙන්දා. මේ විකෘතිය නිසාත් කර්මාන්තය බිඳ වැටිලා තිබෙනවා. විකුණාගන්න අමාරුයි  කොස්ගොඩ, පියගම පදංචි චමින්ද ජයනාත් මහතා,

“මීට පෙර චීනයෙන් විතරයි වෙසක් බඩු ගෙනාවේ. ඒ රෙදි කූඩු, කාඩ්බෝඩ්, තෙල්කොළ කූඩු කොහෙන්වත් ගෙනාවේ නැහැ. මේ පාර ඉන්දියාව, සිංගප්පූරුව වගේ රටවලින් කාඩ්බෝඩ් කූඩුත් ආනයනය කරල තියෙනවා. සිංගප්පූරුවෙන් ලස්සන කූඩුවක් ගෙනැත් තියෙනවා. ඒවා දැක්කාම අපේ කූඩු විකුණාගන්න අමාරුයි. මම බකට් නිෂ්පාදනය පටන් අරන් වසර 16ක් පමණ වෙනවා. ඒ කාලෙ ලක්ෂ 05 – 06ක් හැදුවා. දැන් ලක්ෂයක් විතර හදනවා. ඒකත් විකුණාගන්න අමාරුයි.
ඉතුරු වුණොත් ඊළඟ අවුරුද්ද වෙනකම් බලන් ඉන්න  ඕනෑ. සල්ලි හිරකරලා තියන්න අමාරු නිසා ටිකයි හදන්නේ. මේ කර්මාන්තය මේ යන විදියට තව අවුරුදු දෙක තුනක්වත් තියෙන එකක් නැහැ. අපේ රටේ පාලකයන්ට දේශීය කර්මාන්ත ආරක්ෂා කරගන්න උවමනාවක් නැහැ. අමුද්‍රව්‍යවල මිල විශාල වශයෙන් වැඩි වෙලා. නමුත් මේ වසරේ බකට් මිල, ගිය වසරේ මිලමයි.

කොළඹ මහා පරිමාණයෙන් වෙසක් භාණ්ඩ ආනයනය කරන කිසිවෙක් බෞද්ධයන් නොවෙයි. ඒ නිසා ඔවුන්ට බෞද්ධ ගුණාංග ආරක්ෂා කිරීමේ උවමනාවකුත් නැහැ. ආනයනය කරන වෙසක් භාණ්ඩ බොහොමයකින් බෞද්ධ ගුණාංග විනාශ වෙන බවටත් චෝදනාවක් තිබෙනවා. වෙස් මුහුණුවලටත් මේ තත්ත්වය තදින්ම බලපාලා තිබෙනවා. මීට වසර 15 – 20කට පෙර අපේ ගම්වල වෙස් මුහුණු නිෂ්පාදනයත් කළා. සම්පූර්ණයෙන්ම කඩදාසිවලිනුයි කළේ. දැන් කවුරුවත් ඒ විදියට වෙස්මුහුණු හදන්නේ නැහැ. පරිසර හිතකාමී වෙස් මුහුණු කර්මාන්තය විනාශ වෙලාම ගියා. පාලකයන්ට වගේ වගක් නැහැ.

සල්ලි දැක්කාමත් සතුට දැනෙනවා අහුන්ගල්ල, කදිරගොන්නේ පදිංචි කේ. නාලනී මහත්මිය 

මට දුවෙක් හා පුතෙක් ඉන්නවා. මහත්තයා පෞද්ගලික ආයතනයක සේවය කරනවා. මම විවාහ වෙලා මේ ගමට ඇවිත් අවුරුදු 33ක් වෙනවා. එදා ඉඳල සෑම වෙසක් පොහොයකටම බකට් හදනවා. මුල් කාලයේ අපි කර්මාන්තය කළේ සුළුවෙන්. චමින්ද බෝදාහන්දි මල්ලි කර්මාන්තයට සම්බන්ධ වුණාට පස්සේ කර්මාන්තය සරු වුණා. ඔහු අවශ්‍ය බඩු සියල්ල ගෙනැවිත් දෙනවා. ජනවාරි මාසේ අපි මේ කර්මාන්තය පටන් ගන්නවා. ඉස්සර බකට් 1000ක් හැදුවම රුපියල් 25ක් ලැබෙනවා. දැන් තෙල් කොළ, සෙලෝපේන් කොළ, මුද්‍රිත කොළවලින් බකට් හදනවා. තෙල් කොළවලින් හදන බකට් 1000කට රුපියල් 450ක් ලැබෙනවා. මුද්‍රිත කොළවලින් හදන බකට් 1000කට රුපියල් 550ක් හා සෙලෝපේන් කොළවලින් හදන බකට් 1000කට රුපියල් 650ක් ලැබෙනවා. ගෙදර වැඩත් කරගෙන දවසකට බකට් 1000ක් හදාගන්න පුළුවන්. අපි හදන බකට් චමින්ද කොළඹ ගෙනහින් මුදලාලිලාට දෙනවා. සල්ලි ලැබෙන්නේ පස්සේ. අපට සල්ලි ලැබෙන විට වගේම වෙසක් එකට බකට් එල්ලල තියෙනවා දැක්කාමත් සතුට දැනෙනවා.

Poto---03

අවුරුද්දේ මාස 04 – 05ක් පමණයි මේ රක්ෂාව තිබෙන්නේ බලපිටිය, අම්පේ පදිංචි ආර්. අයිරින් මහත්මිය

අවුරුදු 08 – 10ක කාලයක ඉඳලයි, මම බකට් කර්මාන්තයට සම්බන්ධ වුණේ. මම කරන්නේ කුලියට බකට් හදන එකයි. බකට් නිෂ්පාදකයා අමුද්‍රව්‍ය සියල්ලම ගෙනත් දෙනවා. බකට් හදන්න පාවිච්චි කරන බකට් බම්බුව, තෙල් කොළ, කාඩ්බෝඩ් පටි, සිල්ලු ආදී සියලු දේ නිෂ්පාදකයා ලබා දෙනවා. බකට් 1000ක් හැදුවම රුපියල් 450ක් ලැබෙනවා. එකකට ශත 45යි. උදේ 8.00ට පටන් ගත්තොත් සවස 6.00 විතර වනවිට බකට් 1000ක් හදන්න පුළුවන්. අවුරුද්දේ මාස 04 – 05ක් පමණයි මේ රක්ෂාව තිබෙන්නේ. 

බකට් විකිණෙන්නේ නැහැ  බළපිටිය, අම්පේ පදිංචි ආර්. චින්තා ජයලත් මහත්මිය,

මම බකට් සැකසීම හා අලෙවිය සඳහා පැකට් කිරීම සිදු කරනවා. අමුද්‍රව්‍ය සියල්ලම නිෂ්පාදකයා විසින් ගෙනැත් දෙනවා. දවසකට රුපියල් 500 – 600ක් විතර සොයාගන්න පුළුවන්. වසරේ මාස 05 – 06ක් විතරයි මේ රස්සාව තියෙන්නේ. දවසකට පැය 12ක් විතර වැඩ කරනවා. මීට වසර 05 – 06කට කලින් ඒ කාලෙ හැටියට හොඳ ආදායමක් ලැබුණා. දැන් නිෂ්පාදකයා පාඩුයි කියල අඩු මුදලකුයි දෙන්නේ. බකට් විකිණෙන්නේ නැහැ කියල කියනවා. 

ගෙදර වැඩත් කරන ගමන් දවසකට රුපියල් 500 – 600ක් හොයාගන්නවා  වෙසක් කූඩු නිෂ්පාදිකාවක් වන බළපිටිය, අම්පේ පදිංචි ආර්. ආරියවතී මහත්මිය

මට ළමයි හතර දෙනෙක් ඉන්නවා, මහත්තයා මීට වසර කීපයකට කලින් මිය ගියා. වසරේ මාස 03ක් පමණ මේ රස්සාව කරනවා. ඊට පස්සේ වෙනත් කුලී වැඩ මොනවා හරි කරලයි ජීවත් වෙන්නේ. බකට් නිෂ්පාදනය වගේ මාස 05 – 06ක් වැඩ නැහැ. නිෂ්පාදකයා අමුද්‍රව්‍ය ගෙනැත් දුන්නම මම කූඩු හදන එකයි කරන්නේ. එක කූඩුවකට රුපියල් 13ක් ගෙවනවා. කූඩුවක් විකුණන්නේ රුපියල් 130කට. දවසකට කූඩු 50 – 60ක් විතර හදන්න පුළුවන්. ගෙදර වැඩත් කරන ගමන් දවසකට රුපියල් 500 – 600ක් හොයාගන්නවා.

තමිඳු මධුසර ලියනගේ – අහුන්ගල්ල

Poto---04

ඉදිරියේදී රටේ විදුලිබල අර්බුදයක් ඇතිවේද?

පසුගිය මාස 6ක පමණ කාලයක සිට රටේ විදුලි ජනනය පිළිබඳ මහත් ආන්දෝලනයකට තුඩුදුන් කරුණු කිහිපයක් ගැන ජාතික පුවත්පත් සහ විවිධ විද්‍යුත් මාධ්‍ය තුළින් ජනතාව දැනුවත් කෙරිණ. මෙම කාරණා නිසා ඉදිරියේදී රටේ විදුලිය පිළිබඳ අර්බුදයක් ඇති විය හැකිද? මේ පිළිබඳ අනතුරු ඇඟවීමක් අප්‍රේල් මස 08 දින ඉරිදා ලංකාදීප පුවත්පතෙහි පළ විය.


Electricity Markets copy

ආන්දෝලනයකට තුඩුදුන් කරුණු

මින් එක් කරුණක් නම් ශ්‍රී ලංකා රජයේ 2013 අංක 31 දරන සංශෝධිත විදුලිය පනතට අනුව ලංකා විදුලිබල මණ්ඩලය (ලංවිම) විසින් 2018 – 2037 කාල පරාසය සඳහා පිළියෙල කරන ලද දිගු කාලීන අවම පිරිවැය ජනන සැලැස්ම ශ්‍රී ලංකා මහජන උපයෝගීතා කොමිෂන් (ම.උ.කො) සභාව විසින් අනුමත නොකිරීමයි. පනතට අනුව ම.උ.කො සභාවේ අනුමැතිය නොමැතිව ජනන සැලැස්මක් ක්‍රියාත්මක කළ නොහැකිය. අනෙක් කරුණු නම් මීට පෙර අනුමත කරන ලද බලාගාර ඉදිකිරීමේ දක්නට ලැබෙන දිගු ප්‍රමාදය සහ ඊට අවශ්‍ය නව ඉන්ධනයක් වන ස්වාභාවික වායුව (ස්වායු) (ද්‍රව අවස්ථාවෙන්) ආනයනය කිරීමේ මූලික වැඩකටයුතුවල දක්නට ලැබෙන දිගු ප්‍රමාදය වේ. නමුත් මේවා පිළිබඳව මෙහිදී සාකච්ඡා නොකරනු ඇත.
මෙම පළමු ගැටලුව විසඳීම සඳහා අවශ්‍ය ක්‍රියාමාර්ග ගත යුතුව ඇත්තේ ලංවිමටත්, ම.උ.කො සභාවත් බලශක්ති අමාත්‍යාංශයත් වන්නේය. නමුත්, පසුගිය මාස 6 තුළ ඔවුන් අතර මේ සඳහා විවිධ මට්ටමේ සාකච්ඡා පවත්වනු ලැබූවද තවම නිසි විසඳුමක් ලැබී නොමැති බව පෙනේ. මේ කාලය අතර තුර ලංවිමයේ ඉංජිනේරු සංගමය (ඉං.සං.ය) මෙම ප්‍රශ්නයට මැදිහත්වී ඊට ඔවුන්ට පිළිගත හැකි විසඳුමක් නොලැබෙන්නේ නම් ඔවුන් විසින් වෘත්තීමය ක්‍රියාමාර්ගයකට අවතීර්ණ වන බවට බල සහ පුනර්ජනනීය ශක්ති (බ.පු.ශ) ඇමතිතුමා වෙත යොමු කරන ලද ලිපියක පවසා ඇත. ඔවුන්ගේ මෙම ප්‍රකාශය කෙතරම් යුක්ති සහගතද? කිසියම් ආකාරයකින් විදුලිබල සැපයුම බිඳ වැටුණහොත් සිදුවිය හැකි ප්‍රතිවිපාක ගැන අමුතුවෙන් කිව යුතු නොවේ.
ඇත්තෙන්ම මෙම ප්‍රශ්නය මෙතෙක් දුරදිග ගිය යුතු එකක් විය යුතුද? නිසැකවම නැත. එම නිසා ඒ පිළිබඳ තවදුරටත් විස්තර සොයා බැලීම වටියි.

විදුලිබල මණ්ඩලයේ ජනන සැලැස්ම

ලංවිමය විසින් 2018-37 වූ වසර 20ක කාල පරාසය සඳහා ජනන සැලැස්මක් පිළියෙල කර ම.උ.කො සභාව වෙත ඔවුන්ගේ අනුමැතිය පිණිස පසුගිය වසරේදී ඉදිරිපත් කරන ලදී. ඉදිරි වසර 20 තුළ බලාපොරොත්තු විය හැකි ඉල්ලුමට සරිලන අවම පිරිවැයෙන් යුතුව පද්ධතියට සම්බන්ධ කළ යුතු විවිධ වර්ගයේ ජනන යන්ත්‍රවල ධාරිතාවන් සහ ඒවා සම්බන්ධ කළ යුතු කාලසීමාවන් මෙම සැලැස්මේ දැක්වේ. තවද, විවිධ තත්ත්වයන් යටතේ පිළියෙල කරන ලද සැලසුම් කිහිපයක් මෙහි අඩංගුය. එහි මූලික සැලැස්මෙහි 2023-35 අතර කාලය තුළ මුළු ධාරිතාව මෙගාවොට් 2700ක් වූ ගල් අඟුරු බලාගාර 6ක් ඉදිකිරීමට නියමිතය. මීට අමතරව ස්වාභාවික වායුවෙන් (ස්වායු) බලගැන්වෙන මුළු ධාරිතාව මෙගාවොට් 1500ක්වූ ද්වි-චක්‍රීය වායු ටර්බයින (ද්වි-චක්‍රීය) බලාගාර 5ක්ද තවත් තාප බලාගාර කිහිපයක්ද පුනර්ජනනීය බලාගාර ගණනාවක්ද මෙම සැලැස්මෙහි අඩංගු වී ඇත. නමුත් ගැටලුව වී තිබෙන්නේ මෙම සැලැස්ම දෝෂවලින් යුක්ත වීමය.

පළමු වැන්න නම් ඉදිරි වසර 20 තුළ අවම පිරිවැයෙන් යුතු ජනනය සැලසුම් කර ඇත්තේ මීට වසර කිහිපයකට පෙර පැවති ඉන්ධන මිල ගණන් අනුවය. මේ අනුව ගල් අඟුරු ටොන් එකක මිල ඇමෙරිකානු ඩොලර් (ඇ.ඩො.) 70කට ආසන්න අගයක ඉදිරි වසර 20 තුළම පවතිනු ඇතැයි උපකල්පනය කර ජනන පිරිවැය ගණන් බලා ඇත. මෙය මුළුමණින්ම දෝෂ සහගත බව කාට වුවද වැටහෙනු ඇත. ලෝක වෙළෙඳ පොළේ දැනට ටොන් එකක මිල ඇඩො 110ය ඉක්මවා ගොසිනි. දිගු කාලීන ජනන සැලසුම් පිළියෙල කිරීමේදි එසේ ඉන්ධන මිල ගණන් ස්ථාවරව පවත්වාගෙන යාම ජාත්‍යන්තර ක්‍රමවේදය බව ලංවිමයේ පිළිතුර වේ. නමුත්, ජාත්‍යන්තර ක්‍රමවේදයක්වූ නිසාම දෝෂ සහගත ක්‍රමවේදයක් පිළිගැනීම කළ යුතුද? එක් එක් වසරකදී සම්බන්ධ කළ යුතු ධාරිතාව පමණක් සැලැස්මෙන් ලබාගෙන සම්බන්ධ කළ යුතු වූ බලාගාර වර්ගය ඒ ඒ කාලයේදී පවතින ඉන්ධන මිල ගණන් අනුව තීරණය කිරීම වඩා යෝග්‍ය නොවන්නේද?

දෙවැන්න නම් අවම පිරිවැය ගණන් බැලීමේදී ආර්ථික පිරිවැයද ඇතුළත් කළ යුතු බව පැහැදිලිවම 2013 විදුලිය පනතෙහි සඳහන්ව ඇත. විදුලිය ජනනය කිරීමේදි ආර්ථිකයට බලපාන කරුණු නම් පාරිසරික හානියන් හා මහජන සෞඛ්‍ය හානිය නිසා ඇති වන්නා වූ බාහිර පිරිවැය වේ. නමුත් මෙවැනි පිරිවැය දිගු කාලීන සැලැස්මට ඇතුළත් කර නොමැත. ශ්‍රී ලංකාවට අදාළව මෙම බාහිර පිරිවැය තමන් නිවැරදිව නොදන්නා බැවින් එය ඇතුළත් නොකළ බව ජනනය වාර්තාවෙහිම සඳහන් කර ඇත. එනම් මෙම දිගුකාලීන සැලැස්ම පනතට අනුකූල නොවන අතර ඒ නිසාම එය නීතියට පටහැණි සැලැස්මකි. එවැනි සැලස්මක් ක්‍රියාත්මක කිරීමට නීතියෙන් ඉඩක් තිබේද?

මහජන උපයෝගීතා කොමිසමේ විකල්ප සැලැස්ම

ඉහත සඳහන් හේතූන් නිසා ලංවිමයේ දිගුකාලීන සැලැස්ම පිළිගත නොහැකි බව පවසා ම.උ.කො සභාව විසින් ඊට විකල්ප දිගුකාලීන සැලැස්මක් පසුගිය ජූලි මාසයේදී ඉදිරිපත් කර එය ක්‍රියාත්මක කරන ලෙස ලංවිමට නියෝග කර ඇත. 2013 විදුලිය පනතට අනුව ලංවිමට මෙසේ නියෝග දීමට ම.උ.කො සභාවට බලයක් ඇත. නමුත් මෙය ඉං.සං.යේ නොසතුටට හේතු වී ඇති බව පෙනේ. මෙම විකල්ප සැලැස්ම මුළුමනින්ම ස්වායු බලාගාරවලින් යුක්ත වන අතර, ඊට මෙගාවොට් 150ක් ධාරිතාවෙන් යුත් ද්වි-චක්‍රීය බලාගාර 6ක් සහ මෙගවොට් 300 ධාරිතාවෙන් යුත් එවැනි බලාගාර 13ක් වශයෙන් මුළු ධාරිතාව මෙගාවොට් 4800කින් යුත් සැලැස්මකි.

මෙම ප්‍රශ්නය පැන නැගුණේ ලංවිම පාලක මණ්ඩලය මෙන්ම එහි ඉංසංය විසින් ම.උ.කො සභාවේ විකල්ප සැලැස්ම මුළුමනින්ම ප්‍රතික්ෂේප කිරීම නිසාවෙනි. ඊට හේතූන් වශයෙන් ඉංසංය ප්‍රකාශ කර සිටියේ, ස්වායුවෙන් විදුලිය ජනනය කිරීම ගල් අඟුරුවලින් විදුලිය ජනනය කිරීමට වඩා අධික මිලෙන් යුක්ත බවත්, මුළුමණින්ම ස්වායු බලාගාර ස්ථාපනය කිරීමෙන් ජනන සංයුතිය ඉතා අවදානම් තත්ත්වයකට (dangerously manipulate the generation mix)  පත්වන බවත්ය. 
නමුත් මෙම තර්ක දෙකම පිළිගත හැකි ඒවා නොවේ. වඩා ආර්ථික වශයෙන් වාසිදායක වන්නේ ගල් අඟුරු බලාගාරද, ස්වායු බලාගාරද යන්න නිවැරිදව තීරණය කළ හැකිවන්නේ කාර්යක්ෂමතාව සහ පරිසරය දූෂණය වීමට හේතු වන්නාවූ විමෝචනයන්ගේ පිළිගත හැකි පිළිවෙළින් අවම සහ උපරිම මට්ටම් සහිත පිරිවිතර ප්‍රකාශ කර බලාගාර දෙවර්ගයම සඳහා පිළිගත් ප්‍රසම්පාදන ක්‍රමවේදයන්ට අනුව මිල ගණන් කැඳවීමෙන් පසුවය. එසේ නොමැතිව, වසර කිහිපයකට පෙර තිබූ මිල ගණන් අනුව කරන ලද ඇස්තමේන්තු අනුවවත් දෝෂ සහිත ක්‍රමවේදයන් භාවිතයෙන්වත් නොවේ.

ලංවිමයේ ගල් අඟුරු බලාගාර නොමැති සැලැස්ම

ම.උ.කො සභාවෙ විකල්ප සැලැස්ම නිසා ජනන සංයුතිය අවදානමට පත්වන බවට ඉං.සං.ය විසින් කරනු ලබන තර්කය පිළිගත නොහැක්කේ ලංවිමයේ දිගු කාලීන සැලැස්මෙහිම ගල් අඟුරු බලාගාර කිසිවක් නොමැති මුළුමනින්ම ස්වායු බලාගාර ඇතුළත් කර පිළියෙල කරන ලද වෙනත් සැලැස්මක් %අනාගතයේ ගල් අඟුරු බලාගාර නොමැති තත්ත්වය^ යටතේ (ඇමණුම 7.8) ඇතුළත් කර තිබීමයි. මෙම සැලැස්මට අනුව 2019 – 2036 අතර කාලය තුළ මුළු ධාරිතාව මෙගාවොට් 4800ක් වන ලෙස මෙගාවොට් 300ක ධාරිතාවෙන් යුත් ද්වි-චක්‍රීය බලාගාර 16ක් ස්ථාපනය කිරීමට නියමිතය.

මුළු ධාරිතාව අනුව ම.උ.කො සභාවෙ සැලසුම සහ ලංවිමයේ සැලසුම එක සමාන වේ. වෙනසකට ඇත්තේ ලංවිම සැලැස්මේ සියලු බලාගාර මෙගාවොට් 300ක ධාරිතාවෙන් යුක්ත වන අතර, ම.උ.කො සභාවෙ සැලැස්ම මෙගාවොට් 300ක ද්වි-චක්‍රීය බලාගාර 13කින්ද, මෙගාවොට් 150ක එවැනි බලාගාර 6කින්ද සමන්විත වීමය. එමනිසා මුළුමනින්ම ස්වායු බලාගාර පිහිටුවීම නිසා ජනන සංයුතිය අවදානම් තත්ත්වයකට පත්වන බවට ඉදිරිපත් කරන ලද තර්කය පිළිගත නොහැකිය. මන්ද ලංවිම විසින්ම එවැනි සැලැස්මක් පිළියෙල කර තිබීම නිසාවෙනි. තවද ජනන සංයුතියේ ඇතිවිය හැකි අවදානම කුමක්දැයි පැහැදිලි කර නොමැත.

ගල් අඟුරු බලාගාරවලින් සිදුවන්නාවූ පරිසර හානිය

ගල් අඟුරු බලාගාරවලින් සිදුවන පරිසර හානිය අවම කිරීම සඳහා ඉහළ තාක්ෂණයෙන් යුත් ගල් අඟුරු බලාගාර ඉදිකිරීමට යෝජිත බව ලංවිම පවසයි. නමුත් එවැනි බලාගාරයකින් පිට වන්නාවූ වාතය දූෂණය කෙරෙන වායූන්ගේ ප්‍රමාණයන් සහ අළු පිටවීම සුළු වශයෙන් අඩු වුවද ඉන් සිදුවන පරිසර හානිය එලෙසම පවතියි. මෙම අළුවල රසදිය, ආසනික්, කැඩ්මියම්, සින්ක්, ක්‍රෝමියම් ආදී සෞඛ්‍යයට අහිතකර බැර ලෝහ ගණනාවක් මෙන්ම විකිරණශීලී ද්‍රව්‍යයන්ද අඩංගු වේ. පසුගිය වසර ගණනාවක් තුළ ලංකාවේ ගල් අඟුරු බලාගාර ක්‍රියා කළද ඒවායින් පිටවිය හැකි සෞඛ්‍යයට හානිකර අපද්‍රව්‍ය පිළිබඳ කිසිදු අධ්‍යයනයක් නොකිරීමෙන් ලංවිමය සිය වගකීම පැහැර හැර තිබේ.

මෙම අළුවල අඩංගු ක්‍ෂුද්‍ර අංශු සුළඟට ගසා ගොස් වාතයට මුසුවීම නිසා තමන්ගේ සෞඛ්‍යයටද හානි සිදුව ඇති බව පුත්තලම බලාගාරයේ සේවකයන් දැනටමත් පැමිණිලි කර ඇත. ගල් අඟුරු බලාගාරයකින් පිට වන අංශු ප්‍රමාණය අවම කරගැනීමට විද්‍යුත් පෙරණ භාවිත කළද බොහෝ විට මෙම පෙරණ උපකරණ අක්‍රීය වීම නිසා අංශු ඉතා අධික ප්‍රමාණයක් වාතයට මුදාහැරේ. මෑතකදී ද මෙවැනි අවස්ථාවක් සිදුවූ බවට මාධ්‍යයන්හි වාර්තා පළ විය. ස්වායු බලාගාරවලින් අළු කිසිවක් පිට නොවන නිසා මෙවැනි ගැටලු කිසිවක් ඇති නොවේ.
ගල් අඟුරු බලාගාරයකින් විමෝචනය වනු ලබන සල්ෆර් ඩයොක්සයිඩ් (SO2) වායුවද නයිට්‍රජන් ඔක්සයිඩ් (NO2) වායුන්ද ක්‍ෂුද්‍ර අංශුද අවට පරිසරයට සහ මහජනයාගේ සෞඛ්‍යයට අහිතකර ලෙස බලපානු ඇති අතර, එමගින් විමෝචනය වනු ලබන කාබන් ඩයොක්සයිඩ් (CO2) වායුව ගෝලීය පරිසරයට හානි පමුණුවයි. නමුත් ස්වායු බලාගාරයකින් සල්ෆර් ඩයොක්සයිඩ් වායුව හෝ ක්‍ෂුද්‍ර අංශු කිසිවක් පිටවන්නේ නැති අතර නයිට්‍රජන් ඔක්සයිඩ් වායූන්ද පිටවන්නේ සුළුවෙනි. කාබන් ඩයොක්සයිඩ් වායුවද පිටවන්නේ ගල් අඟුරු බලාගාරයකින් මෙන් 50෴ කටත් වඩා අඩු ප්‍රමාණයකිනි. එමනිසා ගල් අඟුරු බලාගාරයකින් සිදුවන පරිසර හානිය අවම කරගැනීමට වැය කළ යුතු අධික මුදලද ස්වායු බලාගාර භාවිතයෙන් ඉතිරි කරගත හැකිය.
ස්වාභාවික වායු භාවිතයෙන් ලැබිය හැකි ආර්ථික වාසි

ලංවිමයේ ප්‍රකාශන අනුව වසර 2016දී කැලණිතිස්ස මෙගාවොට් 165ක ද්වි-චක්‍ර බලාගාරයට ඉන්ධන සඳහා රුපියල් කෝටි 1600ක් වැය කර ඇත. තෙල් ඉන්ධන වෙනුවට ස්වායුවෙන් මෙම බලාගාරය ක්‍රියාකරනු ලබන්නේ නම්, වසරකට ඉන් අඩක් පමණ එනම් රුපියල් කෝටි 800ක් පමණ ඉතිරි කරගත හැකිය. ධාරිතාව මෙගාවොට් 163ක සහ 300 ක්වූ අනෙකුත් ද්වි-චක්‍ර බලාගාර දෙකත් එසේ ස්වායුවෙන් ක්‍රියා කරනු ලබන්නේ නම්, ඉතිරි කරගත හැකි මුළු මුදල වසරකට රුපියල් කෝටි 3000ක් ඉක්මවනු ඇත. තවද අඩු පිරිවැය නිසා මෙම බලාගාර දෙක පද්ධතියට සම්බන්ධ වීමේ ප්‍රතිශතය ඉහළ යාහැකි නිසා එමගින් ඉතිරි කර ගත හැකි මුදල තවත් වැඩිවනු ඇත. මෙසේ ස්වායු භාවිතයට නොගෙන තෙල් ඉන්ධන මගින් පමණක් ද්වි-චක්‍ර බලාගාර ක්‍රියාකිරීමෙන් වසරකට සිදුවන පාඩුව බැඳුම්කර වංචාවෙන් ලද පාඩුව මෙන් කිහිප ගුණයකි.

දැනට පවතින ඉන්ධන මිල ගණන් අනුව ස්වායුවෙන් විදුලිය ජනනය කිරීම වඩා මිල අඩු බව ලියුම්කරු විසින් මේ පිළිබඳව ම.උ.කො සභාව විසින් 2017 ජුනි 15 දින පවත්වන ලද මහජන අදහස් විමසීමට කැඳවන ලද රැස්වීමේදී ප්‍රකාශ කර සිටියේය. විශේෂයෙන්ම, පනතේ සඳහන් පරිදි බාහිර පිරිවැයද සැලකිල්ලට ගත් කළ ස්වායුවේ සහ ගල් අඟුරුවල සෑම මිල අගයන්ම සඳහා ස්වායුවෙන් විදුලිය ජනනය කිරීම ගල් අඟුරුවලින් ජනනය කිරීමට වඩා ආර්ථිකව වාසිදායක බව ඔහු පෙන්වා දුන්නේය. බලශක්ති අමාත්‍යාංශයේ ලේකම් විසින් මෑතකදී පුවත්පතකට කරන ලද ප්‍රකාශයක් අනුව යෝජිත මෙගාවොට් 300ක ද්වි-චක්‍රීය බලාගාරය සඳහා ලැබූ අඩුම ලංසුව වූයේ විදුලි ඒකකයකට රුපියල් 15 ක්වූ ලංසුවය. ලියුම්කරු විසින් ම.උ.පො සභාවට ඉදිරිපත් කරන ලද පත්‍රිකාව අනුව ගල් අඟුරු ටොන් එකක් ඇ.ඩො 110 වනවිට විදුලි ඒකකයකට අදාළ සමස්ත පිරිවැය (levelied generation cost)  රුපියල් 18කි. මෙම බලාගාරයෙන් වසරකට ගිගාවොට් 2000ක පමණ විදුලියක් ජනනය කිරීමට හැකි නිසා ගල් අඟුරු බලාගාරය වෙනුවට යෝජිත ද්වි-චක්‍රීය බලාගාරය භාවිතයෙන් ඉතිරිවන මුදල වසරකට රුපියල් කෝටි 600ක් පමණ වනු ඇත. සාමාන්‍යයෙන් වසර මැදදී ස්වායු මිල අඩුවන නිසා ඇණවුම් කරන කාලය අනුව මීටත් වඩා වැඩි වාසියක් ලබාගත හැකිය.
ලංවිම ඉංජිනේරු සංගමයේ අරමුණ සහ අභිමානයට එල්ලවූ අභියෝගය

පුත්තලම බලාගාරය ක්‍රියාත්මක කිරීමෙන් ලද අත්දැකීමෙන් ගල් අඟුරු බලාගාරයක් පවත්වාගෙන යෑමේදි පැන නගින තාක්ෂණික ගැටලු මොනවාදැයි ලංවිමයේ ඉං.සං.ය හොඳාකාර දනිති. මොහොතින් මොහොත සිදුවන ඉල්ලුමෙහි විචලනයන්ට අනුව මෙන්ම පුනර්ජනනීය ප්‍රභවයන්ගේ විචලනය වන්නාවූ දායකත්වය අනුව ජනනය වෙනස් කිරීමට ස්වායු බලාගාරයකට මෙන් ගල් අඟුරු බලාගාරයකට නොහැකි බවද ඔවුහු දනිති. වැසි කාලයේ ජලවිදුලි බලාගාර ආශ්‍රිත ජලාශ පිරී ඉතිරී ගියද ගල් අඟුරු බලාගාර අවම මට්ටමකින් ක්‍රියාකළ යුතු හෙයින් ජල විදුලිය උපරිම ලෙස ජනනය කිරීමට නොහැකි තත්ත්වයක් පවතින බවද ඔවුහු දැනුම්වත්ව සිටිති. පුත්තලම ගල් අඟුරු බලාගාරයේ සේවය කරන්නාවූ තම සහෝදර ඉංජිනේරුවන්ට එහි පවතින වායු දූෂණය නිසා මුහුණ පාන්නට සිදුව ඇති සෞඛ්‍ය ගැටලු ගැනද ඔවුහු දනිති. තවද මෙම බලාගාරය අවට වෙසෙන ගොවි සහ ධීවර ජනයාට බලාගාරය නිසා සිදුව තිබෙන්නාවූ ගැටලු පිළිබඳවද ඔවුහු හොඳාකාර දනිති. පුත්තලම බලාගාරයේ වසරක් තුළ එකතු වන්නාවූ අළු ටොන් ලක්ෂ ගණනාවක් ආරක්ෂා සහිතව බැහැර කිරීම ලංවිමට හිසරදයක් බවද ඔවුහු දනිති. එම සා මෙරටට වඩා සුදුසු හෝ නුසුදුසු හෝ බලාගාරය කුමක්දැයි ඉං.සං.ය හොඳින් දන්නා කරුණකි.

කරුණු මෙසේ තිබියදී මෙවැනි ගැටලු කිසිවක් නොමැති ආර්ථික වශයෙන් වාසිදායක වෙනත් විකල්පයක් අබියස ගල් අඟුරු බලාගාරම ඉදිකළ යුතු යැයි ඉං.සං.ය රජයට බල කර සිටින්නේ වෙනත් අරමුණකින් බව පැහැදිලිය. ඇත්ත වශයෙන්ම මෙහිදී සිදුව ඇත්තේ තාක්ෂණ කරුණක් පිළිබඳ ගැටලුවක් නොව තම අභිමානය පිළිබඳ ගැටලුවකි. 2013 නව විදුලිය පනත ක්‍රියාත්මක කිරීමට පෙර රටේ විදුලිය ජනනය කිරීමේ ඒකාධිකාරිය ලංවිම සතුව පැවතුණි. නමුත් දැන් සිදුව ඇත්තේ ලංවිමයේ සැලැස්ම ම.උ.කො. සභාව විසින් ප්‍රතික්‍ෂේප කර ඒ වෙනුවට විකල්ප සැලැස්මක් ඔවුන් විසින් ඉදිරිපත් කිරීමයි. එය තමන්ගේ අභිමානයට එල්ලවූ අභියෝගයක් ලෙස ඉං.සං.ය විසින් සලකනු ඇත.

විදුලිය ජනනය කිරීමේ පාලනය ගිලිහී යාම

ලංවිමයේ ඉං.සං.ය ගල් අඟුරු බලාගාර කෙරෙහි මෙතරම් ඇල්මක් දැක්වීමට හේතු විය හැකි තවත් කරුණක් නම් විදුලිය ජනනය කිරීමේ පාලනය තමන් සතු කරගැනීමට තිබෙන අවශ්‍යතාව විය හැකිය. ගල් අඟුරු බලාගාර තෝරා ගත් කළ එය මිලට ගැනීමත් ක්‍රියා කරවීමත් සහ ඒ සඳහා අවශ්‍ය ගල් අඟුරු මිලට ගැනීමත් ආදිය සියල්ල කෙරෙහි වගකීම පැවරෙන්නේ ලංවිමය වෙතටය. අනෙක් අතට ස්වායු බලාගාර සඳහා දැනට පෞද්ගලික අංශය තෝරාගෙන තිබෙන නිසා ඒ සියලු කාර්යයන්හි වගකීම පැවරෙන්නේ පෞද්ගලික අංශය වෙතටය. ධාරිතාව මෙගාවොට් 300 වන ගල් අඟුරු බලාගාරයකට අවශ්‍ය ප්‍රාග්ධන පිරිවැය ඇඩො කෝටි 70ක් හෝ රුපියල් කෝටි 1000ක් පමණ වේ. ස්වායු බලාගාරයකට මෙම පිරිවැය ඉන් අඩක් පමණ වේ. වෙළෙඳ නියෝජිතට අවම වශයෙන් මින් 10෴ හෝ රුපියල් කෝටි 100ක කොමිස් මුදලක් ගල් අඟුරු බලාගාරයක් සඳහාද රුපියල් කෝටි 50ක් ස්වායු බලාගාරයක් සඳහාද ලැබෙනු ඇත. නමුත් මෙය එක් වරක් පමණක් ලැබෙන මුදලකි.

බලාගාරවලට අවශ්‍ය ඉන්ධන ආනයනටද මේ සාවිශාල මුදලක් වාර්ෂිකව වැය කිරීමට සිදු වේ. වාර්ෂික ගිගාවොට් 2000ක විදුලිය ජනනය සඳහා දැන් පවතින මිල ගණන් අනුව ගල් අඟුරු ටොන් 700,000 ක් ආනයනය සඳහා ඇඩො කෝටි 7.7ක් හෝ රුපියල් කෝටි 1200ක් පමණ වාර්ෂිකව වැය කිරීමට සිදු වේ. ස්වායු බලාගාරයකින් එම විදුලිය ප්‍රමාණය ජනනය කිරීම සඳහා ද්‍රැව ස්වායු ටොන් 250,000ක් ආනයනයට ඇඩො කෝටි 12ක් හෝ රුපියල් කෝටි 1800ක් පමණ වාර්ෂිකව වැය කිරීමට සිදු වේ. එවිට ගල් අඟුරු නියෝජිතගේ වාර්ෂික ආදායම අවම වශයෙන් රුපියල් කෝටි 120ක්ද ස්වායු නියෝජිතගේ වාර්ෂික ආදායම රුපියල් කෝටි 180ක් පමණද වනු ඇත. විදුලිය ජනනය සඳහා මෙතරම් විශාල මුදලක් වාර්ෂිකව සංසරණය වීමේදී ඉන් ප්‍රතිලාභ ලැබීමට විවිධ පාර්ශ්ව උත්සුක වන බව නොරහසකි. එනිසා මෙවැනි අවස්ථාවක් තමන්ගෙන් ගිලිහී වෙනත් අයට පැවරීමට කැමති වන්නේ කවුරුන්ද?

ඉංජිනේරු සංගමයෙන් කරනු ලබන ඉල්ලීම

අධ්‍යාපන පොදු සහතික පත්‍ර උසස් පෙළ විභාගයෙන් රටේ විශිෂ්ටයන් ලෙස සමත්ව ඉංජිනේරුවන් ලෙස වෘත්තීයේ යෙදී සිටින විටද විශිෂ්ටයන් ලෙස රටට සේවය කරන්නේ නම් එය උතුම් ක්‍රියාවකි. එමනිසා මෙම ප්‍රශ්නය පිළිබඳ තමන්ගේ ස්ථාවරය පදනම් රහිත බවත් තම ඉල්ලීම්වල සැඟවුණ අරමුණක් තිබීමට හැකියාවක් තිබෙන බවත් දැන්වත් වටහා ගෙන තම ඉල්ලීම් පසෙකළා වෘත්තීයේ ගෞරවයද තම ආයතනයේ ගෞරවයද රැකගෙන ලංවිමයේ ඉංජිනේරු සංගමය, ම.උ.කො සභාව සමග සහයෝගයෙන් කටයුතු කර ඉදිරියේදී සිදුවිය හැකි විදුලි අර්බුදය මගහරවා ගන්නා ලෙස ඔවුන්ගෙන් කාරුණිකව ඉල්ලා සිටිමු.

 

අරාජික වෙමින් තිබෙන රට ගොඩනැගීමට නම්

රටේ ජනාධිපතිවරයා යනු සමස්ත ජනතාවගේම නායකයාය. සියලු දෙනාගේම නායකයා නිසා ඔහු සෑම විටම ජනතාවගේ සුභසිද්ධිය පිණිස තීන්දු තීරණ ගතයුතුය. වර්තමාන ජනාධිපති මෛත්‍රීපාල සිරිසේන මහතා සහ ඔහුගේ ප්‍රධානත්වයෙන් යුත් කැබිනට් මණ්ඩලය ජනතා සුභසිද්ධිය සම්බන්ධයෙන් බොහෝ තීන්දු තීරණ ගැනීමට කටයුතු කළේය.එහෙත් රටේ අවාසනාවකට ජනාධිපතිවරයා සහ කැබිනට් මණ්ඩලය ගත් බොහෝ තීන්දු තීරණ ක්‍රියාත්මක නොවන තත්ත්වයක් ඇති වෙමින් තිබේ. සමහර තීන්දු තීරණ ජනාධිපතිවරයා විසින් හකුළා ගැනීමට කටයුතු කළ අතර, සමහර තීන්දු තීරණ ප්‍රකාශ කඩකරමින් දේශපාලන හිතවතුන් කටයුතු කරන ආකාරයක්ද පෙන්නුම් කරමින් ඇත.


Capture

මෙහි ආසන්නතම සිද්ධිය වන්නේ පරිසරයට, සතා සිවුපාවාට දැඩි ලෙස ආදරය කරන බව සඳහන් කරන ජනාධිපති මෛත්‍රීපාල සිරිසේන මහතා මාර්තු 22 වැනිදා රටට අතිශය වැදගත් තීරණයක් ගත්තේය.
ඒ ලංකාවේ සුවිශේෂී පරිසර පද්ධතියක් පිහිටි මුතුරාජවෙල අභය භූමිය තුළ සිදුකළ සියලුම කැලෑ විනාශ කිරීම්, පස් කැපීම්, ගොඩකිරීම් සහ නිවාස ඉදිකිරීම තහනම් කර දැමීමය.
මේ නිසා රටට සහ පරිසරයට ආදරය කරන බොහෝ දෙනෙකු ජනාධිපතිවරයාගේ ක්‍රියාව ඇගයීමට ලක්කළේය.

එහෙත් එම තීන්දුව ගෙන මාසයක් ගතවීමටත් පෙර මුතුරාජවෙල අභය භූමියේ ගස්කොළං විනාශ කර පොල් පැළ සිටුවීමේ කටයුත්තක් සිදුකරමින් තිබෙන බව පරිසර සංවිධාන සඳහන් කරයි.
මාර්තු 22 වැනිදා ජනාධිපති මෛත්‍රීපාල සිරිසේන මහතා මුතුරාජවෙල අභය භූමියේ නිරීක්ෂණ චාරිකාවක නිරත වන්නේ ඒ වනවිට අක්කර 406ක භූමියක් පුරා නිවාස සංකීර්ණයක් ඉදිකිරීමට සිදුකරන පරිසර විනාශය දැක බලා ගැනීමටය.
අදාළ සංචාරය තුළදී පරිසරයට සිදුකර තිබෙන විනාශය දැක එම භූමිය ඇතුළු සමස්ත මුතුරාජවෙල භූමිය තුළම සංවර්ධන කටයුතු සිදුකළ නොහැකි ලෙසට නීතියක් පැනවීමට කටයුතු කළේය.
එහෙත් අද දවස වනවිට පොල් පැළ සිටුවමින් තිබෙන්නේ නිවාස සංකීර්ණයක් ඉදිකිරීම සඳහා නීතිවිරෝධී ලෙස වෙන්කරගත් භූමියේය.

මේ අනුව පෙනී යන කාරණය වී තිබෙන්නේ රටේ විධායක ජනාධිපතිවරයා ලබාදෙන තීන්දු තීරණ කඩකරමින් වැඩ කිරීමට හැකි පිරිස් රට තුළ සිටිනවා යන්නය.
19 වැනි ව්‍යවස්ථා සංශෝධනය තුළින් විධායක ජනාධිපති බලතල අඩුකළ බව සඳහන් කළද, දැනට විධායක බලතලවලින් ප්‍රධාන වශයෙන් කප්පාදු වී තිබෙන්නේ පාර්ලිමේන්තුව විසුරුවා හැරීමට තිබූ බලය හා අගමැතිවරයා ඉවත් කිරීමට තිබූ බලය පමණි. ජනාධිපතිවරයා ගන්නා තීන්දු තීරණ ක්‍රියාත්මක කිරීමේ ප්‍රධාන වගකීම තිබෙන්නේ ශ්‍රී ලංකා පොලීසියටය.

මීට අමතරව මහපොළොවේත්, පරිසරයේත් ආරක්ෂාව වෙනුවෙන් සහ සතා සීපාවාගේ සහ මනුෂ්‍යයන්ගේ සෞඛ්‍ය ගැන සිතා දිරාපත් නොවන පොලිතින්, ලන්ච් ෂීට්, ආහාර අසුරන රිජිෆෝම් පෙට්ටි භාවිත කිරීම සහ ආනයනය කිරීම ජනවාරි පළමු වැනිදා සිට තහනම් කෙරිණි. ඒ අනුව දිරාපත්වන ද්‍රව්‍ය නිෂ්පාදනය කිරීම, අලෙවි කිරීම සහ බෙදාහැරීම මේ අනුව නීතියක් බවට පත් විය.
මෙම නීතියට අනුව මෙරට නිෂ්පාදකයෝ දිරාපත්වන අමුද්‍රව්‍ය යොදාගෙන භාණ්ඩ නිෂ්පාදනය කළ හැකි ආකාරයට කර්මාන්ත ශාලා සකස් කිරීමටද කටයුතු කළහ.
එහෙත් අද වනවිට දිරාපත් නොවන ලන්ච් ෂීට් සහ ෂොපින් බෑග් බහුල ලෙස වෙළෙඳ පොළට පැමිණෙමින් ඇතැයි ව්‍යාපාරිකයෝ සඳහන් කරති. පරිසර හිතකාමී භාණ්ඩ නිෂ්පාදනය කළයුතු බවට නීතියක් පැනවීමට කටයුතු කළත්, ඒ සඳහා අවශ්‍ය වන අමුද්‍රව්‍ය සඳහා බදු සහන ලබා නොදීම නිසා දිරාපත්වන ලන්ච් ෂීට් එකක් අලෙවි වන්නේ රුපියල් එකයි පනහත්, දෙකත් අතර මුදලකටය. එහෙත් දිරාපත් නොවන ලන්ච් ෂීට් එකක් අලෙවි වන්නේ ශත 20ක් වැනි මුදලකටය.
දිරාපත්වන ෂොපින් බෑගයක් අලෙවි වන්නේ රුපියල් දෙකයි පනහත් රුපියල් තුනත් අතර මුදලකටය. එහෙත් දිරාපත් නොවන ෂොපින් බෑගයක් අලෙවි වන්නේ රුපියලත් – එකයි පනහත් අතර මුදලකටය. මේ නිසා ලාභය ගැන පමණක් සිතන මිනිසුන් අඩු මුදලට ලබාදෙන භාණ්ඩ මිලදී ගන්නා නිසා ජාවාරම්කාරී ව්‍යාපාරිකයන් විසින් අඩු මුදලකට අලෙවි කළහැකි දිරාපත් නොවන ලන්ච් ෂීට් සහ ෂොපින් බෑග් වෙළෙඳ පොළට නිකුත් කරමින් තිබේ.

එහෙත් නීතිය ක්‍රියාත්මක කළ යුතු ආයතන නිහඬ පිළිවෙතක් අනුගමනය කරමින් තිබෙන ආකාරය දැකගන්නට ලැබෙන අතර, මේ නිසා ජාවාරම්කරුවන්ට ඔවුන්ගේ ව්‍යාපාර කිසිදු බාධාවකින් තොරව කරගෙන යෑමට හැකි පරිසරයක් ඇතිවී තිබේ.
පිළිකාකාරක ඇති කරවන බව පවසමින් මේ වසරේ ජනවාරි පළමු වැනිදා සිට ඇස්බැස්ටෝස් සෙවිලි තහඩු භාවිත කිරීම, ආනයනය කිරීම සහ බෙදාහැරීම තහනම් කර දැමීමට වර්තමාන ආණ්ඩුව 2016 වසරේදී තීරණය කළේය.
මෙම අදහස මුලින්ම ඉදිරිපත් කිරීමට කටයුතු කළේද ජනාධිපති මෛත්‍රීපාල සිරිසේන මහතාය. ඇස්බැස්ටෝස්වලින් පිළිකා ඇතිවන බවට දේශපාලන වේදිකාවක් වේදිකාවක් ගාණේ ප්‍රකාශ කිරීමටද ජනාධිපතිවරයා අමතක කළේ නැත.
එහෙත් 2017 වසරේ දෙසැම්බර් 19 වැනිදා රජය ප්‍රකාශ කරනු ලැබුවේ ඇස්බැස්ටෝස් තහනම ඉවත් කරගැනීමට කටයුතු කරන බවයි. ඒ රුසියාව සමග ඇති වූ එකඟතාවක් අනුවය. 

අපේ රටට වැඩිපුරම ඇස්බැස්ටෝස් ගෙන එන්නේ රුසියාවෙනි. අපේ රටේ තේවලින් සැලකිය යුතු ප්‍රමාණයක් මිලදී ගන්නේද රුසියාව විසිනි. මේ අනුව ජනාධිපතිවරයාගේ තීරණය වෙනස් කිරීමට මූලික හේතුවක් වූයේ තේ තොගයත් සමග රුසියාවට කුරුමිණියෙකු ගමන් කිරීමයි. රුසියාවට තේ සමග ගිය කුරුමිණියාට මෙරට ජනාධිපතිවරයාගේ තීරණය හකුළා දැමීමට හැකි විය.

මේ අනුව අද දවසේදී අපට ආණ්ඩුවෙන් අසන්නට සිදුව තිබෙන්නේ ඇස්බැස්ටෝස් දැන් මිනිස් ශරීරයට අහිතකර නැද්ද යන්නයි.
කෘෂිකාර්මික ප්‍ර‘දේශවල පැතිර යන වතුගඩු රෝගය සඳහා පූර්ණ වල්නාශකයක් වන ග්ලයිෆොසේට් බලපාන බවට සොයාගනු ලැබුවේ 2013 වසරේදීය. මේ නිසා ග්ලයිෆොසේට් පූර්ණ වල්නාශකය තහනම් කළයුතු බවට එදා සිට විශේෂ කතාබහක් රට තුළ ඇතිවිය. එහෙත් කුමන හෝ හේතුවකට එවකට සිටි ජනාධිපති මහින්ද රාජපක්ෂ මහතාට හෝ ආණ්ඩුවට ග්ලයිෆොසේට් පූර්ණ වල්නාශකය රට තුළ භාවිත කිරීම, අලෙවි කිරීම සහ ආනයනය කිරීම තහනම් කිරීමට නොහැකි විය.

මේ නිසා පසුගිය ආණ්ඩුවට දැඩි විරෝධතාවක් එල්ලවූ අතර, මෙම තත්ත්වය සැලකිල්ලට ගෙන ජනාධිපතිවරණය ප්‍රකාශයට පත් කර තිබූ 2014 වසරේ දෙසැම්බර් මාසය වනවිට ග්ලයිෆොසේට් තහනම් කිරීමට සැලසුම් සකස් කෙරිණි.
එම මැතිවරණයේදී පොදු අපේක්ෂකයා ලෙස ඉදිරිපත් වූ මෛත්‍රීපාල සිරිසේන මහතා රටේ නායකයා බවට පත්වීම නිසා එවකට ජනාධිපති ලෙස සිටි මහින්ද රාජපක්ෂ මහතාට එම කටයුත්ත සිදුකළ නොහැකි විය.
මේ නිසා එවකට පැවැති ආණ්ඩුවේ සෞඛ්‍ය අමාත්‍යවරයා ලෙස කටයුතු කළ ජනාධිපති මෛත්‍රීපාල සිරිසේන මහතා 2015 වසරේ ජුනි මාසයේදී ග්ලයිෆොසේට් පූර්ණ වල්නාශකය මෙරට තුළ භාවිත කිරීම, බෙදාහැරීම සහ ආනයනය කිරීම තහනම් කිරීමට කටයුතු කළේය.
එහෙත් අදත් ලංකාවේ බොහෝ ප්‍ර‘දේශවලින් ග්ලයිෆොසේට් මිලදී ගැනීමට හැකියාව තිබේ. 

ග්ලයිෆොසේට් තහනම් කරනතුරු එය රට තුළ අලෙවි වූයේ දියරයක් වශයෙනි. එහෙත් ග්ලයිෆොසේට් තහනම් කිරීමත් සමඟ කුඩු වශයෙන් හා කැට වශයෙන් ග්ලයිෆොසේට් රට තුළ අලෙවි කරන බවද වාර්තා වේ.
මීට අමතරව ජනාධිපතිවරයා තහනම් කළ ග්ලයිෆොසේට් පූර්ණ වල්නාශකය නැවත රට තුළට ගෙන්වීමට අවසර ලබාදිය යුතු බවට කැබිනට් අමාත්‍යවරුන් දෙදෙනෙක් මේ වනවිට අවි අමෝරාගෙන සිටිති.
මෙම අමාත්‍යවරුන් දෙදෙනා ගන්නා උත්සාහය සාර්ථක වුවහොත් ඔවුන් රටේ විධායක ජනාධිපතිවරයාටත් වඩා ප්‍රබලයන් ලෙස සමාජගතවනු ඇත.

එහෙත් රට ගැන නොසිතා, බඩ ගැන පමණක් සිතන මෙවැනි දේශපාලඥයන්ගේ ක්‍රියාකාරකම් ගැන වචනයක් හෝ කතාකිරීමට ජනාධිපතිවරයා තවම කටයුතු කර නැත.
දුම්කොළ මිනිස් ශරීරයට අහිතකර දෙයක් බවට මහා විශාල හඬක් රට තුළ ඇතිකරනු ලැබුවේ ජනාධිපති මෛත්‍රීපාල සිරිසේන මහතා පසුගිය ආණ්ඩුවේ සෞඛ්‍ය අමාත්‍යවරයා ලෙසට කටයුතු කරන සමයේදීය. මේ නිසා සිගරට් පැකට්ටුවේ රූපමය අවවාද ඇතුළත් කළයුතු බවට අරගලයක් කිරීමටද සෞඛ්‍ය අමාත්‍යවරයා කටයුතු කළේය. මෙම අරගලයට අනුව ජනාධිපති මෛත්‍රීපාල සිරිසේන මහතා සිගරට් පැකැට්ටුවෙන් 80%කට වැඩි ප්‍රමාණයක රූපමය අවවාදයන් ඇතුළත් කිරීමට කටයුතු කළේය. එම අරගලයට අනුව මෙරට තුළ සිදුකරන දුම්කොළ වගාව 2018 වසරේ සිට ක්‍රමානුකූලව තහනම් කිරීමටත් සැලසුම් සකස් කළේය. මෙම සැලසුමට අනුව මෙරට දුම්කොළ වගාකරුවන් මේ වන විට ක්‍රම ක්‍රමයෙන් දුම්කොළ වගාවෙන් ඉවත් වෙමින් සිටී. මේ නිසා සිගරට්, බීඩි නිෂ්පාදනය කිරීම සඳහා විදේශ රටවලින් දුම්කොළ ගෙන්වමින් තිබේ. 

මෙරටේ දුම්පානය කරන්නන්ගෙන් අති බහුතරයක් සිගරට් මිලදී ගන්නේ පැකට් වශයෙන් නොවේ. මේ නිසා දුම්පානය කරන අති බහුතරයකට රූපමය අවවාද දක්නට ලැබෙන්නේ නැත. එබැවින් තනි සිගරට්ටුවක් වෙනුවෙන් රූපමය අවවාද සහිත පැකට්ටුවක් නිර්මාණය කළයුතු බවට රජයේ වෛද්‍ය නිලධාරීන්ගේ සංගමය යෝජනා මාලාවක් ජනාධිපතිවරයාට භාරදීමට කටයුතු කළේය. එහෙත් එම ක්‍රමය ක්‍රියාත්මක කිරීමට ජනාධිපතිවරයාට අදටත් නොහැකි වී ඇත. 

පැණි බීමවල පවතින අධික සීනි නිසා ලෙඩරෝග ඇතිවන බවට කතාබහක් ඇතිකරනු ලැබුවේද ජනාධිපති මෛත්‍රීපාල සිරිසේන මහතා විසිනි. මෙම කතාබහවලට අනුව පැණි බීම බෝතලයේ අඩංගු සීනි ප්‍රමාණයන් වර්ණයන් යොදා පෙන්වීමට අවශ්‍ය කටයුතු සිදුකළේය. එහෙත් බොහෝ සිසිල් බීම සමාගම් සීනි ප්‍රමාණය දක්වන වර්ණ කොටස් යෙදීමට කටයුතු කළේ සිසිල් බීම බෝතලයේ මූඩියේ මුහුණත තුළය. මේ නිසා ආපන ශාලාවක් තුළදී හෝ වෙ‍ෙළඳ සැලක් තුළදී සිසිල් බීම පානය කරන විට මූඩියේ අවවාදය දැකගැනීමට හැකියාවක් නැත. යම් තරමකින් හෝ සීනි ප්‍රමාණය සහිත වර්ණය දැකගැනීමට හැකියාව ලැබෙන්නේ සිසිල් බීම බෝතලයක් මිලදී ගෙන ගෙදරට හෝ වෙනත් ස්ථානයකට රැගෙන ගියහොත් පමණි. මේ නිසා එම නීතිය තුළින්ද ජනතාව රෝගී වීම වළක්වා ගත නොහැකිය. 
මීට අමතරව සිසිල් බීම බෝතලයේ අඩංගු සීනි ප්‍රමාණයට අනුව බදු මුදලක් අයකර ගැනීමටත් මේ වන විට ආණ්ඩුව කටයුතු කරමින් තිබේ. පැණි බීමවල අඩංගු සීනි ප්‍රමාණය වැඩි වන තරමට ආණ්ඩුවේ ආදායමද ඉහළ යනු ඇත. එහෙත් ජනතාවගේ සෞඛ්‍යය ගැන සිතා ආණ්ඩුව කටයුතු කළේ නම් සිදුකළ යුතුව තිබුණේ සිසිල් බීම බෝතලයකට යෙදිය හැකි සීනි හා වර්ණක ප්‍රමාණය පිළිබඳ නීතියක් පැනවීමය. අඩංගු සීනි ප්‍රමාණයට අනුව බදු මුදලක් පැනවීම නිසා එම බදු මුදල් ගෙවීමෙන් වැළකී සිටීමට ඇතැම් සිසිල් බීම සීනි රහිත තත්ත්වයට පත්කර තිබේ. සිසිල් බීම සීනි රහිත තත්ත්වයකට පත්කර පැණි රස ගැන්වීම සඳහා විශේෂ රසායනික ද්‍රව්‍යයක් භාවිත කරනු ලබයි. මේ වන විට සිදුකර තිබෙනා පරීක්ෂණවලට අනුව සීනි රහිත සිසිල් බීමවල පැණි රසය ගැනීම සඳහා භාවිත කරන රසායනික ද්‍රව්‍ය කුඩා දරුවන්ට අහිතකර බවට සොයාගෙන ඇත. එබැවින් බොහෝ සීනි රහිත සිසිල් බීමවල  බෝතලයේ ලේබලයේ කුඩා දරුවන්ට අහිතකර බවට කුඩා අකුරුවලින් ඉංග්‍රීසියෙන් සටහන් කර තිබේ. නමුත් ඉංග්‍රීසි නොදන්නා දෙමවුපියන් මෙම සිසිල් බීම වර්ග කුඩා දරුවන්ට ලබාදීම සිදුකරනු ලබයි.

කුඩා දරුවන් අතර ජනප්‍රිය පානයක් තුළ අධික සීනි සහිත බවට ජනාධිපතිවරයා අවස්ථා ගණනාවකදීම ප්‍රකාශ කළේය. මේ නිසා මෙම පානය තහනම් කළයුතු බවටත් ජනාධිපතිවරයා ප්‍රකාශයක් සිදුකර තිබෙන බවද වාර්තා වේ. එහෙත් අවාසනාවන්තම සිද්ධිය වී තිබෙන්නේ ජනාධිපතිවරයාගේ දියණිය විසින් කුඩා දරුවන්ට මෙම පානය සහිත පැකට් බෙදා දීමය. මෙම පානය තුළ අධිකව සීනි තිබෙන බවට සමහර වෛද්‍යවරුන්ද විශාල හඬක් නගනු ලැබීය. එහෙත් ජනාධිපතිවරයාගේ දියණිය මෙම පානය සහිත පැකට් බෙදා දෙන ආකාරය සහිත ඡායාරූප සමාජ ජාල වෙබ් අඩවි හරහා හුවමාරු වීමත් සමග එම පානයේ අහිතකරභාවය ගැන කිසිවෙකුත් කතා කරන්නේ නැත.

ආනයනික කිරිපිටි තුළින් බෝ නොවන රෝග ඇතිකරන බවට ප්‍රකාශ කර දේශීය කිරිපිටි කර්මාන්තය නගාසිටුවන බවට ජනාධිපතිවරයා පොරොන්දු ලබාදෙනු ලැබිණ. එසේ ප්‍රකාශ කිරීම නිසා දේශීය ගොවියාගේ කිරි අස්වැන්න සඳහා ලීටරයකට රුපියල් 70ක සහතික මිලක්ද නියම කිරීමට ආණ්ඩුව කටයුතු කළේය. එසේ කටයුතු කළ ආණ්ඩුවම ආනයනය කරන කිරිපිටි කිලෝවක් සඳහා යොදවා තිබූ රුපියල් 248ක බදු මුදල රුපියල් දෙක දක්වා අඩු කිරීමට කටයුතු කළේය.

මේ නිසා කිරි උපයෝගී කරගෙන සකස් කරන අතුරු නිෂ්පාදන සඳහා පිටිකිරි භාවිත කිරීමට කර්මාන්තකරුවන් කටයුතු කරන ලැබිණ. අවසානයට දේශීය කිරි කර්මාන්තය කඩා වැටීමකට ලක්වූ අතර, කිරි පිටි ඉල්ලුම දෙගුණයකින් ඉහළ ගොස් තිබෙන බවටද වාර්තාවේ. 
සාමාන්‍ය‘යෙන් වසරකට කිරිපිටි මෙට්‍රික්ටොන් 40,000ක් පමණ ආනයනය කර තිබෙන අතර, මෙම ප්‍රමාණය පසුගිය වසරේදී දෙගුණයක් වී ඇත. වස විසෙන් තොර ගොවිතැනක් ගැන විශාල ලෙස හඬක් නැගුවේද ජනාධිපති මෛත්‍රීපාල සිරිසේන මහතා විසිනි. මේ අනුව දේශීය ගොවිතැන සඳහා පරිසර හිතකාමී ක්‍රමවේදයන්ද හඳුන්වා දීමට කටයුතු කළ අතර, මෙම කටයුතු කිරීම සඳහා ජනාධිපති කාර්යසාධන බලකායක්ද පිහිටුවනු ලැබිණි. මෙම ක්‍රමවේද හරහා රසායනික පොහොර භාවිතය ක්‍රමක්‍රමයෙන් අඩු කිරීමට සැලසුම් කළේය.
එහෙත් පසුගිය පළාත් පාලන ආයතන මැතිවරණයේදී ගොවි ජනතාව නියෝජනය කරන ප්‍ර‘දේශවලදී ජනාධිපතිවරයා නියෝජනය කරන පක්ෂයට ඡන්දය භාවිත කිරීම අඩු වීම නිසා මේ වන විට කඩිමුඩියේ ගොවි ජනතාවට රසායනික පොහොර සහන මිලට ලබාදීමේ වැඩපිළිවෙළක් සකස් කර තිබේ. මෙම වැඩපිළිවෙළ ක්‍රියාත්මක වීමත් සමග කාබනික වගාවන් දියුණු කිරීමට මෙතෙක් ගොවීන්ට ලබාදුන් සහන කප්පාදු කර තිබෙන බවද පරිසර හිතකාමී ගොවි ජනතාව සඳහන් කරති.

මතට තිත තැබීම සඳහා මත්පැන් හා බියර් මිල ඉහළ දැමීමට කටයුතු කළේය. බියර් මිල ඉහළ දැමීම නිසා නීතිවිරෝධී මත්පැන් භාවිතය ඉහළ ගොස් තිබෙන බවට ආණ්ඩුවේ අැමතිවරු කිහිප දෙනෙකු පෙන්වා දෙනු ලැබිණි. මේ නිසා ජනාධිපතිවරයාගේ උත්සාහය පරාජයට පත්වී බියර් මිල පහළ ගියේය. 
එමෙන්ම මත්පැන් අලෙවි සැල් විවෘත කර තිබන කාලය දීර්ඝ කිරීමට හා මත්පැන් අලෙවි සැල් තුළ කාන්තාවන්ට සේවය කිරීමට සහ මත්පැන් මිලදී ගැනීමටත් ඔවුන්ට අවස්ථාව ලබාදිය යුතු බවට කතාබහක් ඇතිවිය. මේ නිසා අද දවස වනවිට රටට ප්‍රතිපත්තියක් නොමැති තත්ත්වයකට පත්වී තිබේ. රටට ප්‍රතිපත්තියක් නොමැති නිසා බොහෝ මැති ඇමතිවරුන් ඔවුන්ට සිතෙන සිතෙන දේ සිදුකිරීමටත්, ජනාධිපතිවරයා ගන්නා තීන්දු තීරණ කඩාකප්පල් කර දැමීමටත් කටයුතු කරමින් සිටිති.

දේශපාලඥයන්ගේ සමහර ගෝලබාලයන්ද නීතිය අතට ගෙන කටයුතු කරන ආකාරයක් පෙන්නුම් කරමින් තිබේ. මේ ආකාරයට රට ගමන් කළහොත් වැඩි කල් නොගොස් රට අරාජික තත්ත්වයකට පත්වීම වළක්වාගත නොහැකි වනු ඇත. මේ නිසා ජනාධිපතිවරයාට ව්‍යවස්ථාවෙන් පැවරී තිබෙන බලතල අකුරටම ක්‍රියාත්මක කර රට ගොඩනැගිය යුතුය. එසේ නොමැතිව යම් යම් දේශපාලඥයන්ගේ හා ඔවුන්ගේ ගෝලබාලයන්ට අවශ්‍ය ආකාරයට රට හැසිරවීමට ඉඩ ලබාදීමට කටයුතු කළහොත් මෙරට තවත් ඉතියෝපියාවක්, සෝමාලියාවක් වීම වළක්වාගත නොහැකි වනු ඇත. 

සිරියාවක සේයාවක් නොදකින සිරියාව

වසර 07ක් මුළුල්ලේ ඇදී යන සිරියානු සිවිල් යුද්ධය සහ සිරියානු අර්බුදයට විවිධාකාරයේ අර්ථකථන ඉදිරිපත් වුවද, අද වනවිට සිරියානු භූමිය ලෝක බලවතුන් ක්‍රීඩා කරන චෙස් පුවරුවක් බව පැහැදිලිය. මිනිසුන් පිරිසකගේ බලකාමය නිසා අද වනවිට සිරියාව ඔස්සේ ලෝකයටම බලපවත්නා මහා අර්බුද ෙබාහොමයක්ම නිර්මාණය වී තිබේ. සිරියානු අර්බුදයේ ඇතුළත කතාව සහ පවත්නා තත්ත්වය තුළ සිරියාවේ අනාගතය කෙබඳු වේවිද යන්න පිළිබඳ යම් විග්‍රහයක යෙදීමට මෙම සටහන තුළින් අපි උත්සාහ කරමු.


104390469-GettyImages-665501322.1910x1000

සිරියානු අරාබි ජනරජය

වර්ග කිලෝමීටර් 185,180ක භූමි ප්‍රමාණයක් අයත් බටහිර ආසියාවේ පිහිටි සිරියාව, බටහිර දෙසින් ලෙබනනය හා මධ්‍යධරණී මුහුදටත්, උතුරින් තුර්කියටත්, නැගෙනහිරින් ඉරාකයටත්, දකුණු දෙසින් ජෝර්දානයටත් නිරිත දෙසින් ඊශ්‍රායලයටත් මායිම්ව පිහිටි රාජ්‍යයකි. සිරියාවේ අගනුවර හා විශාලම නගරය වන්නේ ඩැමැස්කස් නගරයයි. සිරියාව බහුජාතික සහ බහුආගමික රාජ්‍යයක් ලෙසද හඳුන්වනු ලැබිණි. සිරියානු අරාබිවරුන්, ග්‍රීක ජාතිකයන්, කුර්දිවරුන්, තුර්කි ජාතිකයන් සහ මන්දින්ස්වරු මෙහි වෙසෙන ජාතීන්ට අයත් වූහ. ආගම් වශයෙන් ගත් කල සුන්නි මුස්ලිම් (87%), ක්‍රිස්තියානි (10%), වෙනත් (3%) ලෙස ජනගහනය වර්ග කළ හැකිය. සමස්ත ජනගහනය 2014 වසර වනවිට මිලියන 17ක් වූ අතර, 2010 දත්ත වාර්තා අනුව සිරියාවේ දළ දේශීය නිෂ්පාදිතය ඩොලර් බිලියන 107ක් පමණ විය. රාජ්‍ය භාෂාව අරාබි භාෂාවයි.

සිරියානු අර්බුදය මැද සිටින කවුද මේ අසාද්

1965 සැප්තැම්බර් 11 වැනිදා උපත ලැබූ බෂාර් හෆීස් අල් අසාද් සිරියාවේ 19 වැනි සහ වත්මන් ජනාධිපතිවරයාය. මොහු 1971 සිට 2000 වසර දක්වා සිරියාව පාලනය කළ හෆීස් අල් අසාද් ගේ පුත්‍රයා විය. 2000 වසරේ ජූලි මස 17 වැනිදා ජනාධිපති ධුරයට පත් වූ බෂාර් අල් අසාද් අරාබි සමාජවාදී බාත් පක්ෂයේ ලේකම්වරයා මෙන්ම සිරියානු ආරක්ෂක හමුදාවන්ගේ ප්‍රධාන අණදෙන්නා විය. තිදරු පියෙකු වන මොහු ඩැමැස්කස් විශ්වවිද්‍යාලයේ වෛද්‍ය උපාධිධාරියෙකු වන අතර, 1988 සිට සිරියානු යුද හමුදාවේ වෛද්‍යවරයෙකු ලෙසද සේවය කර තිබේ. ඉන් වසර 04කට පසු අසාද් සිය පශ්චාත් උපාධිය සඳහා ලන්ඩනයේ බටහිර අක්ෂි රෝහලේ පුහුණුව ලබා අක්ෂි විශේෂඥ වෛද්‍යවරයෙකු ලෙස එහි සේවය කරමින් සිටියේය. 

වර්ෂ 1994දී ඔහුගේ වැඩිමහල් සොහොයුරු බසීර් රිය අනතුරකින් මියයෑම නිසා පියා අසාද්ව නැවත සිරියාවට කැඳවීය. ඒ අනුව 1998දී නැවත සිරියාවට පැමිණි අසාද් සිරියානු ආරක්ෂක ඇකඩමියට ඇතුළත්ව වැඩිදුර පුහුණුව ලැබීය. 2000 වසරේ ජූලි 10 වැනිදා අසාද් සිය පියාගේ අභාවයෙන් අනතුරුව හිස් වූ ජනාධිපති ධුරය සඳහා පැවැති මැතිවරණයේදී ජනාධිපති ධුරයට පත්වන්නේ 99.7%ක ජනතා මනාපයකිනි. 2007 වසරේ පවත්වන ලද මැතිවරණයෙන් 97.6%ක ඡන්ද ප්‍රතිශතයකින් දෙවැනි වරටත් ජනාධිපති ධුරයට පත්වන අසාද් නැවත තුන්වැනි වරටත් 2011 වසරේදී 88.7%ක ඡන්ද ප්‍රතිශතයක් ලබා සිරියාවේ ජනාධිපති පුටුව දැරීමට සමත් වූ අතර, ඔහුගේ ධුර කාලය කල්පිරීමට නියමිතව තිබෙන්නේ 2021 වර්ෂයේදීය. 

1049598556

සිරියාවේ, සිරියාව නැතිකළ අර්බුදය

සෑම අතකින්ම ඇවිලුණු ගින්නක් බඳු සිරියානු අර්බුද මතුවන්නේ සිරියානු රජය හා විපක්ෂය අතරත් එම විපක්ෂයේ පිරිස් අතරත් ඇති වූ ගැටුම්කාරී තත්ත්වයන්ය. එමෙන්ම මෙය ලිබියාව සහ ඊජිප්තුව ගිනි තැබූ ඇමෙරිකානු ආශිර්වාදයෙන් ක්‍රියාත්මක වන අරාබි වසන්තයේ එක් ප්‍රතිඵලයක් විය. මේ සියල්ලේම අවසන් ප්‍රතිඵලය වූයේ අද දක්වාත් ජීවිත ලක්ෂ ගණනක් බිලිගනිමින් ඇවිලෙන සිරියානු සිවිල් යුද්ධයයි. 2011 මාර්තු 15 වැනිදා ආරම්භ වූ සිරියානු සිවිල් යුද්ධයට අද වනවිට අවුරුදු 07ක් ගතව ඇතත් තවමත් යුද ගිනි ඇවිලීමක් මිසක් නිවීමක් දක්නට නැත. සිරියානු මානව හිමිකම් නිරීක්ෂණ සංවිධානයට අනුව 2018 මාර්තු මාසය වනවිට පමණක් දළ වශයෙන් ජීවිත හානි හාරලක්ෂ අනූඅටදහස් පන්සිය අනූතුනකට මෙම සිවිල් යුද්ධය හේතු වී ඇති අතර, මිලියන 7.6ක පිරිසක් සරණාගතභාවයට පත් කිරීමටද සමත්ව තිබේ. මේ සරණාගතයන්ගේ සංක්‍රමණයන්ද පසුගිය කාලයේ මහත් ආන්දෝලනයන්ට තුඩුදුන් අතර, ඇතැම් රටවල සංක්‍රමණික නීති පද්ධති පවා වෙනස් වීමට මෙය හේතු විය.

මෙම යුද්ධයේ පාර්ශ්ව කිහිපයක් දැකගත හැකිය. එක් පාර්ශ්වයක් වන්නේ අසාද් ප්‍රමුඛ සිරියානු අරාබි ජනරජය (ඉරානය, රුසියාව සහ ඉරාකය උපකාර කරයි) වන අතර, අනෙක් පාර්ශ්වය නිදහස් සිරියානු හමුදාව (තුර්කිය, ඇමෙරිකාව, සෞදි අරාබිය, කටාරය මීට සහාය දක්වා ඇත), අයි.එස්.අයි.එස්. සංවිධානය (නිල වශයෙන් අල්කයිඩාවත්, පෙරදී නිල නොවන වශයෙන් ඇමෙරිකාවත් සහාය දක්වා තිබේ) උතුරු සිරියානු ප්‍රජාතාන්ත්‍රික සමූහාණ්ඩුව (වර්තමානයේ ඇමෙරිකාව ප්‍රමුඛ බටහිර රටවල් සහ සෞදි ආරාබිය, කටාරය, එක්සත් අරාබි

එමීර් රාජ්‍ය උපකාර කරයි.) නියෝජනය කරයි. සිරියානු සිවිල් යුද්ධයට හේතුව

පෙර සඳහන් කළ පරිදි සිරියානු සිවිල් යුද්ධයට ප්‍රධානතම වස්තු බීජය වන්නේ අරාබි තරුණ පිරිස් අතර ආකල්පමය විප්ලව ඇති කරමින් පවතින ඒකාධිපති පාලනයන් බිඳ දමා ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී පාලනයක් ලබාගැනීමට සටන් කළ යුතු බවට තරුණ පිරිස් උසිගැන්වූ අරාබි වසන්තයයි. මෙය ටියුනීසියාවේ සහ ඊජිප්තුවේ ජනාධිපතිවරුන්ට සිය ධුර අහිමි වීමටද, ලිබියාවේ පාලකයා වූ කර්නල් මුවම්මර් ගඩාෆිට සිය ධුරය මෙන්ම ජීවිතයද අහිමි කිරීමටත් හේතු විය.syria-flag

අරාබි වසන්තය පැමිණීමට පෙර සිරියාවේ අභ්‍යන්තර අර්බුද කිහිපයක්ම දක්නට ලැබිණි. විරැකියාව සහ උද්ධමනය අධික ලෙස ඉහළ  යෑම, දේශපාලනික අර්බුද මේ අතරින් කැපී පෙනෙන ගැටලු විය. අරාබි රටවල පාලකයන් බොහෝ දෙනෙකුගේ පාලනයේ ඇති දූෂිත බව, ඒකාධිපතිත්වය, පවුල් පාලනය නිරාවරණය කළ නිසා මෙම අරාබි වසන්තය දිගු කාලයක් තිස්සේ සිරියාවේ ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදය ඇති කිරීමට කැකෑරෙන ආශාවකින් සහ වුවමනාවකින් සිටි ක්‍රියාකාරීන්ට ඒ වෙනුවෙන් නව බලාපොරොත්තුවක් ලබාදීමට සමත් විය. 
එහි ආරම්භය ලෙස සිරියානු ජනාධිපති බෂාර් අල් අසාද්ට එරෙහිව 2011 වසරේ මාර්තු මස සාමකාමී විරෝධතා රැලියක් පැවැත්විණි. එහිදී අසාද්ට විරුද්ධව සටන් පාඨ බිත්තියක සිතුවම් කරමින් සිටි බාලවයස්කරුවන් 15 දෙනෙක් සිරියානු ආරක්ෂක අංශවල අත්අඩංගුවට පත්විය. එම බාලවයස්කරුවන් අතර සිටි 13 හැවිරිදි දරුවෙකු අත්අඩංගුවේ සිටියදී ලබාදුන් අධික වදහිංසා නිසා මියයෑම ජනතා විරෝධය ස්ථීර කිරීමට හේතු විය. කැරලි මර්දනයේදී අසාද් පාලනය දැඩි දරුණු ප්‍රතිපත්තියක් අනුගමනය කිරීම මෙම විරෝධය තවත් උග්‍ර වීමට බලපෑවේය.

මෙතෙක් නිරායුධ විරෝධතා අරගලයකට පමණක් සීමා වූ අසාද් විරෝධී කැරැල්ල සම්පූර්ණයෙන්ම ආයුධ සන්නද්ධ අරගලයක් බවට පරිවර්තනය වූයේ 2011 වසරේ ජූලි මාසයේදී සිරියානු යුද හමුදාවෙන් පලා ආ පිරිසක් සහ ස්වේච්ඡාවෙන් ඉදිරිපත් වූ තරුණ පිරිස් එක්ව නිර්මාණය කරගත් %සිරියානු නිදහස් හමුදාව^ සිරියානු රජයට විරුද්ධව යුද ප්‍රකාශ කිරීමයි. මෙම සිවිල් යුද්ධය සඳහා බලපෑමක් ඇති කිරීමට ආගමික හේතුවක්ද තිබේ. එනම් සිරියාව පාලනය කරන අසාද් සහ ආරක්ෂක අංශ ෂියා මුස්ලිම්වරුන් වුවත් රටේ බහුතරය නියෝජනය කරන්නේ සුන්නි මුස්ලිම් ජාතිකයන්ය. එම නිසා සුළුතරයක් වූ ෂියාවරුන්ගේ පාලනයක් යටතේ සිටීමට සුන්නිවරුන් කැමැත්තක් දැක්වූයේ නැත. ඒ අනුව සුන්නි මුස්ලිම්වරුන්ගේ සහායද අසාද් පාලනයට විරුද්ධ අරගලයට හිමි විය. නමුත් මේ කිසිදු අරගලයකට එක් මධ්‍යගත නායකත්වයක් හෝ නිශ්චිත පොදු අරමුණක් නොවූ නිසා සටන් සහ අරගලවල විශාල අවුල් සහගත තත්ත්වයක් නිර්මාණය වෙමින් සමස්ත සිරියානු අර්බුදයම අච්චාරුවක් බවට පත්විය. සිරියානු සිවිල් යුද්ධය තවත් භයානක දිශාවකට යොමු වූයේ කොහේවත් සිටි අයි.එස්. ත්‍රස්තයන් සිරියානු භූමියට ඇතුළු වී 2014 වනවිට සිරියානු රජයටත් වඩා ප්‍රබල වෙමින් සිරියානු භූමියෙන් 60෴ක ප්‍රමාණයක් පාලනය කිරීමටත් සිරියාවේ තෙල් නිධිවලින් බහුතර ප්‍රමාණයක් අත්පත් කරගැනීමටත් සමත් වීමයි. කෙසේ වෙතත් හාස්‍යයට කරුණ වන්නේ මෙතෙක් කාලයක් ගහමරාගත් ප්‍රධාන පිල් දෙක වූ අසාද් පිල සහ අසාද් විරෝධී පිල යන පාර්ශ්ව දෙකම එක්වී අයි.එස්. ත්‍රස්තවාදීන්ට පහරදීම සහ අයි.එස්. බලය හීන වූ පසු එම පිල් දෙක නැවත සුපුරුදු ලෙස යුද වැදීමයි.

සිරියානු අර්බුදයට අන්තර්ජාතික මැදිහත්වීම

සිරියානු අර්බුදයට සුවිශේෂත්වයක් ලැබී තිබෙන්නේ මෙම අන්තර්ජාතික මැදිහත්වීම නිසාවෙනි. එදා සිට මේ දක්වාමත් මෙම යුද්ධය තුළ දක්නට ලැබෙන අන්තර්ජාතික මැදිහත්වීම් බොහෝය. නිල වශයෙන් රුසියාව 2015 වසරේ සිට බෂාර් අල් අසාද් වෙත සිය සහයෝගය පළකරන ලදී. ඊට අමතරව ෂියා මුස්ලිම් හිතවාදී රටවල් වන ඉරාකය, ඉරානයට අමතරව ලෙබනනයේ හිස්බුල්ලා සටන්කාමීන්ද අසාද් වෙත සිය සහයෝගය දැක්වීය. අසාද් විරෝධී පිල වෙත එදා සිටම ඇමෙරිකාවේ ආශිර්වාදය තිබූ අතර, හිටපු ඇමෙරිකානු ජනාධිපති බරැක් ඔබාමා කිහිප අවස්ථාවකම සිරියාවට රසායනික අවි චෝදනා එල්ල කරමින් මීට ජාත්‍යන්තර මැදිහත්වීමක් අවශ්‍ය බව අවධාරණය කළේය. ඊට අමතරව සුන්නි හිතවාදී රටවල් වූ සෞදි අරාබිය, කටාරය, තුර්කියද සිය සහයෝගය අසාද් විරෝධීන්ට ලබාදුන්හ. 2016 වසරේදී තුර්කිය සිය බළඇණි යොදාගනිමින් සිරියාවට ඇතුළු වී සිරියාවේ රැඳී සිටින අයි.එස්. ත්‍රස්තයන්ට ප්‍රහාර එල්ල කරන ලදී. එමෙන්ම ඇමෙරිකාවේ සහාය හිමි වූ කුර්දි සටන්කාමීන්ටද එම ප්‍රහාර එල්ල විය. 

මේ අතරවාරයේදී මෙතෙක් නිහඬ පිළිවෙතක් අනුගමනය කළ ඊශ්‍රායලයද සිරියානු රජයට එරෙහිව ගුවන් ප්‍රහාර දියත් කරන්නේ සිය පරම සතුරා වූ හිස්බුල්ලා සටන්කාමීන් සිරියානු රජයට සහාය දැක්වීම නිසාවෙනි. එහි ප්‍රතිඵලයක් ලෙස පසුගිය පෙබරවාරියේදී සිරියානු රජයේ හමුදා විසින් තමන්ට පහරදීමට පැමිණි ඊශ්‍රායලයේ ගුවන් යානාවකට ප්‍රහාර එල්ල කර බිම හෙළීමට ක්‍රියා කරන ලදී. 2017 වසරේ අප්‍රේල් මාසයේදී ඇමෙරිකාව සිරියාව වෙත සිය පළමු ඍජු මැදිහත්වීම සිදුකරන්නේ සිරියානු රජයේ හමුදාවන්ට අයත් ගුවන් කඳවුරක් ඉලක්ක කර ගනිමින් මිසයිල ප්‍රහාරයක් දියත් කරමිනි. ඊට අමතරව 2013 වසරේ සිටම ඇමෙරිකානු සී.අයි.ඒ. ඔත්තු සේවය විසින් අසාද් විරෝධී කැරලිකරුවන්ට ආධාර සහ යුද පුහුණුව ලබාදුන් අතර, රුසියානු ඔත්තු සේවා හමුවේ එය ලෝකයටම හෙළිවීමත් සමග එම ව්‍යාපෘතිය නවතා දැමීමට ඇමෙරිකාවට සිදු විය. 2015 වසරේ රුසියාවද ඍජු මැදිහත්වීමක් සිදු කරමින් සිරියාවේ හඳුනාගත් අයි.එස්. ඉලක්ක වෙත ගුවනින් බෝම්බ හෙළීමට ක්‍රියාකළ අතර, අයි.එස්. ත්‍රස්තයන්ට අමතරව එම බෝම්බ අසාද් විරෝධී හමුදාවන්ගේ හිස මතටද පතිත විය. ජිනීවාහි මැදිහත්වීමෙන් කිහිප අවස්ථාවකදීම සිරියානු අර්බුදය සාකච්ඡා මට්ටමින් විසඳීමට උත්සාහ කළද ඒ සියලු උත්සාහයන් ගඟට කැපූ ඉණි මෙන් අසාර්ථක වී තිබේ. මේ අතරවාරයේදී ලෝක බලවතෙකු වන චීනය තවමත් මෙම අර්බුදය සම්බන්ධයෙන් යම් ආකාරයක නිහඬ ප්‍රතිපත්තියක සිටීම විශේෂත්වයකි.

tomahawk-launch-1200x800

සිරියානු අර්බුදයේ වර්තමාන කතාව සහ සිරියාවේ අනාගතය

සිරියාවේ අර්බුද සම්බන්ධයෙන්  විවිධ අර්ථකථන දක්නට ලැබේ. ඇතැම් පිරිසක් මෙය ෂියා මුස්ලිම්වරුන් සහ සුන්නි මුස්ලිම්වරුන් අතර හටගත් ගැටුමක් ලෙස දක්වයි. නමුත් සිරියානු අර්බුදයේ වත්මන් තත්ත්වයන් නිරීක්ෂණය කිරීමේදී මෙය හුදෙක් අසාද් ප්‍රමුඛ සිරියානු රජය හා අසාද් විරෝධී පිල අතර ඇති ගැටුමක් ලෙස දකිනවාට වඩා ලෝක බලවතා වීමට විශාල අරගලයක යෙදෙන ඇමෙරිකාව ප්‍රමුඛ බටහිර ලෝකයත්, රුසියාව ප්‍රමුඛ කඳවුරත් යන බලප්‍රේතයන් සිය පෞද්ගලික න්‍යායපත්‍ර ක්‍රියාත්මක කරමින් සිටින සන්දර්ශන භූමියක් බවට සිරියාව පත්ව ඇති බව පැහැදිලිය. පසුගියදා ඇමෙරිකාව, ප්‍රංශය, එංගලන්තය ප්‍රමුඛ රටවල් අසාද්ගේ රසායනික අවි භාවිතයට ප්‍රතිචාර දක්වනවා කියමින් ඒකාබද්ධව එල්ල කරන ලද ප්‍රහාරත් ඊට රුසියාව දැක්වූ ප්‍රතිචාරයත් හමුවේ මෙය තවත් ලෝක යුද්ධයක පෙර නිමිත්තක්දැයි සැක පහළ කළ හැකිය.

මේ සියලු නාටක හමුවේ අසාද්ට මෙන්ම අසාද් විරෝධීන්ට අද වනවිට අත්පත් කරගැනීමට තවදුරටත් සිරියාවක් ඉතිරිව නැත. බල ප්‍රේතයන්ගේ ක්‍රියාකාරකම් හමුවේ ලක්ෂ ගණනකගේ ජීවිත අහිමි වූ ජනශුන්‍ය වූ සොහොන් බිමක් බවට මේ වනවිට සිරියානු භූමිය පත්ව හමාරය. මේ කිසිදු පිලක් තුළ සිරියාවට ආදරයක් හෝ කැක්කුමක් නොමැති අතර, එකම උත්ප්‍රේරණය වන්නේ සිරියාව තුළ පවත්නා විශාල තෙල් සම්පතයි. 

අවසාන වශයෙන් සිරියානු අර්බුදය සම්බන්ධයෙන් ඉන්දියාවේ ස්ථාවරය විමසිය යුතුය. මන්දයත් ඉන්දියාව හෝ මෙම ගැටලුව පිළිබඳ නිවැරදි නිර්වචනයක් ගෙන ඒමට සමත්ව තිබීම නිසාවෙනි.
සිරියානු සිවිල් යුද්ධය සම්බන්ධයෙන් මධ්‍යස්ථ මතයක් දරන ඉන්දියාව පසුගියදා ඇමෙරිකාව සිරියාවට එල්ල කළ ප්‍රහාරය දැඩි සේ හෙළා දකින ලදී. මීට පෙරත් ඇමෙරිකාව ප්‍රමුඛ රටවල් සාක්ෂි රහිතව සහ හුදෙක් මතයක් මත රසායනික අවි හා න්‍යෂ්ටික අවි චෝදනා එල්ල කරමින් අරාබිකරයේ තෙල් සම්පතින් පොහොසත් ඉරාකය වැනි රටවල් කිහිපයක්ම ආක්‍රමණය කළද, අවසානයේ ඔවුන් චෝදනා කළ අවි කිසිවක් එම රටවලින් සොයාගැනීමට නොහැකි වී ඇති බවත්, සදාම් හුසේන් යටතේ යම් සමෘද්ධිමත් තත්ත්වයක තිබූ ඉරාකය අද අපායක් බවට පත්ව ඇති බවත් ඉන්දියාව පවසා සිටියේය. එමෙන්ම මෙම සිරියානු සිවිල් යුද්ධය හුදෙක් සිරියාවේ අභ්‍යන්තර ගැටලුවක් බැවින් එය සිරියාවටම විසඳාගැනීමට ඉඩදිය යුතු බව මෙන්ම සාක්ෂි රහිතව ඇමෙරිකාව සිදුකරන මෙම ප්‍රහාර වහාම නැවැත්විය යුතු බවද ඉන්දියාව සිය ස්ථාවරය ප්‍රකාශයට පත් කරමින් කියා සිටියේය. ඉන්දියාව නොකියා කියන්නේ ගඩාෆි යටතේ සමෘද්ධිමත් වූ ලිබියාවටද ඇමෙරිකාව කර ඇත්තේ මහා විනාශයක් බවත්, අරාබි වසන්තයෙන් අරාබිකරයට පැමිණි වසන්තයක් නොමැති බවත්ය. ඉරාකයේත් ඇෆ්ගනිස්තානයේත්, වියට්නාමයේත්, ජපානයේත් ආක්‍රමණවලදී සිදුකළ යුද අපරාධ නිසා කීර්තියට පත් ඇමෙරිකාව ලෝකයට සුදනා වෙමින් සිරියාවට අත තැබීම පිළිබඳ ඉන්දියාව සිය ස්ථාවරය තුළින් හොඳ කනේ පහරක් ලබා දී තිබේ.

ඉන්දියාව එලෙස ස්වාධීනව සිය මතය ප්‍රකාශ කරද්දී ශ්‍රී ලංකාව උතුරු හා දකුණු කොරියානු අර්බුදයේදී හා සිරියානු ප්‍රශ්නයේදී අවස්ථා කිහිපයකදීම ඇමෙරිකාවේ එහෙයියෙකු ලෙස ක්‍රියාකරනු දැකගත හැකිවිය. සිරියාව ඇතුළු අරාබිකරයේ රටවල මතුවූ මෙම අරාබි වසන්තය ශ්‍රී ලංකාවටද යම් ආකාරයකින් අදාළ වන බව ඇතැම් විචාරකයන් පෙන්වා දෙයි. ඊට හේතුව වන්නේ පසුගිය 2015 වසරේ මෙරට සිදුවූ බල පෙරළියයි. එය පිටුපසද අදිසි බලවේගයන් ක්‍රියාත්මක වූ බව අද වනවිට විවෘත මාධ්‍ය තුළද ප්‍රචාරය වී තිබෙන අතර එම බල පෙරළියෙන් ශ්‍රී ලංකාවට වූ යම් සෙතක් තිබේද නොතිබේද යන්න පාඨක ඔබ සිතා බැලිය යුතුය.

අල්ලසට යට නොවිය යුතු ගමේ බලය

පළාත් පාලන ආයතන මන්ත්‍රීන්ගේ දිවුරුම් දීම මේ වන විට අවසන් වෙමින් පවතින බව එම අමාත්‍යාංශ වාර්තා දක්වයි. රටම තවත් එකම එක අවුල් ජාලයක් බවට පත්කරමින් සිදුකළ පළාත් පාලන මැතිවරණය මෙරට ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදයේ මළගමේ ආරම්භයදැයි සියල්ල දෙස බලා සිටි ජනතාව විමසූහ‍.


2018-04-10=-Ridimaliyadda-Upawasaya--(3)

කන්දක් විළිලා මී පැටවෙකු නොව මී බෙට්ටක් වැදූ තරමට නව මැතිවරණ ක්‍රමය පුස්සක් යැයි ජනතාව මෙන්ම දේශපාලකයෝද අවධාරණය කරති. එහෙත් මැතිවරණය අවසන් වුවද, කෙසේ හෝ මහජන බලය ස්ථාපනය කරගත්තද ඔවුන්ගේ සැබෑ කෙරුවාව දැක ගත හැකිකේ ඉදිරි කාලය තුළ බව ජනතාව පෙන්වා දෙති.

  වැටෙන වැටෙන කුණු බේරේ වැවට යැයි කීවා සේ පළාත් පාලන මැතිවරණයේ අසාර්ථක පැත්ත යහපාලන ආණ්ඩුවේ ගිණුමට බැරවෙමින් පවතී. දිනපතා ඇසෙන සිදුවීම් තුළ පැහැදිලි වන වැදගත්ම කරුණ වන්නේ ගමේ මැතිවරණය යැයි පැවසුවද එය මේ වන විට අල්ලස, දූෂණය සහ වංචාව ගම්මාන මට්ටමින් ස්ථාපනය සඳහා ප්‍රබල සාධකයක් බව දූෂණ විරෝධීහු පෙන්වා දෙති.

දූෂිතයන් නීතියට කොටු කිරීමේ පූර්වකාලීන ප්‍රකාශ

  මැතිවරණ ප්‍රතිඵලයෙන් පසු පත්වන දූෂිතයන්ට එරෙහිව තමන් අල්ලස් කොමිසමට හෝ නිසි නෛතික ප්‍රතිපාදන අනුව යමින් නීතිය යටතට ඔවුන් පත්කරවීමට කටයුතු කරන බව දේශපාලන නිරීක්ෂණ සංවිධාන සහ ඇතැම් මානව හිමිකම් සංවිධානයන්ද මැතිවරණයට පෙර ප්‍රකාශ කළහ. ඇතැම් අවස්ථාවල ඔවුන් පවසා සිටියේ අපේක්ෂකයන් අතර ප්‍රබල දූෂිතයන් 80ක් පමණ සිටින අතර, එයින් 20කට පමණ යම් යම්  චෝදනා සම්බන්ධයෙන් නීතිය ඉදිරියේ නඩු ගොනු වී ඇති පුවතකි.
එහෙත් මේ වන විට එදා ජනතාවගෙන් එවැනි දූෂිතයන් පිළිබඳ තොරතුරු ඉල්ලා සිටියද නීතිමය පියවර ගැනීම තබා තම ප්‍රකාශයන් ජනතාවගෙන් අමතක කරනු පිණිස ඇතැම් සංවිධාන වෙනත් තර්ක ඉදිරිපත් කරමින් කල් මරන්නේදැයි ජනතාව ප්‍රශ්න කරති.
අල්ලස් දීම වරදකි. අල්ලස් ඉල්ලා සිටීමත් වරදකි. අල්ලස් ගැනීමත් වරදකි. යමෙකු ඒ බව දැන දැන අල්ලසක් හෝ සතුටු පඬුරක් හෝ වෙනත් මානසික පරිත්‍යාගයක් ලෙස එවැන්නක් ලබාගන්නේ නම් එය නීතිය ඉදිරියේ දඬුවම් ලැබිය යුතු වරදකි. ඒ බව නොදන්නා කිසිම ඡන්දදායකයකු මෙරට නැතැයි නීතිවේදීහුද පෙන්වා දෙති.

එහෙත් ඉකුත්  දිනවල සිට ඇසෙන ප්‍රධාන මාතෘකාව බවට පත්වී ඇත්තේ බලය වෙනුවෙන් සල්ලි වියදම් කරනවා යනුවෙනි. එසේ වියදම් කරනුයේ අතයට ගනුදෙනු විනා තොරණ බැඳීමට හෝ පිළිගැනීම් උත්සව වෙනුවෙන් නොවේ. සභාපති තනතුර හෝ නගරාධිපති තනතුර වෙනුවෙන් මට අත ඔසවන්න යැයි  ඉල්ලා සිටීම වෙනුවෙනි.

දූෂිත මහජන මන්ත්‍රීවරුන්ගේ හැසිරීම

මේ අතර පක්ෂ සහ පිල් මාරු කරමින් පාර්ලිමේන්තුව නියෝජනය කරන ඇතැම් මන්ත්‍රීවරුන් විසින් තම පක්ෂය සහ ඡන්දදායකයන්ගේ විශ්වාසයට හානි කරමින් මිලියන ගණනින් වූ මුදල් මත යැපෙමින් විරුද්ධ පැත්තේ පුද්ගලයන් ගමේ පුටුවට පත්කරවීමට යටි උගුල් ඇටවූ බවටද චෝදනාවකි. මෙය ඉදිරි මැතිවරණයේදී රටේ දේශපාලන ප්‍රවාහය සහ නියෝජිතයන් නම් කිරීමේ අර්බුදයට ප්‍රබල අභියෝගයක් වනු ඇතැයිද ජනතාව දක්වති.

කාන්තා නියෝජනයේ මංගල වෙඩිල්ල

වරක් අරණායක ප්‍රාදේශීය සභාවට පත්වූ මහජන නියෝජිතයන්ගෙන් ඇතැමුන්ට රුපියල් ලක්ෂ දෙකක හෝ එවැනි මුදලක් ගෙවමින්  ඡන්දය ඉල්ලා සිටි අය පිළිබඳ පුවතක් ජනමාධ්‍ය වාර්තා කළේය. ඒ සඳහා සමෘද්ධි නිලධාරියෙකු සහ ජනමාධ්‍යවේදියෙකුද එයට අනුබල බව දුන් බව අදාළ කාන්තා මන්ත්‍රීවරිය පවසා සිටියාය. තමා එම මුදල ලබා ගනිමින් අදාළ කැමැත්ත පළකර සිටියද වරද දැන් නිවැරදි කළයුතු බවටද ඇසුණි. (තවත් තැනක ඇතැමුන් පැවසුවේ කවුරු හෝ ඇතැමුන්ට දිරවාගත නොහැකි සදාකාලික ලණු දී ඇති බවට තවත් කතාවකි.)
කාන්තා නියෝජනය පිළිබඳ ඇසුණු යෝජනා ඉදිරියේ කාන්තා නියෝජනයේ අවංකභාවයත්, විනිවිදභාවයත් පිළිබඳ පළමු වෙඩිල්ල එතැනින් පත්තු වී යැයි ජනතාව පවසති. කළ වැරදි වෙනුවෙන් අත තැවරුණු ලේ පැල්ලම් සෝදා හැරීමට දැන් මාධ්‍ය ඉදිරියේ කිඹුල් කඳුළු හෙළන අපේක්ෂකයන් කෙරෙහි අප්‍රමාදව නීතිය ක්‍රියාත්මක විය යුතු යැයි මනාපය දුන් ඡන්දදායකයන්ගෙන්ද ප්‍රබල චෝදනාවකි. අපි පෝලිම් තුළ කාලය කාදමමින් අපට ලද ප්‍රජාතන්ත්‍ර අයිතිය උදුරාගත් ඇත්තන්ට එරෙහිව උපරිම ලෙස නීතිය ක්‍රියාත්මක කරන්න යැයි රට පුරා ඡන්දදායකයන් හඬ නඟන්නේද එබඳු පුවත් ඇසෙන විට බව ජනතාව තහවුරු කරති. ඇතැමුන් හාස්‍යයයෙන් මෙන් පැවසුවේ මෙන්න රටේ දේශපාලනයට සුදුසු නියම බඩු යනුවෙන් තවත් අවලාදයකි.

කපාගැනීම් සහ පාවාදීම්

එසේ නොවන්නේ නම් මේ තට්ටුමාරු ක්‍රමය සහ පිල් බෙදීම තුළ තවදුරටත් අල්ලස, වංචාව වෙනුවෙන් මෙවැනි සිදුවීම් වැරදි පූර්වාදර්ශ වශයෙන් ක්‍රියාත්මක විය හැකි බව ඔවුහු පෙන්වා දෙති.
ගතවූ මහ මැතිවරණයකදී පක්ෂයක මාධ්‍ය ප්‍රකාශකයෙකු ලක්ෂ හතළිහක මුදල් බෑගයක් ජනමාධ්‍ය ඉදිරියට ගෙනැවිත් එය අල්ලසක් වශයෙන් වෙනත් පක්ෂයක අයෙකුට ලබාදුන් අයුරු පෙන්වා දුන්නේය. දැන් එය අධිකරණ කටයුත්තක් බවට පත්ව ඇත. යමෙකු ප්‍රසිද්ධියේ මම ගත්තා යැයි පවසනවා නම් එවැනි තොත්ත බබාලා හැසිරවීම පමණක් නොව ඔවුන් දිනාගත් අවස්ථාව අහිමි කරවීමේ තවත් යටිසූත්තරද ඒ සමගම ක්‍රියාත්මක වන්නේ යැයිද නීතිවේදීහු පෙන්වා දෙති.

නීතිමය පියවර ගැනීමේ අවශ්‍යතාව

අල්ලස් කොමිසම හෝ මැතිවරණ කොමිසම නැතහොත් අපරාධ විමර්ශන අංශ තමන් සතු බලය සහ එවැනි බලයක් නොමැති නම් ස්වයං යාන්ත්‍රණයක් හරහා හෝ අනාවරණය වන මෙවැනි පුවත් ඇසුරු කර ගනිමින් එවැනි දූෂිතයන් නීතියට කොටුකළ යුතුය.
එසේ නැතහොත් මැතිවරණ නිරීක්ෂකයන් හැම මැතිවරණයක් ඉදිරියේම ප්‍රකාශ කරන පරිදි දූෂිතයන්ට අපි නඩු පවරනවා යැයි කියන කතාවට යටත්ව පැහැදිලි  සාක්ෂි ඇති මෙවැනි අවස්ථාවන්  ප්‍රයෝජනයට ගනිමින් නීති මඟට බැසිය හැකිය.
ඇතැමුන් මම ගත්තා යැයි පවසන විට තවත් පිරිසක් පැවසුවේ රුපියල් ලක්ෂ දහයේ සිට ලක්ෂ පනහ දක්වා මුදලකට තම ඡන්දය අලෙවි කළ මන්ත්‍රීවරුන් සිටින කතාවකි. එසේනම් ඒ පුද්ගලයා සතුව එම තොරතුරු මූලාශ්‍ර නැතැයි පැවසිය නොහැකිය. ඒ යටතේ ඔවුන්ගේ සහයෝගය සහිතව නඩු පැවරීමට බැරිකමක් නැතැයිද නීතිවේදීහු පවසති.

ජනමාධ්‍ය ඉදිරියේ අරයා ගත්තා මෙය දුන්නා යැයි පවසන දේ සත්‍යයක් නම් එවැන්නවුන් ඒ ගත් අය සහ දුන් අයත් දුන් මුදලත් ප්‍රසිද්ධියේ දක්වා හෝ කොමිසම ඉදිරියේ පැමිණිල්ලක් ලෙස දැක්වීමට කිසිදු නෛතික බාධාවක් නැත. එසේ නොමැතිව තමන්ගේ නොහැකියාව හෝ තමන් ඉල්ලා සිටි මුදල හෝ තනතුර නොලැබීම නිසා එයින් ඇතිවූ කම්පනය තුළ යම් සදොස් ප්‍රකාශයන් කරන්නේ නම් එය යුක්තිගරුක මිනිසුන්ට සිදුකරන අසාධාරණයක් බවද ජනතාව පවසති.

දූෂණයට එරෙහිව ඡන්දදායකයාගේ ඇස් ඇරවීම

එසේම තමන්ගේ මනාපයෙන් මන්ත්‍රී වරම් ගත් අය අනුන්ගේ ලක්ෂ ගණනින් බලය සහ තනතුරු ලබාගත්තා යැයි පැවසීම තුළ පිරිසුදු ඡන්දයක් අපේක්ෂා කළ ඡන්දදායකයාට සිදුවන්නේද දැඩි අසාධාරණයකි. ඔවුන්ට තමන් මනාපය දුන් අපේක්ෂකයාගේ සැබෑ හැඩරුව මැන ගැනීමටද එය අවස්ථාවකි.  ඉදිරි මැතිවරණවලදී  දූෂිතයන් නෙරපා දැමීමටද එය අනුබලයක් වනු ඇත.

මේ මුදල් කාගේද?

මේ සියල්ල අවසානයේ සිදුවන්නේ කුමක්ද? පළාත් පාලන මන්ත්‍රීවරයෙකුගේ සාමාන්‍ය වැටුප මාසිකව රුපියල් පහළොස් දහසක් යැයි සිතමු. (මෙය ප්‍රාදේශීය සභා, නගර සභා සහ මහ නගර සභා වශයෙන් වෙනස් වෙයි.) ඔවුන්ට ලැබෙන ප්‍රතිපාදනද පවතින මූල්‍ය අර්බුදය තුළ එතරම් ප්‍රමාණවත් නොවනු ඇත. එසේනම් ලක්ෂ දහයේ සිට ලක්ෂ පනහ දක්වා මුදලට මිල නියම කර  ලබාගන්නා මනාපය තුළ මේ උත්සාහ කරන්නේ කුමක්ද? එම එසේ  මුදල පෞද්ගලිකව යමෙකුට දැරිය හැකිද? අනෙක් අතට ඒ මුදල් ආපසු ලබාගැනීමට එසේ වැය කළ පුද්ගලයාට ඇති අවස්ථා මොනවාද? කළයුතු එකම දෙය මොනවා හෝ හොරකම් කිරීම යැයි ජනතාව නඟන අවලාදය බැහැර කළ නොහැකිය.

වැය කළ මුදල් උපයා ගැනීමේ ප්‍රයත්නය

එහිදී ඉදිකිරීම් කොන්ත්‍රාත් මෙන්ම මස් කඩ, මාළු කඩ ටෙන්ඩරයත් සේවක පත්වීම් නම් කිරීම ආදී වශයෙන් යම් යම් අවස්ථා එළඹිය හැකිය. එහෙත් අපේක්ෂා කරන තරමින් එපමණ මුදලක් නැවත පියවාගත නොහැකිවනු ඇත. එසේනම් ඒ බව දැන දැන මෙතරම් මුදලක් වැය කරන්නේ කවුද? අල්ලස් කොමිසමත්‘, අපරාධ විමර්ශන අංශත් ඒ කෙරෙහි යොමුවීම කාලීන අවශ්‍යතාවක් බව දේශපාලන විද්වත්හු අවධාරණය කරති. ජනාධිපතිවරයාගේ විනිවිද බව සනාථ කිරීමට එයද ප්‍රබල සාධකයක් වනු ඇතැයි ජනතාව පෙන්වා දෙති.
සැබැවින්ම ලක්ෂ ගණනින් හිතේ හැටියට බෙදා දීමට එම ඇත්තන්ට මුදල් කොහෙන්ද? ගමේ ඡන්දය මෙසේ නම් මහ මැතිවරණවලදී ඇතිවිය හැකි මුදලට අලෙවි වීමේ ලංසුව කෙබඳු විය හැකිද? මේ දහජරා මජර ක්‍රමය ඉවත්විය යුතු යැයි ඇතැම් දේශපාලකයන් තමන්ගේ භාෂාවෙන් පවසති. අපේ මහජන නියෝජිතයන් මෙතරම් දූෂිතදැයි ඡන්දදායකයෝ අසති. අපේ පාලකයන් මේ සිදුවීම්වලදී මුනිවත රකින්නේ ඇයිදැයි ජනතාව අසති. ගමේ දේශපාලනය මේ ආකාරයෙන් ජරාජීර්ණ වී නම් රටේ ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදයට හෙට දිනයේ අත්වන ඉරණම කුමක් විය හැකිදැයි දේශපාලන විද්වත්හු විමසති.

යහපාලන ආණ්ඩුවේ වගකීම

යහපාලන ආණ්ඩුව කළයුත්තේ අගමැති ජනාධිපති අතර ගැටුම් ඇතිකර ගැනීම නොවේ. තමන්ගේ බලය සහ පරාජයට මුවා වී විසඳා ගතයුතු කාලීන ප්‍රශ්න මඟහැරීමද නොව නැවත මෙවැනි දේ සිදු නොවීමට නම් ඒ සඳහා ගත හැකි උපරිම නීතිය දක්වා අණපනත් සම්පාදනය කිරීමය.

එතෙක් මෙවැනි චෝදනා ලබා සිටින තම රැහේ හොරුන්, දූෂිතයන්, වංචනිකයන් එම තනතුරුවලින් ඉවත්කර සැබෑ මහජන නියෝජිතයන්ට එකී අවස්ථාව ලබාදීමට ඒ ඒ නායකයන් පමාවිය යුතු නැත. එහෙත් ඔවුන් එසේ හැසිරෙන්නේද තම නායකත්වය තුළ පවතින අනුබලය නිසා නම් මීළඟ පියවර කුමක් විය යුතුද? නඩුත් බඩුත් දෙකම හාමුදුරුවන්ගේ නම් නීතියටත් යුක්තියටත් කාගේ පිළිසරණදැයි ජනතාව  අසන්නේ එහෙයිනි.
නැතහොත් මෛත්‍රිලාගෙන්, රනිල්ලාගෙන් ජනතාව ජනවාරි 8 ඉල්ලා සිටි යහපාලන වෙනස තවත් එක් පුස්සක් පමණක් වනු ඇත. යහපාලන කාලයේ ලක්ෂ පනහටත් ගම්සභාවේ මන්ත්‍රීවරු විකුණාගෙන කෑවා යැයි ජනතාව ඉදිරි දිනයක පවසනු ඇත.

රටේම පිරිවැය ගැන සිතා අළුත් අවුරුද්ද සමරන්න

වත්මන් සමාජ වාතාවරණයත් සමග දැඩි ජීවන අරගලයක යෙදී සිටින ජනතාව මෙම දින කිහිපයේ අලුත් අවුරුද්ද සමරමින් සුපුරුදු ජීවන අරගලයට කෙටි විවේකයක් ලබාදී එළඹෙන සතියේ සිට නැවත එය අරඹනු ඇත. වෙළඳ පොළ ආර්ථික ක්‍රමයක් රජයන මෙවැනි සමාජයක ජීවත්වන අප අලුත් අවුරුද්ද සමරන්නේ අපගේ සැබෑ අවශ්‍යතා අනුවද ඒසේත් නැත්නම් මෙම ක්‍රමය විසින් අපගේ අවශ්‍යතා යැයි හුවාදක්වමින් අප මත බලෙන් පැටවූ දේ මුදුන්පත් කරගැනීමට දැයි යන්න පිළිබඳව මදක් සිතා බලන මෙන් අප ඔබට යෝජනා කිරීමට කැමැත්තෙමු. උදාවන අලුත් අවුරුද්ද සම්බන්ධයෙන් අපගේ කතාබහ චාරිත්‍රවාරිත්‍ර සහ ආහාරපානවලට පමණක් සීමා නොකොට මෙතෙක් අප නොසිතූ කරුණු කාරණා කිහිපයක් පිළිබඳ ගෙන එන්නට අප කැලණිය විශ්වවිද්‍යාලයේ ආචාර්ය එම්.ජී කුලරත්න මහතා අද වෙත සම්බන්ධ කරගතිමු.


IMG_8361

අලුත් අවුරුද්ද නැවත නැවත උදාවන බව සිහි තබාගන්න

අපේ හැසිරීම් බොහෝ විට තීරණය වෙන්නේ කිසියම් වූ සංසිද්ධියක් සමගයි. මිනිසෙක් තමන්ගේ ජීවිත කාලය තුළ එකම එක් වරක් මුහුණදෙන අවස්ථාවක් වෙනුවෙන් හැසිරෙන ආකාරයත්, තම ජීවිත කාලය තුළදී නැවත නැවත උදාවන අවස්ථාවක් වෙනුවෙන් හැසිරෙන ආකාරයත් එකිනෙකට වෙනස් වූ හැසිරීම් ආකාර දෙකක් වෙනවා. 
යම් අවස්ථාවක් අපේ ජීවිත කාලය තුළ උදාවෙන්නේ එකම එක වරක් පමණක් නම් අපි අපේ උපරිම ශක්ති ප්‍රමාණයෙන් ඒ අවස්ථාව වෙනුවෙන් හැසිරිය යුතුයි. නමුත් එය අපේ ජීවිතය පවතිනතාක් නැවත නැවත උදාවන අවස්ථාවක් නම් එසේ හැසිරිය යුතු නැහැ. මොකද, අපට මුහුණදීමට තවත් අවස්ථා තිබෙන නිසා. ඒ නිසා අපි අවබෝධ කරගත යුතු මූලිකම කාරණය තමයි සූර්යයාගේ ක්‍රියාකාරීත්වය සමග බැඳුණු අලුත් අවුරුදු උදාව කියන සංසිද්ධිය ජීවිතයේ එකම එක වරක් උදාවන අවස්ථාවක් නොවෙයි. ඔබ වසර 80ක් ජීවත් වෙනවා නම් 80 වතාවක් මේ අවස්ථාවට මුහුණදිය යුතු වෙනවා. අලුත් අවුරුද්ද කියන්නේ පළමු අවුරුද්දවත් අවසාන අවුරුද්දවත් නොවන බව සිහි තබාගත යුතුයි.

නොසලකා හැරීම, නොසලකා හරින්න

අනෙක් අතින් අපි අලුත් අවුරුදු සැමරීමත් සමග අවබෝධයෙන් හෝ අනවබෝධයෙන් එක් පරම්පරාවකින් තවත් පරම්පරාවක් වෙත රැගෙන යන සංස්කෘතික වටිනාකම් රාශියක් පවතිනවා. බැඳීම් අලුත් කරගන්නවා, අමනාප වෙලා හිටපු පිරිස් ආයෙත් එකතු වෙනවා, දෙමවුපිය-දූදරු සබඳතා අලුත් කරගන්නවා, සමගිය සහ සාමය අගයනවා. මේ ආදී වශයෙන් මානව සමාජයේ ප්‍රගමනය සහ යහපැවැත්ම වෙනුවෙන් පවතින සංස්කෘතික අගනාකම් රාශියක් මෙහි අන්තර්ගත වෙනවා. ඒ නිසා වැදගත්ම කාරණයක් තමයි එවැනි සංස්කෘතික වටිනාකම් සහිත උත්සවයක් අපි කිසිම හේතුවක් මත නොසලකා නොහැරිය යුතුයි. 01

සැමට පොදු සතුට විඳීමට  ආර්ථිකය අදාළ නැත

මීළඟට අපි කතා කළොත් අවුරුද්ද වෙනුවෙන් අපේ සූදානම පිළිබඳව මේ අවුරුදු උදාව විශාල ධනවතෙකුටත් එකයි, මධ්‍යම පාන්තික පුද්ගලයෙකුටත් එකයි, පැල්පතක ජීවත්වන පුද්ගලයෙකුටත් එකයි, යාචකයාටත් එකයි. මේ කාටත් පොදු දෙයකුයි මෙතැනදි සිදුවෙන්නේ. කුමන ආකාරයකින් මේ අවුරුද්දට සූදානම් වුණත්, සැමරුවත් සිදුවන එකම පොදු දේ තමයි අපි මෙතැනදි හැමෝම එකට එකතු වෙලා යම් චාරිත්‍ර කිහිපයක් ඉටුකරලා, කාලාබීලා, නෑදෑ හිතමිතුරන් හමුවෙලා කිසියම් ප්‍රමාණයකින් සතුටට පත්වීම. නමුත් හැමකෙනෙකුටම පොදු දේ සමරන ආකාරය සහ ඊට අපි සූදානම් වන ආකාරය අනුවයි අපි කොයිතරම් මේ අවුරුද්දෙන් සතුටු වෙනවාද එහෙමත් නැත්නම් දුක් වෙනවාද කියන ප්‍රශ්නය නිර්මාණය කරගෙන තිබෙන්නේ. ආහාරවලට, ඇඳුම් පැලඳුම්වලට සහ තෑගිබෝගවලට විශාල වියදමක් දරලා මෙය සමරන්න නොහැකි අයෙකුට අලුත් අවුරුදු උත්සවයක තිබෙන චාරිත්‍ර වාරිත්‍ර ඉටුකරලා ඒ වටිනාකම් ලබාගන්න හෝ ලබාදෙන්න කිසිම තහනමක් හෝ බාධාවක් නැහැ. ඒ නිසා අලුත් අවුරුද්ද සැමරීමට ආර්ථික හැකියාව හෝ තත්ත්වය කිසිම විදිහකින් බාධාවක් නොවන බව ඉතා හොඳින් අවධාරණය කරගත යුතුමයි.

ශ්‍රේෂ්ඨ සංස්කෘතියක් බිහි කළ දෙවැනි අවස්ථාවේ සතුට

ඉස්සර වගේම අදටත් සමහර ග්‍රාමීය ප්‍රදේශවල අලුත් අවුරුදු සැමරීමේදී එකිනෙකාට උපකාර කරගනිමින් අවුරුදු කැවිලි සකස් කර ගනිද්දී හැම කැවිලි වර්ගයක්ම හදන්න හැම කෙනාටම හැකියාවක් නොතිබුණු නිසා අසල්වැසියන් සමග ගමේ අනෙක් පිරිස් සමග මේවා හුවමාරු කරගෙන සියලු දෙනාම බෙදාහදාගෙන කෑවා. වියදම අවම කරගැනීමට එවැනි අගනා චාරිත්‍ර අපේ ජනතාව සතුව තිබුණා. 
නමුත් අද තත්ත්වය ගත්තොත් මිනිස්සුන්ගේ සමාජශීලීත්වය යම් පිරිහීමකට ලක්වෙමින් තිබෙන නිසා විශේෂයෙන් නාගරික ප්‍රදේශවල අලුත් අවුරුදු සැමරුම බොහොම හුදකලාභාවයකින් යුතුවයි සිදුවෙන්නේ. ඒ හුදකලාභාවය නිසා ආර්ථික තත්ත්වයේ ශක්තිමත්භාවය මෙතැනදි තීරණාත්මක සාධකයක් බවට පත්වෙලා තිබෙනවා. 
අවුරුද්දක් වැනි උත්සවයකදී වියදම් කිරීමෙන් මිනිස්සු සතුට බලාපොරොත්තු වන ආකාර දෙකක් තිබෙනවා. ඉන් පළමු අවස්ථාව තමයි තමන් විසින් දුක් මහන්සියෙන් සාධාරණව උපයන ධනය පෞද්ගලිකව පරිභෝජනය කිරීමෙන් ලබන සතුට. දෙවැනි අවස්ථාව වෙන්නේ අපි එකිනෙකා සමග එකතුවෙලා සමගියෙන් සහ සහයෝගයෙන් යුතුව සාදාචාරාත්මක සහ සමාජ අගනාකම් පවත්වා ගනිමින් සාමූහිකව එකතුවෙලා ලබාගන්නා සතුට. 
අපි නැවතත් අතීතය දිහා හැරිලා බැලුවොත් ලාංකිකයෝ කියන්නේ දෙවැනි අවස්ථාවේ සතුටේ උපරිමයට පැමිණි පිරිසක්. සාමූහිකව එකතුවෙලා නැතිබැරි අයට උදව් උපකාර කරමින්, ආහාරපාන බෙදාහදාගෙන සහ ඇඳුම්පැලඳුම් පරිත්‍යාග කරමින් අවුරුදු සමරපු ශ්‍රේෂ්ඨ සංස්කෘතියක් අපිට තිබුණා.

මේ අලුත් අවුරුද්දේ අපේ පිරිවැය නිසා රටට වන පිරිවැය ගැන සිතමු

අද වෙළෙඳපොළ සහ ජනතාවගේ හැසිරීම හොඳින් නිරීක්ෂණය කළොත් දකින්න ලැබෙන දෙයක් තමයි අපේ ජනතාව අවුරුද්දකට සූදානම් වෙන්නේ ජීවිතයේ උදාවන එකම සහ අවසන් අලුත් අවුරුද්දට සූදානම් වෙන ආකාරයකට. බරපතළම ප්‍රශ්නය වෙන්නේ මේ දින දෙක ගෙවන්න තමා සතු සියල්ලම කැප කරගෙන දරන වියදම නිසා සමස්ත රටකටම දරන්නට සිදුවන විශාල පිරිවැයක් නිර්මාණය කිරීමයි.
 මෙය තමයි කවුරුත් කතා නොකරන මෙතුවක් කාලයකට අපි අවධානයක් නොදුන් නමුත් අතිශය වැදගත්ම කාරණය. අපේ සමහරක් පිරිස් වල හැසිරීම නිසා සෑම අලුත් අවුරුද්දක් අවසානයේදීම රටක් වශයෙන් විශාල පිරිවැයක් දරන්න සිදුවෙලා තිබෙනවා.
අලුත් අවුරුද්දක් සමරද්දි අද වෙනකොට මත්පැන් කියන දේ අත්‍යවශ්‍ය අංගයක් වෙලා තියෙනවා. මිනිස්සු මේවා භාවිත කරලා මහපාරේ ගිහින් අනතුරු සිදුකරගන්නවා, අසල්වැසියන් එක්ක එහෙමත් නැත්නම් නෑදෑ හිතවතුන් එක්ක ගැටුම් ඇති කරගන්නවා, රතිඤ්ඤා අතේ පත්තු කරගන්නවා, ගංගාවල මුහුදුවල විනෝද වෙන්න ගිහින් ජීවිත හානි සිදුකරගන්නවා. තවත් සැලකිය යුතු පිරිසක් ආහාරවල පරිස්සමක් හෝ පාලනයක් නැති නිසා ලෙඩ වෙනවා. 
මේ විදිහට කටයුතු සිදුවෙලා අවුරුද්දක් අතරතුර සහ අවසානයේ සැලකිය යුතු පිරිසක් රෝහල්ගත කරනවා, ජීවිත හානි දේපළ හානි සිදුවෙනවා, තවත් පිරිස් සිරගත වෙනවා. මේ විදිහට අර්බුද හදාගත්තට පස්සේ මේ රටේ පොලිස් නිලධාරීන්ට, වෛද්‍යවරුන්ට, රෝහල් කාර්යමණ්ඩලයට, විනිසුරුවරුන්ට, අධිකරණ නිලධාරීන්ට තමන්ගේ සතුට පැත්තකට දාලා මේවා විසඳන්න සිදුවෙනවා. ඒ සියලු නීතිමය කටයුතුවලට වගේම තුවාලකරුවන්ගේ, රෝගීන්ගේ ඖෂධවලට, ජීවිත සහ දේපළ සඳහා වන්දි ගෙවන්න අතිවිශාල පිරිවැයක් වැය වෙනවා. 
මේ සියල්ලට පිරිවැය දරන්න සිදුවෙන්නේ පාලකයන්ගේ පෞද්ගලික ධනයෙන් නෙවෙයි අසරණ ජනතාවගේ බදු මුදල්වලින්. ඒ නිසා මේ කාරණය ගැන අවබෝධයෙන් කටයුතු කරනවා නම් තමන්ට විතරක් නොවෙයි රටටම සුභදායක වෙන අලුත් අවුරුද්දක් සමරන්න හැකියාව ලැබෙනවා.

අභාවයට යමින් පවතින ගෝනපුර කැවිලි ගම්මානය

ගාල්ල ගෝනපුර ගම්මානය කලක් රසකැවිලි කර්මාන්තයට ප්‍රසිද්ධ වූ ගම්මානයකි. මේ ගම්මානයේ බහුතරයකගේ ජීවනෝපාය වූයේ රසකැවිලි නිෂ්පාදනය වුවත්, අද වන විට එහි නියැළී සිටින්නේ අතළොස්සකි. 2004 වර්ෂයේදී ජනතා විමුක්ති පෙරමුණ සන්ධානයේ කොටස්කරුවෙකුව සිටියදී මෙම ගම්මානය රසකැවිලි ගම්මානයක් ලෙසින් නම් කරනු ලැබූූවත්, එහි අද වන විට යන්ත්‍රසූත්‍ර පවා විනාශ මුඛයට ඇද දමමින් ජනජීවිත ඉතා දුක්ඛිත තත්ත්වයකට පත්කර තිබේ. නමුත් ගිනිදැල්ලට හරි හරියට ඔට්ටු වෙමින් තම පාරම්පරික කර්මාන්තය රැකගනිමින් තවමත් ඒ ප්‍රදේශයේ රසකැවිලි නිෂ්පාදකයන් 15ක පමණ පිරිසක් ජීවත් වෙති.


2018-04-01-15-32-21-730

 මොවුන්ටද සිය කර්මාන්තයෙන් විශාල ලාභයක් අපේක්ෂා කරගත නොහැකිය. සීනි, පිටි, තල, පොල් වැනි රසකැවිලි සකස් කිරීමට ගන්නා ද්‍රව්‍ය මිල ඉහළ යාමද මෙම කර්මාන්තයේ සිටින්නන් එය අතහැර දැමීමට ප්‍රධාන හේතුකාරකයක් වේ.  දැන් සිටින්නේ සුළු පිරිසක් නිසා මොවුන්ට රජයෙන් වෙන්වන ප්‍රතිලාභයන්ද අඩුය. ඒ නිසා මේ සියලු හැලහැප්පීම් තුළින් ඔවුන් ස්වෝත්සාහයෙන් කෙසේ හෝ නැගීසිටියි. මේ ගම්මානයේ සිටින පවුල්වල බොහෝ පිරිසක් පාරම්පරික කර්මාන්තකරුවන්ය. 

ඇතැමුන් බේකරි නිෂ්පාදකයන්ය. තවත් පිරිසක් රසකැවිලි නිෂ්පාදකයන්ය. නමුත් අද ඔවුන්ගේ ශ්‍රමය උපරිමයෙන්ම වැය කළත්, එන අභියෝග හමුවේ පෙරට වඩා කර්මාන්තය රැකගෙන යාම ඉතා අපහසු කාර්යයක් වී තිබේ. රසකැවිලි අතර ගෝනපුර ගම්මානය මස්කට්, බුල්ටෝ, තල කැරලි වැනි දේවල්වලට ප්‍රසිද්ධ වනවා සේම අවුරුදු කාලයට දොදොල් සකස් කිරීම මේ නිවෙස්වල බහුලව දැකගත හැකිය. බේකරි නිෂ්පාදකයන්ගේද පවුල් 4ක් හෝ 5ක් මෙම ගම්මානයේ වාසය කරති. ඔවුන්ද ස්පන්චි, පාන්, මාළුබනිස්, වන්ඩු වැනි දේවල් නිෂ්පාදනය කරන අතර, මේ සියල්ල ඔවුන් දර පෝරණුවලින් සිදුකෙරේ. අවුරුදු කාලයට කේක් පිළියෙල කර තැටි ගණනින් ඇණවුම් අනුව ලබාදීම සිදුකරයි. 

මෙම ගම්මානය ආරම්භ කළ මුල් කාලපරිච්ජේදයේදී ගම්මානය තුළ රසකැවිලි සමිතියක් පිහිටුවා ඒ සමිතිය හරහා නිෂ්පාදකයන්ට මේ කර්මාන්තයට අවශ්‍ය උපකරණ හැකි පමණින් ලබාදී සක්‍රීය දායකත්වයක් දැරීය. නමුත් දැන් වසරකට ආසන්න කාලයක සිට මේ ගම්මානයේ බොහෝ නිෂ්පාදකයන් මෙම කර්මාන්තය අතහැර වෙනත් වෙනත් කර්මාන්තවල නියැළීම සිදුවිය. කුලීවැඩක් කරගන්නා වේතනය ඊට වඩා ලාභ යැයි ඔවුන්ගේ මතයයි. කෙසේ නමුත් දැන් මේ ගම්මානය ගැන විමසා බැලීමටවත් කිසි කෙනෙක් නොමැත. ඔවුන් කෙසේ හෝ වෙහෙස මහන්සි වී මේ කටයුතු සිදුකරයි. පරම්පරා ගණනක් රැගෙන ආ දෙය ඔවුන් කෙසේ හෝ ඉදිරියට රැගෙන යයි. නමුත් තවත් වසර කිහිපයක් යන විට මේ තත්ත්වය මෙලෙසටම පවතීද නැතිනම් මේ ගැමියන් මේ වෘත්තිය අතහැර දමාවිද? 
ස්වෝත්සාහයෙන් නැගීසිටින මෙවැනි සුළු හා මධ්‍ය පරිමාණ කර්මාන්තකරුවන් අප ආරක්ෂා කර දිය යුතුය. ඔවුන්ට අවශ්‍ය පහසු ගෙවීම් ණය ක්‍රම, මාර්ගෝපදේශනය, තාක්ෂණය භාවිතය වැනි දේ පිළිබඳ මනා දැනුමක් ලබාදිය යුතුය. එසේ නොවුණහොත් අනාගතයේදී මෙවැනි කර්මාන්තකරුවන් රටට අහිමිවීම නවතාලිය නොහැක්කකි.     

2018-04-01-13-59-43-882

අපි අවුරුදු කාලෙට දොදොල් වගේ දේවල් හැදුවා. නමුත් දැන් වියදම වැඩි නිසා ඒවා නතර කරලා තියෙන්නේ සඳුන් සංජීව

අපේ මේ කැවිලි වෙළෙඳාම පරම්පරාවෙන් පැවතගෙන එන දෙයක්. මම ඉපදෙන්නත් කලින් තාත්තා තමයි මේ ව්‍යාපාරය කරගෙන ගියේ. තවමත් අපේ තාත්තලා, බාප්පලා මේ ව්‍යාපාරේ ඒ විදිහටම කරගෙන යනවා. 1970 වගේ කාලයටත් ඉස්සර ඉඳලා වගේ තමයි ඔවුන් මේ ව්‍යාපාරේ ආරම්භ කරල තියෙන්නේ. මස්කට්, බුල්ටෝ වගේ කෑම අපි වැඩිපුර හදනවා. ඒ ලැබෙන ආදායමෙන් තමයි දරුවන්ට අවශ්‍ය කරන දේවල් අරන් දීලා  ජීවත් වෙන්නේ. ලාභයක් තිබුණත් ගොඩක් ලොකු ලාභයක් නැහැ. එදාට හදන ටික එදාටම අරගෙන යනවා. එත් ඒවා ඉතිරි වුණ දාට පාඩුයි. 

අපිට ඇණවුමක් ආවහම අපි ඒ ප්‍රමාණයට සකස් කරලා දෙනවා. අපි නිෂ්පාදනය කරන මස්කට් කෑල්ලක් මාස දෙකක් විතර තියාගන්න පුළුවන්. බුල්ටෝ වගේ නම් මාස තුනක් විතර තියාගන්න පුළුවන්. අපි අවුරුදු කාලෙට දොදොල් වගේ දේවල් හැදුවා. නමුත් දැන් වියදම වැඩි නිසා ඒවා නතර කරලා තියෙන්නේ. ඒ නිසා 7 වැනිදා වගේ වෙනකොට අපි මේ වැඩ නතර කරනවා. පාසල් කාලයට තමයි මේවාට හොඳ වෙළෙඳ පොළක් තිබෙන්නේ.

2018-04-01-14-15-41-320

කාලා දරුවොත් එක්ක ඉන්න ආදායමක් මේවගෙන් අපිට  ලැබෙනවා එම්. ඩබ්ලිව් මාලනී

මම මෙහෙට ඇවිත් අවුරුදු 28ක් විතර වෙනවා. ඒ එනකොටත් මගේ මහත්තයගේ පවුලේ උදවිය මේ ව්‍යාපාරය තමයි කරගෙන ගියේ. මස්කට්, තල වගේ දේවල් අපි හදනවා. ඒ දවස්වල නම් කිරිටොපි වගේ රසකැවිලිත් හැදුවා. ඒත් බඩුමිල ඉහළ ගිය නිසා අකමැත්තෙන් වුණත් ඒවා අතහැර දාන්න සිද්ධ වුණා. දවසකට පැකට් දෙසීයක් වගේ ප්‍රමාණයක් අපි හදනවා. දැන්නම් මේවා කරල ලොකු ලාභයක් උපයන්න අපහසුයි. 
ඒ කොහොම වුණත් එදාවේල කාලා දරුවොත් එක්ක ඉන්න ආදායමක් මේවගෙන් අපිට  ලැබෙනවා. 

අපිට ගොඩක් අපහසු අවස්ථාවල අපි පෞද්ගලික බැංකුවකින් ණයක් ලබාගෙන මේ ව්‍යාපාරය අපහසුවෙන් හරි කරගෙන යනවා. පොල් මේ දවස්වල ටිකක් හොයාගන්න අමාරුයි. මිලත් ටිකක් වැඩියි. තලත් මිලයි. රුපියල් 180ට වගේ තිබුණ තල දැන් 360ක් වගේ මිලකට තමයි ගන්න වෙලා තියෙන්නේ. රුපියල් 75ට වගේ තිබුණ සීනි දැන් රුපියල් 100ක් වගේ වෙනවා. හැමදේම වියදම් තමයි. 
ඒත් බඩුමිල ඉහළ ගිය නිසා වැඩි ලාභයක් අපිට බලාපොරොත්තු වෙන්න බැහැ. කලින් මේ ගමේ ගෙවල් 20ක 25ක වගේ රසකැවිලි හැදුවා. නමුත් දැන් පවුල් පොඩ්ඩයි මේ ව්‍යාපාරේ කරන්නේ. අපි පැකට් එකක් රුපියල් අසූවට දෙනවා. කඩේ මිල 125ක් වගේ වෙනවා. අපෙන් ගෙනියන අතරමැදියන් රුපියල් 100ක් වගේ මිලකට තමයි කඩවලට දාන්නේ. අපිට කඩවලට දාන්න යන්න වෙලාවක් නැහැ. අපි මස්කට් සඳහා හදන මිශ්‍රණය අඩුම වශයෙන් පැය 4ක්වත් හැඳිගාන්න ඕන. ඊට පස්සේ ඒවා කපල පැකට් කරන්න යන වෙලාවත් එක්ක අපිට කඩවලට දාන්න යන්න හැකියාවක් නැහැ. 

රජයෙන් නම් කලින් විස්තර ලියාගෙන ගියා. මෙහේ තිබුණ රසකැවිලි සමිතියෙන් කැවිලි හදන්නේ නැති ගෙවල්වලට උපකරණ බෙදා දීලා. මේ ගැන අපි දැනගත්තෙත් බෙදුවට පස්සේ. පොල් ගොටු, තාච්චි, බයිසිකල් වගේ දේවල් දීලා තිබුණා. ඒත් දැන් සමිතියත් නැහැ. ඡන්දෙ දවස්වල නම් පොල් මෝටරයක් හැම නිෂ්පාදකයෙකුටම බෙදාදී තිබුණා. 
මේ සියල්ල සකස් කරන්නේ අපිට තියෙන පහසුකම් යටතේ. නමුත් අපිට මේ සඳහා අවශ්‍ය උපකරණ ගන්න රජයෙන් සහනයක් ලබාදෙනවා නම් ඇත්තෙන්ම එය අගය කළ යුතු කාරණයක්.

2018-04-01-14-20-45-884

ඇණවුමේ ප්‍රමාණයට තමයි අපි රසකැවිලි හදන්නේ බී.එම්.ඒ. පද්මා

අපි ජීවත් වෙන්නේ රසකැවිලි හදලා තමයි. මේක අපි හැමදාම කරන රස්සාව. අපි දවසකට නිශ්චිත ගාණක් කියල හදන්නේ නැහැ. ඇණවුමේ ප්‍රමාණයට තමයි අපි රසකැවිලි හදන්නේ. මම දවසකට කැවිලි පැකට් 40ක් 50ක් වගේ හදනවා. මේ හදන දේවල් ගෙනියන්න සමහර වෙලාවට එනවා. එහෙම නැති දවස්වලට මහත්තයත් වෙළෙඳාමේ යනවා. අපිට රජයෙනුත් හට්ටි, තාච්චි, පොල් මෝටරයක් වගේ දේවල් හම්බවෙලා තියෙනවා.* 

ඇත්තෙන්ම මෙය වෘත්තීය පළපුරුද්දක් නැති නොදන්න පුද්ගලයන්ට කරන්න බැහැ වසම්ගමගේ කුලසිංහ

 දැන් මේ ව්‍යාපාරය ආරම්භ කරලා අවුරුදු 30ක් පමණ වෙනවා. 1989 වගේ කාලයක ඉඳන් මම මේ ව්‍යාපාරය ආරම්භ කළේ. කිරිටොපි, පොල්ටොපි වගේ දේවල් තමයි දැනට මම කරන්නේ. අපේ බඩු ගන්න කට්ටිය ටිකක් ඉන්නවා. සතියට ගන්න කට්ටිය ඉන්නවා. සති දෙකකට ගන්න කට්ටිය ඉන්නවා. ඔවුන්ට සතියට හෝ දෙකට අවශ්‍ය ප්‍රමාණය ඇණවුම් කරනවා. ඒ ඉල්ලන ප්‍රමාණය විතරයි අපි හදලා දෙන්නේ. 
අපි හදල තියන් ඉන්නේ නැහැ. කලින් නම් රසකැවිලි ගම්මානයක් කියලා මහා ලොකුවට පටන් ගත්තා. ඒ කාලේ ගමේ බොහෝමයක් අය මේකට යොමු වුණා. රජයෙන් ඒවාට අවශ්‍ය උපකරණ පවා ලබා දුන්නා. නමුත් ටික කාලයක් යනකොට ඒක එහෙම්ම නැතිවෙලා ගියා. 
මේක රසකැවිලි ගම්මානයක් කියලා නම් කළාට රසකැවිලි කරන අය එච්චර හිටියේ නැහැ. විසිපහක් තිහක් වගේ මේකට බැඳුණට ඒගොල්ලන් දිගු කලක් මේ ව්‍යාපාරය කළේ නැහැ. ඇත්තෙන්ම මෙය වෘත්තීය පළපුරුද්දක් නැති නොදන්න පුද්ගලයන්ට කරන්න බැහැ. දැන් සුළු ප්‍රමාණයක් සිදුකරන නිසා මේ සඳහා ප්‍රතිපාදන වෙන් වෙන්නෙත් නැහැ. යන රටාවට අනුව අපේ කර්මාන්තය අපි වෙනස් කර ගන්නවා. පොල් මිල කාලෙට, සීනි මිල කාලෙට අපි ඒ නිෂ්පාදනයන්වල වෙනසක් කරනවා. ඒ ගැන පාරිභෝගිකයොත් දන්නවා.

2018-04-01-15-30-05-101

සීනි මිලයි, පිටි මිලයි අතර හැප්පෙන්න ඕන නිසා මේ ගමේ බොහෝ මිනිස්සු මේවා නතර කරල දාල තියෙන්නේ ගාමිණී ආරියරත්න

දැන් තිබෙන ක්‍රමයත් එක්ක නිෂ්පාදකයන් ඉක්මනට වැටෙනවා. අපේ නිෂ්පාදනය වෙළෙඳ පොළට දීලා එනකම්ම මේකෙන් ලැබෙන ලාභයක් ගැන කියන්න බැහැ. කර්මාන්තකරුවෝ හිටියා 20 ගණනක්. දැන් ඇත්තෙන්ම ඉතා සුළු ප්‍රමාණයයි ඉන්නේ. කරන අයත් නොයෙක් අපහසුතා මධ්‍යයේ තමයි මේ ව්‍යාපාර කටයුතු කරගෙන යන්නේ. අපි මේ රසකැවිලි සමිතිය පවත්වාගෙන යන්න බොහෝ උත්සාහ කළා. අමාත්‍යාංශයෙන් මේ සඳහා ව්‍යාපෘතියක් හදලා යටිතල පහසුකම් පවා ලබාදීමට කටයුතු කළා. මේ සඳහා ගොඩනැගිල්ලක් තිබුණා. නමුත් දැන් ඒවා වහලදාල තියෙන්නේ. දැන් සීනි මිලයි, පිටි මිලයි අතර හැප්පෙන්න ඕන නිසා මේ ගමේ බොහෝ මිනිස්සු මේවා නතර කරල දාල තියෙන්නේ. එක එක තැන්වල කුලීවැඩට ගිහින් අත්වැඩ දීලා රුපියල් 1500ක් හොයා ගන්න එක ඊට වඩා හොඳයි කියන මතයේ තමයි ඔවුන් ඉන්නේ. 

සිනී මිටියයි, පිටි මිටියයි ගත්තහම එතැනම රුපියල් 10,000ක් අවශ්‍ය වෙනවා. කලින් ගම්මානයට පැමිණ බඩු ගෙනියන කට්ටිය හිටියා. ඒවගෙත් නොයෙක් විදිහේ ගැටලු තැන් මතුවුණා නිසා ඒ මිනිස්සුන්ට එහෙම කරගෙන යන එක හරි අපහසු දෙයක්. අපිත් බැංකු එක්ක සම්බන්ධ වෙලා බොහොම අමාරුවෙන් තමයි මේ ව්‍යාපාරය කරගෙන යන්නේ. ඇත්තෙන්ම මේකට පුදුම කැපවීමක් තිබෙන්න ඕන. නැතිනම් ලාභයක් ලබන්න බැහැ. උදේ පාන්දර 4ට වගේ ආවම ආපහු යන්නේ රාත්‍රී 7ට විතර. මම වෙනුවෙන් කවුරු හරි දැම්මොත් එකෙන් ලැබෙන ලාභයක් නැහැ. අද ගොඩක් ආයතන පේන්න තිබුණට ඔවුන් සියලුදෙනා ලොකු ණය බරකින් ඉන්නේ. රජයෙන් කියලා රුපියල් 10,000ක් වගේ ආධාරයක් දීලා මේවා ගොඩගන්න ක්‍රමයක් නැහැ. මහා පරිමාණ වශයෙන් නොයෙක් නිෂ්පාදන සුපර් මාකට් එකට ඇවිත් තිබෙන නිසා ඔවුන් හා කරට කර තරගයක් එල්ල කරන්න අපිට හැකියාවක් නැහැ. ඔවුන්ට මැෂින් තිබෙනවා. 

ඒ නිසා නිෂ්පාදන ධාරිතාව වැඩියි. අපිත් මෙවැනි කර්මාන්ත දියුණු කිරීමට සැලසුම් ක්‍රියාත්මක කළා. නමුත් අද ඒ සියල්ල විනාශ වෙලා. අපි සුපර් මාර්කට් එකකට ගියහම නිෂ්පාදන ඔවුන්ට ලබා ගැනීමට නම් බාර්කෝඩ් අංකය ඉල්ලනවා. නමුත් බාර්කෝඩ් අංකය ලෙහෙසියෙන් ලබා ගත හැකි දෙයක් නොමෙයි. ඇත්තෙන්ම එයාලත් එක්ක අපිට එකතු වෙන්න පුළුවන්නම් අපිට දියුණු වෙන්න පුළුවන්. කුලියකට අලෙවි සැලක් ගත්තත් අපිට ලාභයක් ගන්න බැහැ. 
අපි ව්‍යාපාර කිරීමට තනි වශයෙන් උපකරණ අමාත්‍යාංශයෙන් අයදුම් කළා. නමුත් අමාත්‍යාංශය රුපියල් 45000ට වැඩි උපකරණ තනි පුද්ගලයෙකුට නොදෙන බවට තීන්දුවක් ගෙන ආවා. මේ නිසා අදටත් ලක්ෂ ගණනක් වටින උපකරණ ගොඩනැගිල්ලක දොරගුළු දා වසාදමා තිබෙනවා. 

2018-04-01-15-54-35-493

අපේ සීයා කාලයේ ඉඳලා බේකරි නිෂ්පාදන තමයි සිදුකරන්නේ. පරම්පරාවෙන් ඉඳලා එන ඒවා. මම මුල් කාලේ විදේශගත වෙලා හිටියේ. ඒත් මම ආපහු ඇවිත් මේ ව්‍යාපාරය පටන් ගත්තා. ලාභයක් නැහැයි කියනවා නම් ඒක බොරුවක්. හැබැයි ඒ ලාභය ලබාගන්න ලොකු කැපකිරීමක් කරන්න අවශ්‍යයි. ඒක තමන්ගේ ශ්‍රමයත් එක්ක මැනවින් කළමනාකරණය කරන්න දැනගන්න ඕන. ඉස්සර 200ට හෝ 300ක් වගේ ගාණකට කෙනෙක් වැඩට ගන්න පුළුවන්. නමුත් දැන් ඒ හැකියාව නැහැ. ගෙදර වියදම බලා ඔවුන්ට අපි ප්‍රමාණවත් වේතනයක් ලබාදෙන්න ඕන. නමුත් මේ ව්‍යාපාරය තුළින් වේතනයක් දීලා කුලියට පිරිසක් ගන්න තරම් ලාභයක් උපයන්න අපහසුයි.

ණය නොවී ජීවත් වෙන්න මේකෙන් ලබන ලාභය ඇති ඩබ්ලිව්.එස්. විජේසිරි

මම මේ ව්‍යාපාරය ආරම්භ කරලා අවුරුදු 25ක් 30ක් වෙනවා. ව්‍යාපාරය ආරම්භ කරපු කාලයේ ගොඩක් දේවල් හැදුවා. දැන් වයසයි, වියදමයි නිසා කරන්නේ ස්පන්චි නිෂ්පාදනය විතරයි. ණය නොවී ජීවත් වෙන්න මේකෙන් ලබන ලාභය ඇති. මගේ පවුලත් නඩත්තු කරගෙන අනෙක් අයටත් බරක් නොවී ජීවත් වෙන්න මෙය ප්‍රමාණවත්. මේ හැමදෙයක්ම දර පෝරණුවල තමයි සකස් කර ගන්නේ. අපි දවසකට පිටි මිටියකින් විතර ස්පන්චි හදනවා. මම ගෝනපුර ඉඳලා උඩුගමට එනකම් වාහනේ අරගෙන ගිහින් විකුණනවා. ස්පන්චි පැකට් එකක් අපි රුපියල් 60කට විකුණන්නේ. එක එක නිලධාරී ඇවිත් සටහන් කරගෙන යනවා මිසක් කිසිම කෙනෙක් මේ වෙනුවෙන් කරපු දෙයක් නැහැ. ගමේ සමහර අයට නම් ඒවට ගන්න උපකරණ හම්බ වුණා. ඒත් මට කිසිම දෙයක් මේ වෙනකම් හම්බවෙලා නැහැ.* 

අන්තර්ජාලය හරහා තවකෙකුට අපහාස කිරීම සිරදඬුවම් ලැබිය හැකි වරදක් බව ඔබ දන්නවද?

අද සමාජයේ තරුණ පිරිස් අතර ඇති වන සබඳතා බිඳී යෑම්වලදී තමා සතුව ඇති පෙම්වතියගේ අතිශය රහසිගත විය යුතු තොරතුරු හෝ ව්‍යාජ ලෙස සැකසූ තොරතුරු අන්තර්ජාලට මුදාහැර පළිගැනීමට වෙර දැරූ අය පිළිබඳව ඕනෑ තරම් අද අපට අසන්නට දකින්නට ලැබේ. පසුගිය දිනවලද වසර කිහිපයකට පෙර ඛේදනීය අවසානයකට උරුමකම් කියූ එවැනි සිදුවීමක් සම්බන්ධ තරුණියකගේ ඡායාරූපයක් නැවතත් ෆේස්බුක් සමාජ මාධ්‍ය ඔස්සේ සංසරණය වූයේ ලාංකේය සමාජය තුළ අද වන විට අතිශය පහත් මානසිකත්වන් සහිත පුද්ගලයන්ගේ යම් වැඩිවීමක් ඇති බව පෙන්නුම් කරමිනි. තවත් එවන් ඛේදවාචකයන් මෙරට තුළ නොවන්නට අප සෑම සියලු දෙනාම සිතාබැලිය යුතු දේ බොහෝය. ඒ සිතා බැලිය යුතු දේ පිළිබඳ විද්වත් පාර්ශ්ව කිහිපයක අදහස් අද අප මෙසේ ඔබ වෙත ගෙන එන්නෙමු.


fata-trista-banca-shutterstock2

 නිරුවත් වීම හෝ නිරුවත් ඡායාරූපයක් ආදරය සනාථ කිරීමේ නිර්ණායකයක් ලෙස ඔබේ පෙම්වතා සලකනවා නම් එවැනි පුද්ගලයෙක් තුළ ලිංගිකත්වය මිසක ආදරයේ අංශුමාත්‍රයක් නොමැති බව ඔබ අවබෝධ කරගත යුතුයි  ආචාර්ය නේරන්ජි විජේවර්ධන (අපරාධ විද්‍යා අධ්‍යයනාංශය – ශ්‍රී ජයවර්ධනපුර විශ්වවිද්‍යාලය)

අද වෙද්දී මේ රටේ නීතිය ක්‍රියාත්මක කරන ආයතන විසින් මුහුණදෙන විශාල අභියෝගයක් තමයි සමාජ මාධ්‍ය හරහා සිදුවන ලිංගික හිංසනයන් වැළැක්වීම යන්න. අපහසුතාවට පත්කිරීමේ අරමුණින් හෝ පළිගැනීමේ අරමුණින් හෝ වෙනත් කප්පම් ලබාගැනීමේ අදහසකින් තමන් ඇසුරු කළ තරුණියගේ නිරුවත් සැබෑ හෝ ව්‍යාජ ලෙස සැකසූ ඡායාරූප, අසැබි ප්‍රකාශන, අසැබි සංවාද හෝ වීඩියෝ පට ඉතාමත් නින්දිත ආකාරයෙන් අන්තර්ජාලය වෙත මුදාහැරීම කියන සිදුවීම් වාර්තා වීම අද වෙද්දී ක්‍රම ක්‍රමයෙන් වැඩි වෙමින් තිබෙනවා. මේ සඳහා ප්‍රධානතම හේතුව වෙලා තිබෙන්නේ මතුපිටින් බලා නන්නාඳුනන පුද්ගලයන් සමග රාගිකත්වය හා ලිංගිකත්වය පදනම් කරගත් සබඳතා පවත්වාගෙන යෑමයි. වර්තමාන සමාජය ගත්තොත් ඇතැම් පිරිස් යම් අසහනකාරී තත්ත්වයක සිටින බව පෙනී යනවා. එවැනි පහත් මානසිකත්වයක් සහිත පුද්ගලයන් තමයි මෙවැනි විෂමාචාර ක්‍රියාවලට යොමු වෙන්නේ. 

ඒ පිරිස් මෙවැනි ක්‍රියාවන් සිදුකරලා අසීමිත සතුටක් ලබනවා. පැහැදිලිවම මේ තත්ත්වයන් මනෝ ව්‍යාධීන් සහ අපගාමී පෞරුෂත්වයන් ලෙස හඳුනාගත හැකියි. ළමා අවධියේ සිට නිසි සමාජානුයෝජනයක් නොමැති වීමත් මේ සඳහා බලපානු ලබනවා. තමා මේ ලෝකයට බිහි කළ මවත් කාන්තාවක් කියන දේ අමතක වෙන තත්ත්වයට මේ පිරිස්වල මානසිකත්වය පිරිහීමකට පත්වෙනවා. එය එක්තරා අතකින් බරපතළ ඛේදවාචකයක්. කාන්තා පාර්ශ්වයන්ටත් මෙතනදී පැහැදිලි වගකීමක් තිබෙනවා. පවුලේ පිරිස් අතර පවා කාන්තාවකට අනාරක්ෂිතභාවයක් නිර්මාණය වෙලා තිබෙන සමාජයක සහ වාතාවරණයකදී සමාජ මාධ්‍යයකින් හමුවන නාඳුනන අය විශ්වාස කළ හැකිද කියලා ඔවුනුත් බුද්ධිමත්ව සිතා බැලිය යුතුයි. ඒ වගේම නිරුවත් වීම හෝ නිරුවත් ඡායාරූපයක් ආදරය සනාථ කිරීමේ නිර්ණායකයක් ලෙස ඔබේ පෙම්වතා සලකනවා නම් එවැනි පුද්ගලයෙක් තුළ ලිංගිකත්වය මිසක ආදරයේ අංශුමාත්‍රයක් නොමැති බව ඔබ අවබෝධ කරගත යුතුයි.

මෙවැනි සිදුවීමකට මුහුණදෙන තරුණියකට හෝ කාන්තාවකට වද දෙන ප්‍රධානතම ප්‍රශ්නය තමයි &මට මගේ පවුලේ අයට, යාළුවන්ට, සමාජයට මුහුණදෙන්න බැහැ. ඒ නිසා ජීවත් වීමෙන් ඵලයක් නැහැ* කියන දේ. ඒ ඔස්සේ ඔවුන් විශාල පීඩනයකට, ආතතියකට පත්වෙලා අවසානයේ සියදිවි නසාගැනීමට පෙළඹෙනවා. ඔබ හොඳින් මතක තබාගත යුතුයි එය සම්පූර්ණයෙන්ම අනුවණ ක්‍රියාවක් බව සහ ඔබේ පවුලේ අයට සහ සමීපතමයන්ට මීටත් වඩා විශාල දුකක් එයින් උරුම වන බව. කුමන ආකාරයේ ප්‍රශ්නයකට ඔබ මුහුණ දුන්නත් පවුලක් තුළ කිසිම ආකාරයකින් ඔබට තනිවෙන්න වෙන්නේ නැහැ. මවුපියන්ට සහ ඔබේ සහෝදර සහෝදරියන්ට ඔබ තරම් වටිනා සම්පතක් තවත් නැහැ. පවුලේ කෙනෙකුට කියලා ඔබේ ප්‍රශ්නයට විසඳුමක් ලැබෙන්නේ නැහැ කියල ඔබට හැඟෙනවා නම් තමන්ට සමීප සහ ඉතාමත් විශ්වාසවන්ත ගුරුවරයෙකුට, කථිකාචාර්යවරියකට, මිතුරියකට මේ පිළිබඳ දැනුවත් කරන්න පුළුවන්. කිසිම අවස්ථාවක ප්‍රශ්නය තුළ තනිවෙලා තීරණ ගන්න එපා. තරුණ අවධිය කියන්නේ අත්දැකීම් ලබගැනීමේ කුතුහලයක් පවතින අවධියක්. ඒ කාලය තුළදී වැරදීම් සිදුවෙන්න පුළුවන්. ඒක සාමාන්‍ය දෙයක්. නමුත් හැඟීම්වලට වහල් නොවී ඒ හැඟීම් හිතුමතයට ක්‍රියාත්මක කළොත් අත්වෙන්න පුළුවන් ප්‍රතිවිපාක පිළිබඳව හොඳින් සිතාබලා කටයුතු කිරීමට අපි නිරන්තරයෙන් උත්සාහ කරන්න ඕන.  

සමාජ ජාලා තුළින් ඔබගේ අසභ්‍ය ඡායාරූප පළකර ඇත්නම් කළ යුත්තේ කුමක්ද? නීතිඥ නිලන්ත හෙට්ටිගේ

මෙම කරුණ සම්බන්ධයෙන් 2005 අංක 12 දරන පනතෙන් සංශෝධිත අසභ්‍ය ප්‍රකාශන පනතේ විධිවිධාන සෘජුවම අදාළ වෙයි. පනතේ 2 (1) වැනි වගන්තිය අනුව අසභ්‍ය දෙයක් මුල් වරට ප්‍රකාශයට පත්කරන තැනැත්තෙකු රුපියල් දෙදහස් පන්සීයක් නොඉක්මවන දඩයකට හෝ මාස හයක් නොඉක්මවන දෙයාකාරයෙන් එක් ආකාරයක සිරදඬුවමකට හෝ එම දඬුවම් දෙකටම යටත් කළ  හැකිය. දෙවැනි වරට එම වරද කළේ නම් පනතේ 2(2) වන වගන්තිය අනුව සය මසක සිරදඬුවමකට සහ රුපියල් පන්දහසක් නොඉක්මවන දඩ මුදලකට යටත් කළ හැකිය. පනතේ 3 වැනි වගන්තිය අනුව එබඳු ක්‍රියාවකට ආධාර අනුබල දීම පවා මුලින් කී වරදට නියමිත දඬුවමෙන් දඬුවම් කළ හැකි වරදක් ලෙස සැලකෙයි. පනතේ 4 වැනි වගන්තිය අනුව දණ්ඩ නීති සංග්‍රහයේ එන මේ හා සම්බන්ධිත නීතිරීති එලෙසින්ම ක්‍රියාත්මක කළ හැකිය. නමුත් එකම වරදට දණ්ඩ නීති සංග්‍රහ පනත හා අසභ්‍ය ප්‍රකාශන පනත අනුව දෙවරක් දඬුවම් කිරීම නීත්‍යනුකූල නොවෙයි.
දණ්ඩ නීති සංග්‍රහයේ අසභ්‍ය දේ ප්‍රකාශයට පත්කිරීම සම්බන්ධව 285, 286 සහ 286 (අ) යන වගන්තීන් අදාළ වෙයි. මෙයින් 286(අ) වැනි වගන්තිය 1995 අංක 22 දරන දණ්ඩ නීති සංග්‍රහ (සංශෝධන) පනත මගින් අලුතින් එක් කරන ලද්දකි. දණ්ඩ නීති සංග්‍රහයේ 285 වැනි වගන්තිය මෙසේය.

‘‘ %285. අසභ්‍ය, පොතක්, පත්‍රිකාවක්, පත්‍රයක්, ඇඳීමක්, චිත්‍රයක්, ඡායාරූපයක්, නිරූපණයක් හෝ රූපයක් විකුණන, බෙදාහරින, පිටරටින් ගෙන්වන හෝ විකිණීම හෝ කුලියට දීම සඳහා මුද්‍රණය කරන හෝ  ඕනෑවටම මහජන ප්‍රදර්ශනයට තබන හෝ එලෙස කිරීමට තැත් කරන හෝ ඉදිරිපත් වන තැනැත්තකුට තුන් මාසය දක්වා කාලයකට ලිහිල් බන්ධනාගාරගත කිරීමකින් හෝ දඩයකින් හෝ එකී දඬුවම් දෙකින්ම දඬුවම් කළ යුතුය.’
එසේම පනතේ 286 වැනි වගන්තිය අනුව විකිණීම, බෙදාහැරීම හෝ මහජන ප්‍රදර්ශනය සඳහා අසභ්‍ය ප්‍රකාශන ළඟ තබාගැනීම තුන් මාසය දක්වා කාලයකට ලිහිල් බන්ධනාගාරගත කිරීමකින් හෝ දඩයකින් හෝ එකී දඬුවම් දෙකින්ම දඬුවම් කළ හැකි වරදකි. ළමයින් සම්බන්ධව අසභ්‍ය ප්‍රකාශන සකස් කිරීම හා ඒ ආශ්‍රිත ක්‍රියාකාරකම්වලට දණ්ඩ නීති සංග්‍රහයේ 286 (අ) වගන්තිය ප්‍රකාරව වසර දෙකේ සිට දහය දක්වා කාලයක සිරදඬුවමක් නියම කළ හැකි අතර දඩයකටද යටත් කළ හැකිය. එම වගන්තියේ ළමයා යනුවෙන් විස්තර කෙරෙනුයේ වයස අවුරුදු දහ අටකට අඩු අයෙකි. එසේම 2006 අංක 16 දරන පනතින් සංශෝධිත දණ්ඩ නීති සංග්‍රහ පනතේ 286 (ආ) වගන්තිය අනුව ළමයෙකු ලිංගික අපයෝජනය කිරීමේ කාර්යය සඳහා පරිගණක භාවිත කිරීම වසර දෙකක් දක්වා කාලයකට සිරගත කළ හැකි වරදකි.

තමන්ගේ හෝ තමන් විසින් රැකවරණ ලබාදෙන අයෙකුගේ අසභ්‍ය ඡායාරූප අන්තර්ජාලයට එක්කර ඇති බව දැනගන්නා අයෙකු විසින් පොලීසියට කරන පැමිණිල්ලකට අනුව පොලිස් නිලධාරීන් වහාම ක්‍රියාත්මක වී වරදකරුවන් නීතියේ රැහැනට කොටුකර ගනු ඇත. ඒ සඳහා අවශ්‍ය උපදෙස් මේ වන විට දිවයින පුරා පොලිස් ස්ථානයන් වෙත රජයෙන් ලබා දී ඇත.
පරිගණක හා අන්තර්ජාලය ආශ්‍රිතව කෙරෙන අපරාධයන් මෑතක සිට වඩ වඩාත් සංකීර්ණ වෙමින් පවතින ආකාරයක් දක්නට හැකිය. 2007 අංක 24 දරන පරිගණක අපරාධ පනත ක්‍රියාත්මක කරන ලද්දේ පරිගණක හා අන්තර්ජාලය ආශ්‍රිතව කරනු ලබන අපරාධ මැඬලීමේ කාලීන අවශ්‍යතාව හඳුනාගැනීමෙන් අනතුරුවය. පනතේ 2 වැනි වගන්තිය අනුව පරිගණක හා සම්බන්ධ  වැරදිද ඒ ආශ්‍රිත තොරතුරු සැකසීම තොරතුරු සන්නිවේදනය ආශ්‍රිත වැරදිද 2007 අංක 24 දරන පනතේ විෂය පථය යටතට වැටෙයි. පනතේ 3 වැනි වගන්තිය අනුව තමන්ට ප්‍රවේශ වීමට අවසර නොමැති (අ) පරිගණකයකට හෝ (ආ) පරිගණක දත්තයන්ට වරදක් කිරීමේ අදහසින් ප්‍රවේශ වීම දඬුවම් ලැබිය හැකි වරදකි. එම වරදට දඬුවම් වනුයේ රුපියල් එක්ලක්‍ෂ පනස් දහසක් නොඉක්මවන දඩයක් හෝ වසර පහක් නොඉක්මවන සිරදඬුවමක් හෝ එම දඬුවම් දෙකම වෙයි. එම වගන්තියෙහි පළමු පැහැදිලි කරදීම අනුව අදාළ දත්තයන්ට ප්‍රවේශ වීම තුළින් පමණක් වුව වරද සිදුවෙයි.

2007 අංක 24 දරන පරිගණක අපරාධ පනතේ 5 වැනි වගන්තිය අනුව වෙනත් අයෙකුගේ පරිගණකයකට අවසර නොමැතිව ඇතුළු වී දත්ත වෙනස් කිරීම, දත්ත විනාශ කිරීම හො පරිගණක වැඩසටහන් අඩාළ කිරීමට ක්‍රියා කිරීම දඬුවම් ලැබිය හැකි වරදකි. එම වරදට දඬුවම් වනුයේ රුපියල්  තුන් ලක්‍ෂයක් නොඉක්මවන දඩයක් හෝ වසර පහක් නොඉක්මවන සිරදඬුවමක් හෝ එම දඬුවම් දෙකම වෙයි. පරිගණක වෛරසයන් නිර්මාණය කිරීම හා පරිගණක වෛරස අන්තර්ජාලයට මුදාහැරීම තුළින් පරිගණක, පරිගණක පද්ධති හෝ පරිගණක වැඩසටහන් අඩාළ කරලීමේ ක්‍රියාවද මෙහි පස් වැනි වගන්තිය තුළට ගැනෙන වරදක් බව පැහැදිලිය.

මිනිසාගේ යහපත වෙනුවෙන් මේ නිර්මාණය වුණ දේවල් නියමාකාරයෙන් භාවිත කරන්න ආකල්පමය වෙනසක් ඇති කර ගැනීම අද අත්‍යවශ්‍ය වෙලා තිබෙනවා පරිගණක හදිසි ප්‍රතිචාර සංසදයේ ප්‍රධාන තොරතුරු ආරක්‍ෂක ඉංජිනේරු රොෂාන් චන්ද්‍රගුප්ත

වැදගත්ම කරුණ වෙන්නේ යම් අතිශය පෞද්ගලික දෙයක් වීඩියෝ කරන්නට හෝ ඡායාරූපගත කරන්නට පෙර එය සිදුකරන පුද්ගලයා සිතා බැලිය යුතුයි මෙයින් එහි පෙනී  සිටින්නන්ට හෝ තමාට යම් අවැඩක්, අපකීර්තියක් ඇතිවෙයිද කියලා. ද්වේෂ සහගත ලෙස එය කරනවා නම් සිතන්නට අවශ්‍යයි එය සිදුකිරීමෙන් යමෙකු අපකීර්තියට ලක් කිරීමෙන් තමන්ට ලැබෙන දෙයක් තිබෙනවාද කියලා. ඒ වගේම තමන්ගේ කෙනෙකුට මේ වගේ දෙයක් වුණොත් සිදුවන විපතත් සිතා බැලිය යුතුයි. ඒ නිසා මිනිසාගේ යහපත වෙනුවෙන් මේ නිර්මාණය වුණ දේවල් නියමාකාරයෙන් භාවිත කරන්න අපි යහපත් ආකල්පමය වෙනසක් ඇති කර ගැනීම අද අත්‍යවශ්‍ය වෙලා තිබෙනවා.

කවුරුන් හෝ පුද්ගලයෙක් අන්තර්ජාලය ඔස්සේ තවත් අයෙකුගේ පෞද්ගලිකත්වයට හානිවන ආකාරයෙන් අපහාස හෝ නිරුවත් ඡායාරූප, ප්‍රකාශන හෝ වීඩියෝපට ප්‍රචාරය කරනවා නම් එය වරදක්. අපි කුමන උපක්‍රමයකින් අන්තර්ජාලය වෙත පිවිසුනත් අපි ඊට පිවිසුන බවට අනිවාර්යයෙන්ම ඉතිරි වෙනවා. ඒ හරහා පැහැදිලිවම එවැනි පුද්ගලයන් හඳුනාගැනීමට තාක්ෂණික වශයෙන් හැකියාව පවතිනවා.

තමා භාවිත කරන දුරකථනයට නිරතුරුවම මුරපදයක් හෝ වෙනත් ආරක්ෂණ ක්‍රම‘වේදයක් යොදා තිබීම ඉතාමත් වැදගත්. මෙමරි චිප් එක දුරකථනයෙන් ගලවා තබා එය වෙනත් අයෙක් අතට පත්වුවහොත් එයින් පවා අහිතකර ප්‍රතිඵල ඇතිවීමට හැකියි. ජංගම දුරකථනය අලුත්වැඩියා කටයුත්තකට දෙනවා නම් එහි මෙමරි කාඩ්පත් ඉවත් කරලා අනිවාර්යයෙන්ම දුරකථනය ප්‍රතිස්ථාපනය කිරීම (Factory Data Reset) සිදුකරනවා නම් ඔබේ පෞද්ගලික කාරණාවන් පිටස්තර පාර්ශ්වයන් අතට පත්වීම වළකාගත හැකියි.

උඩරට එළවළු ගොවීන් අසරණ වෙලා

උඩරට කඳුකරයේ වෙසෙන බහුතරයක් වූ කෘෂි ගොවීන් තම කෘෂි අස්වනු සඳහා සිංහල හා හින්දු අලුත් අවුරුදු සමයේ හෝ සාධාරණ අලෙවි මිලක් බලාපොරොත්තුවෙන් සිටියද, දිනෙන් දින කෘෂි අස්වනු තොග එළවළු මිල කිලෝවක් රුපියල් 10 දක්වාම අඩු වීම හේතුවෙන් උඩරට එළවළු ගොවීහු මෙවර අලුත් අවුරුද්දේ අන්ත අසරණ තත්ත්වයකට පත්ව සිටිති. මේ අයුරින් උඩරට කඳුකරයට අයත් ඌව පළාතේ හා මධ්‍යම පළාතේ වැලිමඩ – නුවරඑළිය – ඌව පරණගම ප්‍රධාන කොටගත් බදුල්ල, පස්සර, ලුණුගල, මහියංගණය, බුත්තල, කතරගම, වැල්ලවාය, මොනරාගල, බණ්ඩාරවෙල, හපුතලේ, හල්දුම්මුල්ල, බොරගස්, රාගල, සීතාඑළිය ප්‍රදේශවල වෙසෙන කෘෂි ගොවීහු මෙසේ අසරණභාවයට පත්ව සිටිති.


1b00e198e72a85c90630c3fe756dbfc2c790ef57

ශ්‍රී ලංකාවේ යටත්විජිතවාදී යුගයේදී පටන් උඩරට, පහතරට වශයෙන් හා සිංහල, ඉංග්‍රීසි ලෙසට කෘෂි වගාවන් වර්ග දෙකකට බෙදා වෙන් කර තිබිණ. එහිදී අද අප මැලේසියාවෙන් බීජ ලබාගෙන සිංහල කෘෂි වගා ලෙසට හා පහතරට එළවළු ලෙස සලකන වම්බටු, මෑකරල්, වට්ටක්කා, මාලුමිරිස්, පතෝල, වැටකොළු, බණ්ඩක්කා ආදිය වගා කරනු ලැබුවේ ඌව පළාතේ පහතබිම් පිහිටි වැල්ලවාය, මොනරාගල, මහියංගණය ආදී ගොවිබිම්වලය. 

එහෙත් ඒවාට අනාදිමත් කාලයක සිටම පහතරට එළවළු ලෙසට නම් ලැබුණේ පහතරට ප්‍රදේශවල කුඹුරු යායවලට මායිම්ව තිබූ කුඹුරු ඉපනැලිවල බිම් තීරුවල වගා කළ බැවිනි. එසේම ඉංග්‍රීසි එළවළු ලෙසට කැරට්, බීට්, ලීක්ස්, ගෝවා, රාබු, ටර්නීප් පුංචි එංගලන්තය ලෙසට ප්‍රසිද්ධ නුවරඑළිය ආසන්නයේ වගාබිම්වල වගා කළේය. මෙම දෙකොටසටම අයත් නොවූ අර්තාපල් වගාව 50 දශකයේ මුල් භාගයේ සිට මේ දක්වාම ශ්‍රී ලංකාවේ උතුරේ සිට දකුණ දක්වාම වගා කරයි. 
70 දශකය වනතුරුම මෙම ඉංග්‍රීසි එළවළු ශ්‍රී ලංකාවේ මිල අධික සුපිරිම එළවළු ලෙසට පාරිභෝගික ජනතාව පිළිගෙන තිබුණද, පසුගිය කාලය පුරා දේශීය වට්ටක්කා මිල කිලෝවක් රුපියල් 100 ඉක්මවා තිබිණ. දේශීය කොස් සඳහා කිලෝවකට රුපියල් 60ක්ද, පොලොස් ගෙඩියක් රුපියල් 50ක ස්ථාවර මිලකට පැවතීමත් පිළිබඳව අප සෑහීමකට පත් විය යුතුය.

අර්තාපල්වලට රුපියල් 30ක ආනයන බද්ද ගැහුවට තාමත් තොග අස්වනු මිල රුපියල් 50ට බැහැල තියෙන්නේ වර්තමානයේ උඩරට කෘෂි වෙළෙඳ පොළේ පවතින මෙම එළවළු තොග මිල පහත බැසීමේ ව්‍යාකූලතාව පිළිබඳව අපට අදහස් දැක්වූ ඌව පරණගම තවලම්පොළ දැහිවෙල ගොවි සංවිධානයේ සභාපති ඒ.සී.එම්. රසීක් පරීඩ් මහතා.

අද එළවළු ගොවියන් රජ කරනවාය කියා පුරසාරම් දෙඩූවන් රටේ පාලනය පිළිබඳව තනතුරු සඳහා බල අරගලයක නිරතව සිටිනවා. කලින් පළාත් පාලන මැතිවරණය තියෙනකොට අපි ගොවියෝ හිතුවා එයින් පසුව හෝ අපේ අස්වනුවලට මිලක් ලබාදෙයි කියලා. එයින් පසුව දැන් වෙන මොකක් හරි දාගෙන මෙම ගොවීන්ගේ ප්‍රශ්න යටපත් කරගෙන සිටින බව පැහැදිලිවම පේනවා. අපේ  අර්තාපල් අස්වනුවලට රුපියල් 30ක ආනයන බද්ද ගැහුවට තාමත් තොග අස්වනු මිල රුපියල් 50ට බැහැල තියෙන්නේ.
එදා ඉඳලා අර්තාපල්වලට හොඳ මිලක් ලබාදෙන්න පැවති රජයන් හා පවතින රජයන් කළේ මිල අඩු වූ විට ආනයන බද්ද වැඩි කරපු එකයි. මේ රජය කරන්නෙත් ඒකම තමයි. මෙම අදූරදර්ශී ක්‍රියාවෙන් සිදුවන්නේ අර්තාපල් අස්වනුවලට නියම සාධාරණ මිලක් එන එක නොවෙයි, අතර මැදි වෙළෙඳුන් පො‍ෙහාසත් වෙන එකයි. අපි ගොවි සංවිධාන වශයෙන් ගිහින් මේ ගැන පැහැදිලි කළා. ඒත් ඒක සත පහකටවත් ගණන් ගත්තේ නැහැ. මොකද ආනයන බද්ද ගහන්න ඉස්සරවෙලා අතරමැදි තොග වෙළෙඳුන් ළඟ රුපියල් කෝටි ගාණක අර්තාපල් ගබඩා වෙලා තිබෙනවා. 

මෙහෙම ගියොත් කෘෂි ගොවීන් වගාවෙන් ඉවත්වෙලා රජයේ රැකියා පෝලිමට එක්වෙයි. ඒකෙන් වෙන්නේ රජයත් නැති ප්‍රශ්නයක් ඇතිකර ගැනීමයි. ඒ නිසා මේ අලුත් අවුරුදු සමයේ හෝ රජය මැදිහත් වෙලා හමුදාව දාල හරි මෙම කෘෂි අස්වනු සාධාරණ මිලකට අරගෙන කෘෂි ගොවීන්ගේ අතට මුදලක් ලැබෙන්න සලස්වන්න ඕනේ. ඔය රටේ තිබෙන අනෙක් ප්‍රශ්න මේ ගොවි ජනතාවට අදාළ නැහැ කියලා කියන්න ඕනේ.

10981507_738635002901253_7187571745266704744_n

ගොවීන්ගේ සේසතම අද මේ මහපොළොවට යට කරලා අවුරුදු සමරන්නේ කොහොමද වැවිලි ව්‍යාපාරික ඌව පරණගම ගලහගම කැලුම් තෙන්නකෝන් මහතා. 

මේ ප්‍රදේශයේ බොහෝ දෙනෙක් මෙවර නියමාකාරයෙන් මෝසම් වැසි තිබෙන නිසා අලුත් අවුරුදු වෙළෙඳ පොළ ඉලක්ක කරගෙන ගෝවා වගා කළා. දැන් අපේ ගෝවා තොග මිල රුපියල් 10ටවත් කිසිවෙක් මිලදී ගන්නෙ නැහැ. මේ ගොවීන්ගේ අතේ තිබුණ මුළු සේසතම අද මේ මහපොළොවට යට කරලා අවුරුදු සමරන්නේ කොහොමද කියලා සුසුම් හෙළනවා.

අපේ රටේ එදා අලෙවි කිරීමේ දෙපාර්තමේන්තුවක් කියල එකක් තිබ්බා. එයත් වැහුවා. කෘෂිකර්ම දෙපාර්තමේන්තුව කියල එකක් තියෙනවා. ඒගොල්ලෝ කියන්නේ පුළුවන් තරම් වැඩි වැඩියෙන් වගා කරන්න කියලයි. හරි අපි දැන් වගා කළා. දැන් මේවා කාටද දෙන්නේ? ඒ වෙලාවට කවුරුවත් නැහැ. ඇත්තටම අපේ රටේ මෙහෙම අසරණ වූ විට සොයා බලන්න කිසිවෙකු හෝ නැද්ද කියලා මම අහනවා.
වැලිමඩ, දික්කාපිටිය ගොවි ගම්මානයේද අර්තාපල්, ගෝවා, වම්බටු  හා තක්කාලි වගාකරුවන් සිටියද මෙවර අලුත් අවුරුදු වෙළෙඳ පොළ ඉලක්ක කරගනිමින් බොහෝ ගොවීන් වගාකර තිබුණේ බෝංචි වගාවය.

අද බෝංචි තොග මිල  රුපියල් 20ටම බැහැලා වැලිමඩ ප්‍රාදේශීය සභා මන්ත්‍රී දික්කාපිටියේ නාලක මනතුංග මහතා මෙලෙස අදහස් දැක්වීය.

අපේ ගමේ බොහෝ දෙනෙකු අලුත් අවුරුද්ද ඉලක්ක කරගෙන වගා කළේ බෝංචි වගාවයි. පසුගිය 02දා බෝංචි අසවනු සඳහා කැප්පෙටිපොළ ආර්ථික මධ්‍යස්ථානයෙන් ගෙවලා තිබුණේ කිලෝවකට රුපියල් 37ත් 47ත් අතර මිලක්. ඒත් දවස් දෙකක් ගියේ නැහැ අද බෝංචි තොග මිල රුපියල් 20ටම බැහැලා. හෙට අනිද්දා වෙනකොට කීයකටවත් ගන්නෙ නැහැ කියන කතාවක් තමයි කියන්නේ

බෝංචි ඇට කිලෝවක් රුපියල් 1800කට මිලදී ගන්නේ. රුපියල් 10,000ක් විතර බෝංචි කොටුෙවලට වැය කරනවා. පොහොර බෙහෙත්වලට වැය කරනවා. මේ වගේ අඩු මිලක් මින් පෙර කවදාවත්ම ආවේ නැහැ. මෙම ගොවීන්ට සිදුවෙලා තියෙන අසාධාරණයට කඩිනම්

විසඳුමක් ලබාදෙන්න කියලා මම බලධාරීන්ගෙන් ඉල්ලා සිටිනවා. සාධාරණ මිලකට අලෙවි කරගන්න ක්‍රමයක් රජය විසින් සකසා දිය යුතු වෙනවා බණ්ඩාරවෙල ඇල්ල, රාවණා ඇල්ලේ ඒ.එම්. ගුණසේකර මහතා  මෙසේ කීය. 

මෙවර මේ යායේ අපේ ගොවීන් වැඩිපුරම වගා කළේ තක්කාලි හා අමුමිරිස්. පසුගිය අවුරුද්ද පුරාම අමුමිරිස්වලට හොඳ ඉල්ලුමක් තිබුණා. එක කාලෙක කිලෝවක් රුපියල් 900 දක්වා ඉහළ ගියා. ඒත් මේ අවුරුද්දේ අමුමිරිස් තොග මිල රුපියල් 100ටම බැස්සා. බණ්ඩාරවෙල වෙෙළඳ පොළේ තක්කාලි කිලෝවක තොග මිල රුපියල් 20ට බැහැලා. අනෙක් එළවළු වර්ගවල මිලත් එහෙමයි. වැලිමඩ, ඌව පරණගම වගා අස්වනු කැප්පෙටිපොළ විශේෂ ආර්ථික මධ්‍යස්ථානයට අරගෙන ගිහිල්ලා එතැන අඩු මිලක් කිව්වාම ඒ එළවළු ඔක්කොම බණ්ඩාරවෙලට අරන් එනවා. එතකොට බණ්ඩාරවෙල තොග වෙළෙඳ පොළේ එළවළු වැඩි වුණ ගමන් මිල බහිනවා. ඒ නිසා මෙම වගා අස්වනු ඒ ඒ  ප්‍රදේශවලම සාධාරණ මිලකට අලෙවි කරගන්න ක්‍රමයක් රජය විසින් සකසා දිය යුතු වෙනවා.

29573170_497622563972762_6314980294596127757_n

ගොවීන්ට මෙවර අලුත් අවුරුද්දට කැඳ බොන්න තමයි සිද්ධ වෙන්නේ වැලිමඩ, රතඹ ගොවි සංවිධානයේ සභාපති බන්දුල මහතා කීවේ මෙවන් දෙයකි.

අද වෙනකොට කැප්පෙටිපොළ විශේෂ ආර්ථික මධ්‍යස්ථානයටත් අභියෝගයක් වෙලා තිබෙන්නේ අපේ රතඹ තොග වෙළෙඳ පොළයි. එයට ප්‍රධානම හේතුව තමයි රතඹ තොග වෙළෙඳ පොළ වටකරලම සරුසාරව එළවළු වගා කිරීම. නුවරඑළියේ වගාව වගේ කාලයක් නැහැ. අස්වනු ගලවනකොටම ඊළඟ වගාව ආරම්භ කරනවා. වසරකට කන්න තුනක් වගා කරනවා. 
රතඹේ එදා ඉඳලම වැඩිපුර වගා කළේ වම්බටුයි, බෝංචි වගාවයි. මේ වගාවන් දෙකෙහිම අද තොග මිල රුපියල් 20ට බැහැලා. හාල් කිලෝවක් හා පොල් ගෙඩියක් ගන්න වගා අස්වනු කිලෝ 10ක් අලෙවි කරන්න ඕනේ. මෙහෙම ගියොත් ගොවීන්ට මෙවර අලුත් අවුරුද්දට කැඳ බොන්න තමයි සිද්ධ වෙන්නේ. මේවා මේ ප්‍රාදේශීයව ඉන්න දේශපාලන නායකයන් ඉහළ තැන්වලට දැනුවත් කරලා අපේ ගොවියාට සහනයක් සලසන්න ඕනේ.ගොවීන් පුරුදු වෙලා ඉන්නේ මිල බැස්සද පාරට බැහැලා කෑ ගහන්නයි. මිල හොඳ වුණාම සද්ද නැතිව ඉන්නවා

wesi-kalaye-sarthaka-gowa-wagawak

අවසානයේ අපි සමස්ත ලංකා ඒකාබද්ධ ආර්ථික වෙළෙඳ සංගමයේ ජාතික සංවිධායක කොළඹ මැනිං එළවළු තොග වෙළෙඳ පොළේ එච්. එම්. උපසේන මහතාගේ අදහස්ද විමසා සිටියෙමු.

අද වෙනකොට කොළඹ මැනිං තොග වෙළෙඳ පොළේ එළවළු මිලත් ශීඝ්‍ර ලෙස පහත බසිමින් පවතිනවා. පසුගිය දිනවලදී උඩරට ප්‍රදේශයෙන් රැගෙන ආ අර්තාපල් තොග ආපහු හරවා යවන්න සිදුවූවා. දඹුල්ලට ගෙන ගිය ඒවාත් ආපසු හරවා යවා තිබුණා. මීට පෙර කිසිමදාක සිදු නොවූ දේවල් දැන් දැන් සිදුවෙනවා. මෙම එළවළු මිල අඩු වීමට අර්තාපල් මිල අඩු වීම සෘජුවම බලපානවා. මොකද අර්තාපල් මිල අඩුවට තියෙද්දී වැඩි මිලක් ගෙවලා අනෙක් එළවළු ගන්නේ මොකටද? කියලා පාරිභෝගිකයෝ අහනවා. 
අනෙක් කාරණය තමයි දැන් වසර 30ක් පුරා තිබුණු උතුරු නැගෙනහිර වාර්ගික යුද්ධය අවසන් වෙලා උතුරු නැගෙනහිර කෘෂි අස්වනුත් ලංකාව පුරාම යනවා. ඉතිං මෙම කරුණු සලකා බලලා, අපේ සමස්ත ලංකා වෙළෙඳ සංගමයත් ගොවීන් සමග එක්වෙලා කෘෂි අස්වනු සඳහා සාධාරණ ස්ථාවර මිලක් වසර පුරාම බලපාන ලෙසට ලබාදෙන්න කියලා රජයට බලකර සිටීමට සංවිධනය වුණත්, ගොවීන් එයට නිසි ප්‍රතිචාරයක් දැක්වූයේ නැහැ. දැන් ගොවීන් පුරුදු වෙලා ඉන්නේ මිල බැස්සද පාරට බැහැලා කෑ ගහන්නයි. මිල හොඳ වුණාම සද්ද නැතිව ඉන්නවා. ඒත්  යළි මිල බහිනවා කියල ඔවුන් හිතන්නේ නැහැ.

මේ අරමුණ තිබෙනතාක් ශ්‍රී ලංකාවේ ගොවියාට  හිමි නියම තැන කවරදාවත් ලැබෙන්නේ නැහැ. ඒ නිසා මා ඉතා කාරුණිකව ඉල්ලා සිටිනවා, එන්න අපිත් සමග එක්වෙලා ගොවියාට හිමි තැන ලබාගන්න ඉදිරියට යන්න. අපි මෙම සද්කාර්යයට කාලය ධනය වැය කරන්නේ ගොවියාගෙන් අපද රැකෙන නිසායි.
මෙම කතාබහ කෙසේ වුවද මෙවර අලුත් අවුරුදු සැමරීමට හෝ රජය මැදිහත් වී කෘෂි ගොවියාගේ අත මිට සරු කළයුතු බව අපටද වැටහිණ. 

ඌව පරණගම – අර්නි දඹදෙණිය