Category Archives: ada_7

කුරුඳු භාවිත කරන අවස්ථා 7ක්

8DFD2434

01. 'Cinnamon tea' නැතහොත් කුරුඳු මගින් සෑදූ තේ වර්තමානයේදී වෙනත් රටවල පමණක් නොව ශ්‍රී ලංකාවේද භාවිත කරයි. ඖෂධීය ගුණාත්මක භාවය හේතුවෙන් මේසඳහා ලෝක වෙ‍ෙළඳ‍ෙපාළ තුළ විශාල ඉල්ලුමක් පවතියි. 


02. ආහාර පිසීමේදී කුරුඳු පොතු කුළුබඩුවක් ලෙස භාවිත කරයි. ‍ඒ මගින් ව්‍යංජන සඳහා ප්‍රණීත රසයක් ලැබේ. අතීතයේ සිටම විශේෂයෙන් ආසියානු කලාපයේ මෙය භාවිතයට ගෙන ඇත.


03. ඇතැම් පැණි රස කෑම සෑදීමේදී රසකාරකයක් ලෙස කුරුඳු භාවිත කරයි. කේක් වර්ග, දොසි වර්ග උදාහරණ ලෙස දැක්විය හැකිය.


04. දන්ත ශල්‍ය විද්‍යාවේදී මෙන්ම විවිධ ඖෂධ නිෂ්පාදනයේදී කුරුඳු ඒ සඳහා යොදා ගනී. කොළවලින් ලබාගන්නා කුරුඳු තෙල් මේ සඳහා බෙහෝ විට යොදා ගනියි.


05. සුවඳ විලවුන් නිෂ්පාදනයේදී කුරුඳු තෙල් ඒ සඳහා භාවිත කරන ද්‍රව්‍යක් ලෙස ඇතැම් විට යොදා ගනී.


06. කුරුඳු දර ආහාර පිසීමේදී ඉන්ධනයක් ලෙස භාවිත වේ. එමගින් ආහාරවලට රසවත් බවක් මෙන්ම සුවඳවත් බවක්ද එක්වේ.


07. ස්පාඤ්ඤ හා පෘතුගීසි ජාතිකයෝ කුරුඳු පොතු තම්බාගත් වතුර පානයක් ලෙස භාවිත කරති.    

ප්‍රියාන් ෂමික ද සිල්වා

අතීතයේ කොළඹ පිළිබඳ තොරතුරු 7ක්

york-street-colombo-1920

01. නෝර්ත් ආණ්ඩුකාරවරයාගෙන් පසුව මෙරට ආණ්ඩුකාරවරයා වූ තෝමස් මෙට්ලන්ඩ් සිය ගම්බද නිවස ලෙස තෝරාගෙන ඇත්තේ ගල්කිස්සේ මන්දිරයකි. එය වර්තමානයේ ගල්කිස්ස මහ හෝටලයයි.


02. කොළඹ කොටුවෙන් ගිනිකොනදිග ප්‍රදේශයේ පිහිටියේ කොම්පඤ්ඤ වීදියයි. මේ ප්‍රදේශය එදා ජලයෙන් වට වු ප්‍රදේශයකි. මෙහි භූමි ප්‍රමාණය අක්කර 313කි. මෙම ප්‍රදේශයට යා හැකි ප්‍රධාන මාර්ගය වූයේ යූනියන් පෙදෙසයි. ප්‍රධාන වශයෙන් තේ කොළ කර්මාන්ත ශාලා පිහිටියේ ‍ෙමම ප්‍රදේශයෙහිය.


03. 1827 වර්ෂයේදී බ්‍රිතාන්‍යයන් විසින් කළ ජන සංගණනයකදී කොළඹ කොටුවේ ජනගහනය 854 දෙනෙකුගෙන් යුක්ත වූ අතර, නිවෙස් 205ක් බව වාර්තා වෙයි.


04. අද මෙන් නොව අතීතයේ පිටකොටුව ඉතා සුන්දර පිරිසුදු විශාල ප්‍රදේශයක් විය. අලංකාර නිවෙස් හා ගෙවතු පිටකොටුවේ තිබී ඇත. එකිනෙකට සරල සමාන්තරව දිවෙන දිගින් සැතපුම් භාගයක් තරම් වූ වීථි පහක් ද, ඒ වීථි හරහට සෘජු කෝණාකාරව වැටී ඇති තවත් වීථි පහක් ද, දක්නට ලැබුණු බව ජේම්ස් කොර්ඩිනර් ක්‍රි.ව. 1807 දී සඳහන් කර ඇත.


05. පිටකොටුවේ ඇතැම් මාවත් පටු වුවද, ඉන් පිටත ප්‍රදේශයන්හි මාවත් සැතපුම් දෙකක් පමණ දුරට ඒවා විය. වඩු කාර්මිකයෝද, පට්ටල්කරුවෝද, කාර්මික ශිල්පීහු ද, මුතු මැණික්ද වෙළෙඳාමේ නියුතු වෙළෙන්දෝ මැලිබන් වීදිය හා කෙයිසර් වීදිය යන ප්‍රදේශවල වාසය කර ඇත.


06. ගෝල්ෆේස් හෝටලයත් රැජින වීදියත් අතර වූ ගෝල්ෆේස් පිට්ටනිය සාදා ලද්දේ ශ්‍රීමත් හෙන්රි වෝර්ඩ් නම් බ්‍රිතාන්‍ය ආණ්ඩුකාරවරයා විසිනි. එය ආරම්භ කර ඇත්තේ 1859 දී ය.


07. බ්‍රිතාන්‍ය යුගයේ මුල් කාලයේදී මෝදර ප්‍රදේශය නවීන සිරිත් විරිත්වලට අනුව ජීවත් වූ ජනතාවක් ජීවත්වී ඇත. එ් අතර අගවිනිසුරු ශ්‍රීමත් විලියම් කොක් යන අයද වාසය කොට ඇත.

ධනය උපයන ඔබට බුදුදහමට අනුව ධනයන් 7ක්


01. ශ්‍රද්ධා ධනය

නව අරහාදී බුදුගුණ පිළිබඳව ඇති ශ්‍රද්ධාවයි.  ( නව අරහාදී බුදුගුණ – භාග්‍යවතුන් වහන්සේ අරහං නම් වන සේක. සම්මා සම්බුද්ධ, විච්ජාචරණ සම්පන්නය, සුගතය, ලෝකවිදූ ගුණයෙන් යුතුය. අනුත්තර පුරිසධම්ම සාරථිය, සත්ථා දේවමනුස්‌සානං නම් වේ. බුද්ධය, භගවා ගුණයෙන් යුතුය යන්නයි)


02. ශීල ධනය

පන්සිල් රැකීම තුළින් ඇතිකරගන්නා කය / වචනය / සිත සංවර කර ගැනීම ශීල ධනය වෙයි. යම් අයෙක් පන්සිල් සුරකියිනම් එම පුද්ගලයා තුළ නිතැතින්ම කය/ වචනය/ සිත සංවර වනු ඇත.


03 හිරි ධනය

යම් අයෙක් පාපකාරී ක්‍රියා, වැරදි වැඩ සිදුකිරීමට ඇති ලජ්ජාව හිරි ධනයයි. 


04. ඔතප් ධනය

කය/ සිත/ වචනයෙන් සිදුකරන වැරදි පිළිබඳ අවබෝධයෙන් ඒවා සිදුකිරීමට ඇති බයයි – එනම් එහි පවෙහි ආදීනවයන් පිළිබඳව ඇති අවබෝධයයි.


05. සුථ ධනය

ධර්මය කියවීම, ඇසීම, රැස්කිරීම තුළින් කෙනෙකු ජීවිතය තුළ ඇතිකර ගන්නාවූ නිවැරදි අවබෝධය. එනම් ධර්මය පිළිබඳ වූ හොඳ අවබොධය, ධර්මයේ ඇසූපිරූ තැන් ඇති බවයි.

06. ත්‍යාග ධනය

ඉල්ලනෙකුට තෘෂ්ණාවෙන්, මසුරුකමෙන් තොරව දීම ත්‍යාග ධනයයි. එසේ දීමේ සිතක් පහළවීමද පුද්ගලයෙක්ට ඇති උසස් ගුණයකි. මෙය චාග ධනය ලෙසද හඳුන්වයි.


07. ප්‍රඥා ධනය

යම් ආර්‍ය්‍ය ශ්‍රාවකයෙක් කෙලෙස් බිඳීම් ඇත්තාව‍ූ හා දුක් ක්‍ෂය කිරීම පිණිස පවත්නාවූ, ඇතිවීම නැතිවීම – දැනගන්නා පිණිස පවත්නාවූ ප්‍රඥාවෙන් යුක්ත නම් ඊට  ප්‍රඥා ධනය ලෙස හඳුන්වයි. 


පූජ්‍යපාද යකඩපොත ධම්මාලෝක ස්වාමීන් වහනසේගේ ධර්ම දේශනයක් ඇසුරින් සකස් කරන ලදී

හෙඩ්ෆෝන් වර්ග හතක්

තාරුණ්‍යය අතර ස්මාට්ෆෝනයකට සමාගාමීව භාවිත වන උපාංගයක් ලෙස හෙඩ්ෆෝන් හැඳින්විය හැකිය. සංගීතය රිසි පිරිස අතරේ තම අවශ්‍යතාවනට සුදුසු ලෙසින් විවිධ වූ අයුරින් භෞතිකමය සේම අභ්‍යන්තරික තාක්ෂණික වෙනස්කම් සහිතව හෙඩ්ෆෝන් බිහිවේ. 


01. ඉන් ඉයර් මොනිටර්ස් (IEM) සහ ඉයර්බඩ්ස්

1ear buds

කන තුළ සිරවී ඇතුළතට කිඳා බසින මෙම හෙඩ්ෆෝන් විශේෂය මගතොට බහුලව දැකිය හැකි හෙඩ්ෆෝන් විශේෂයකි. මෙහි කන තුළට යැවෙන කොටස බොහෝවිට රබර් විශේෂයකින් සැකසෙන අතර, මගතොට ඇවිදින, ව්‍යායාම කරන පුද්ගලයන්ට පහසුවෙන් මෙය භාවිත කළ හැකිවේ. මෙම කන තුළට යන කොටස විවිධ ප්‍රමාණයන්ගෙන් පැමිණෙන අතර, එය ඔබට සුදුසු පරිදි වෙනස් කරගත හැකිය. මෙම ඉයර්ෆෝන්වලින් බාහිර ශබ්දය මගහරවා සම්පූර්ණ ගී රස වින්දනයක් ඔබට ලබාදේ. නමුත් ඉයර්බඩ් සහිත හෙඩ්ෆෝන් කන අභ්‍යන්තරයට නොගොස් පිටත රැඳෙයි. එයින් පෙර තරමේ වින්දනයක් ලබන්නට නොහැකි වන්නේ එයින් බාහිරින් පැමිණෙන ශබ්දය මැකීමේ හැකියාව අවම වන නිසාත්, හොඳින් කනට සවි නොවන නිසාත්ය.


02. ඕවර්-ඉයර්

2

මෙය කන පිටතින් වසාගනිමින් සංවෘත කවරයක් කන වටා සාදා හඬ නංවයි. එය කුෂන් එකකින් සිදුවේ. කනට අපහසු ඕවර් – ඉයර් හෙඩ්ෆෝන් සේම පහසු නිෂ්පාදනද වෙළෙඳ පො‍ෙළ් ඇති අතර, ඔබට සරිලන උපාංගය ඒ අනුව තෝරාගත හැකිය. 


03. ඔන්-ඉයර්

3

ඔන් ඉයර් හෙඩ්ෆෝන්වල පෙනුම ඕවර් ඉයර් මෙන්ම වුවද, එය කන වටා නොරැඳී කන මතට සිටින්නට හිස මතින් ඇදෙන ආධාරකයේ සිට සවි වේ. මෙම ඉයර්ෆෝන් හොඳ හඬක් නැංවුවද ඕවර්-ඉයර් හෙඩ්ෆොන්වලට වඩා බේස් ශබ්දය අඩු වී දැනේ.


04. රැහැන් සහිත හෙඩ්ෆෝන්(වයර්ඩ්)

4

මෙය හෙඩ්ෆෝන්, පරිගණක හෝ ශබ්දය නිකුත් කරන උපාංග හා වයරයකින් බැඳෙයි. මෙහි වාසි ලෙස ගුණාත්මක ශබ්දය සහ බැටරිවලින් බලගැන්වීමක් අවශ්‍ය නොවීම දැක්විය හැකිය. 


05. රැහැන් රහිත උපාංග(වයර්ලස්)

5

ක්‍රීඩා කරන අතරතුර හෝ බාහිර ගමනක් අතරතුර භාවිතයට රැහැන් රහිත උපාංග වඩාත් උචිතය. මග යනෙන විට වයරය පැටලීම කරදරයක් වීම ඊට හේතුවකි. එය ඔබට නිදහසේ හැසිරෙන්නට ඉඩ සලසයි. බොහෝ වයර්ලස් හෙඩ්ෆෝන් බ්ලූටූත් තාක්ෂණය හරහා කෙටි  දුරක් ඇතුළත හඬ කරවයි. 


06. ටෘ වයර්ලස්

6

සැබැවින්ම රැහැන් රහිත යැයි පැවසුවත් ඇතැම් වයර්ලස් හෙඩ්ෆෝන්වල සවනට සවිවන කොටස් දෙක සම්බන්ධ කරමින් වයරයක් ඈඳෙයි. ටෘ වයර්ලස් හෙඩ්ෆෝන් එම කොටස් දෙක වෙනම පද්ධතීන් ලෙසින් පැමිණෙන කිසිදු රැහැනක් බාහිරට නොපෙනෙන ලෙසින් සැකසුණු උපාංගයකි. 


07. නෙක් සිටිංග්

7

සාමාන්‍යයෙන් හෙඩ්ෆෝන්වල සවනට සම්බන්ධිත හඬ පද්ධතීන් සම්බන්ධ කරන කොටස රැඳී පවතින්නේ හිස මතය. මෙම උපාංගවල එම කොටස බෙල්ලේ පිටුපස මත රැඳී සිටින්නට සකසා ඇති නිසා බොහෝ දෙනෙකු මෙම විශේෂය තෝරාගනියි. 

 

ඔබගේ ජංගම දුරකථනය හා සිම්පත පිළිබඳ දැනගත යුතු කරුණු 7ක්

sim-card-being-placed-into-a-mobile-phone-copy

01 ඔබේ සිම්පත ඔබ නමින් ලියාපදිංචිද? 

ඔබ විසින් පාවිච්චි කරනු ලබන සිම්පත තමන් නමින් ලියාපදිංචි වී තිබිය යුතුය. තමා ළඟ ඇති සිම්පත කවුරුන් නමින් ලියාපදිංචිව ඇති දැයි බලා ගැනීම සඳහා ජංගම දුරකථනයෙන්  #132# ඇමතිය යුතුය.  


02. ඔබේ ජංගම දුරකථනය ලියාපදිංචිද?

ඔබ විසින් පාවිච්චි කරනු ලබන දුරකථනය ලියාපදිංචි වී තිබිය යුතුය. එය විදුලි සංදේශ නියාමන කොමිසමේ ලියාපදිංචිව ඇති දැයි බලා ගැනීම සඳහා ජංගම දුරකථනයෙන්    #132# ඇමතිය යුතුය. එවිට අංක 15කින් යුත් IMEI අංකය දැන ගත හැකිය. මිලදී ගැනීමට බලාපොරොත්තුවන දුරකථනයක් නම් IMEI ලෙස සඳහන් කර හිස්තැනක් තබා අංක 15කින් යුත් IMEI අංකය සඳහන් කර 1909ට  කෙටි පණිවුඩයක් යැවිය යුතුය.   


03. ඔබේ සිම්පත නැතිවුවහොත්

ඔබගේ සිම්පත අස්ථානගත වුවහොත් එය දැනගත් වහාම අදාළ දුරකථන සමාගම අමතා එම සිම්පත අවලංගු කළ යුතුය. එසේම ඒ පිළිබඳව පොලිස් පැමිණිල්ලක් ගොනුකළ යුතුය.


04. දුරකථන සමාගමේ ඇමතුම් හා කෙටි පණිවිඩ කරදරයක් නම්

විවිධ දැනුම්දීම් සඳහා කෙටි පණිවිඩ හා ඇමතුම් ලබාදීම සීමා කර ගැනීමට ඔබට අයිතියක් ඇත. ඒ පිළිබඳ ඔබ අදාළ දුරකථන සමාගම දැනුවත් කළයුතුය.


06. සිම්පතක් භාවිත කිරීමේදී කොන්දේසි පිළිබඳ දැනුම්වත් වන්න

දුරකථන සේවා පහසුකම් සලසන සමාගම් එම සේවා  සැලසීමේදී ඔබෙන් ගිවිසුමකට අත්සන් ලබා ගනියි. ඇතැම් විටක ඔබ සිම්පත භාවිත කළත් නොකලත් මුදල් ගෙවීමට සිදුවන අවස්ථාවෙයි. ඒ පිළිබඳ ඔබ ගිවිසුම නොකියවා අත්සන් තැබීමෙන් මෙය සිදුවෙයි. ඔබ ගෙවීම් පැහැර හැරියහොත් ඔවුනට ඔබට විරුද්ධව නීත්‍යනුකූල පියවර ගත හැකිය.


07. දුරකථනය අලුත්වැඩියා කිරීමට සිදුවෙයි නම්

ජංගම දුරකථනය අලුත්වැඩියා කිරීමට ලබාදීමේදී එහි සිම්පත ඉවත් කර බාර දිය යුතුය. එසේ ඔබගේ පුද්ගලික ඡායාරූප / වීඩියෝ පට ජංගම දුරකථනයේ තබාගෙන ඇතිනම් එ්වාද ඉවත් කොට අලුත්වැඩියාවට දීමට තරයේ සිහි තබා ගත යුතුය. එසේම ඔබගේ පුද්ගලික ඡායාරූප / වීඩියෝ ජංගම දුරකථනයේ ගබඩාකොට තබා ගැනීමෙන්ද වැලකී සිටින්න.    

 

මසුන් මැරීම සඳහා අතීතයේ සිට භාවිත වන ක්‍රම 07ක්

01. කරක් ගෙඩිය

karak gediya

කලපු, වැව් හා මෝය වැනි නොගැඹුරු ජලයේ ඉස්සන් හා කුඩා මසුන් ඇල්ලීමට භාවිත කරයි. 

02. කෙමන

 

kemana

ශ්‍රී ලංකාවේ බටහිර හා දකුණු ප්‍රදේශයේ කලපුවල භාවිත වන මත්ස්‍ය උගුලක් වෙයි.

03. රිටි පන්නය

නොගැඹුරු ජලයේ රිටක් මත සිට බිලී බෑමේ ක්‍රමයට මසුන් අල්ලා ගනියි. මෙය ශ්‍රී ලංකාවේ දකුණු වෙරළ තීරයේ දැකිය හැකිය.

riti pannaya

04. මා දැල්

aulum biliya

නොගැඹුරු මුහුදේ සිටින කුඩා මසුන් ඇල්ලීම සඳහා භාවිත වේ. බෝට්ටු මගින් මුහුදට ගොස් දමන දැලක දෙකොන ගොඩබිමට අදිනු ලබයි. වර්තමානයේ මා දැල ඇදීම සඳහා ටැක්ටර්ද භාවිත කරයි.

05. පරා කූඩ

para kuda

ලංකාවේ උතුරු ප්‍රදේශයේ මසුන් අසුකරගන්නා උගුලක් ලෙස නොගැඹුරු ජලයේ භාවිත වෙයි.

06. කකුළු තට්ටි

kakulu thatti

මෙම ක්‍රමය කකුළුවන් ඇල්ලීම සඳහා ශ්‍රී ලංකාව වටාම වූ කලපුවල සහ නොගැඹුරු මුහුදේ භාවිත වේ.

07. මන්ඩාව

mandawa

මෙය විශාල මසුන් ඇන මැරීම සඳහා භාවිත වේ. කල්පිටිය හා මීගමුව ප්‍රදේශවල  දැකිය හැකිය.

තොරතුරු NARA ආයතනය

ආහාර කල්තබා ගැනීම සඳහා යොදා ගන්නා ක්‍රම 07 ක්

ආහාර හිඟයකට මුහුණදෙන විට භාවිතයට ගැනීම සඳහා මිනිස්සු ආහාර අතීත කාලයේදී කල්තියා ගත්හ. පුරාතන යුගයේ සිට මිනිසුන් ඒ පිළිබඳ උනන්දු වෙමින් විවිධ ක්‍රම භාවිත කර තිබේ. මෙසේ පැවැති ඇතැම් පැරණි ක්‍රම අද වනවිට ඉවත් වී ගොස් ඇති අතර, ඇතැම් ක්‍රම අතීතයේ සිට වර්තමානය දක්වාම භාවිතයට ගනියි. මේ එවැනි ක්‍රම 7කි.


තම්බා වේළා ගැනීම

1

කොස්, දෙල් වැනි දෑ වසර පුරාම නොමැති නිසා අතීතයේ මිනිසුන් ඒවා තම්බා අව්වේ වේළාගෙන පසුව පරිභෝජනයට ගෙන තිබේ. කොස් මදුලු ගලවා, දෙල් සිහින් තීරුවලට කපා උණු දියේ දමා අවුවේ වේළා ගන්නා මේවා %අටු කොස්^, %අටු දෙල්^ ලෙස හඳුන්වයි. කහ ඉඟුරු වැනි දෑද මේ ආකාරයට උණුදියේ දමා අවුවේ වේළා කුඩු කරගත හැකිය.


ලුණු දැමීම

3

දෙහි, බිලිං, මාළු, ආදියට ලුණු දමා අව්වේ වේළා ගැනීමෙන් කල් තබාගත හැකිය. තෙතමනය නැතිකොට බොහෝවිට  බෝතල්වල අසුරා තබා භාවිතයට ගනියි. 


මී පැණිවල දැමීම

4

බොහෝ විට දඩමස් මෙම ක්‍රමයට කල්තබා ගනියි. ආදිවාසීන් විසින් මෙම ක්‍රමය අතීතයේ සිටම අද දක්වා භාවිතයට ගනියි. 


දුම් මැස්සක තබා දුම් ගැසීම

2

පැරැන්නෝ ආහාර කල් තබාගැනීමට මෙම ක්‍රමය බහුලව භාවිත කර ඇත. දුම් මැස්සක එල්ලා හෝ ගබඩා කොට තබා දුම් වැදීමෙන් ඒවා වේළා ගනියි. දුම්වල අඩංගු රසායනික ද්‍රව්‍ය ආහාර තුළට වැදීමෙන් ක්‍ෂුද්‍ර ජීවීන් ඉවත්වී යෑම හේතුවෙන් ඒවා වියළීමෙන් පසු බොහෝ කාලයක් පවතී. දඩමස්, කරවල මීට උදාහරණයි. 


පස් යට හෝ වැලි යට දැමීම

6

කොස් ඇට, දෙහි, අල වර්ග, අඹ ආදිය වැලි හෝ පස් යට තබා ගැනීමෙන් කාලයක් නරක් නොවී තබාගෙන භාවිතයට ගතහැකිය. වැලි යට දමා තබා කොස් ඇට භාවිතයට ගැනීමේදී ඒවා වැලි කොස් ලෙස හඳුන්වයි. 


අච්චාරු දැමීම

7
මෙම ක්‍රමය අතීතයේ සිට වර්තමානය දක්වා භාවිතයට ගැනෙන ක්‍රමයකි. විනාකිරි වැනි ආම්ලික ද්‍රාවණයක තබා ගැනීමෙන් අච්චාරු සකස් කර ගනියි. මේවා රසවත් ආහාරයක් ලෙස වර්තමානයේ පරිභෝජනයට ගනියි. මේ සඳහා අමු මිරිස්, වවිධ එළවලු වර්ග, අමු ගස්ලබු ආදිය යොදා ගනියි.


අවුවේ කකාරා ගැනීම

දෙහි යුෂ, විවිධ ඇඹුල් වර්ග අවුවේ තබා කකාරා ගැනීම සිදුකරයි. හිරු රශ්මියෙන් කැකෑරීම තුළින් මේවායෙහි ඇති ජලය ඉවත්කිරීම මෙමගින් සිදුවෙයි. එසේ ජලය ඉවත්වීම නිසා වැඩි කාලයක් බෝතල්වල අසුරාගෙන තබා භාවිතයට ගත හැකිය.

අබිරහස් පුරාවිද්‍යාත්මක සොයා ගැනීම් 7ක්

ලෝකයේ වැළලී ගිය පුරාවෘත්තයන් රැසක් දිනෙන් දින වාර්තා වෙයි. ඒ අනුව සිදුකරන කැණීම් ඔස්සේ ගොඩගත් ඇතැම් වස්තූන්ගේ අතීතය වර්තමානයට ඉතිරි කරනුයේ ප්‍රශ්නාර්ථයකි. එවැනි යටගියාව සිතාගැනීමට තරම් දුෂ්කර පුරාවිද්‍යා සොයා ගැනීම් කිහිපයක් ලෝකයෙන් වාර්තා වේ. මේ එවන් අබිරහස් සොයා ගැනීම් 7කි.


01. අබිරහස් හිස්කබල් 

1. The Tomb of Sunken Skulls

ස්වීඩන් පුරාවිද්‍යාඥයන් පිරිසක් විසින් මීට වසර 8,000කට පමණ පෙර භූමදානය කළ මිනිසුන්ගේ, කාන්තාවන්ගේ, ළමයින්ගේ හා ළදරුවන්ගේ හිස්කබල් 11ක් සොයාගනු ලැබීය. මේවා ගල් යුගයේ යැයි විශ්වාස කරන අතර, ඇතැම් හිස්කබල් පුළුස්සා දමා ඇති අයුරුද නිරීක්ෂණය විය.  මෙවැනි ම්ලේච්ඡ ක්‍රියාවක් කුමන කාරණයක් උදෙසා සිදුකළාද යන්න අදටත් ගැටලුවකි.


02. දඟර ගැසුණු කෞතුක වස්තු 

2. 300,000 year old nanostructures

රුසියාවේ කොෂිම්, නරාඩා හා බල්බන්යු ගංගා ආසන්නයේ හා උරාම් කඳු ආශ්‍රිතව තිබී 1991 වසරේදී දඟර ගැසුණු කෞතුක වස්තු කිහිපයක් සොයාගෙන තිබේ. මේවා වැඩි වශයෙන් තඹවලින් නිර්මාණය කර ඇති බවට පෙනීගිය අතර, ඇතැමුන් මෙය ගුවන්යානා කොටස් යැයි පවසමින් නිෂ්ප්‍රභ කරන්නටද විය. නමුත් මොස්කව් විශ්වවිද්‍යාලය පවසන්නේ මෙය වසර 318,000ක් දක්වා පැරණි බවයි.


03. කොච්නෝ ස්ටෝන් 

3. The Cochno Stone

ස්කොට්ලන්ත පුරාවිද්‍යාඥයන් පිරිසක් විසින් වසර 5,000ක් පමණ පැරණි කැරකෙන හැඩයක් ගත් ජ්‍යාමිතික සැරසිලි සහිත ගල් පුවරුවක් සොයාගන්නා ලදී. කොච්නෝ ස්ටෝන් ලෙස හඳුන්වන මෙය අඩි 43ක් හා අඩි 26ක ප්‍රමාණයෙන් යුක්තය. මෙහි ගල තුළට කාවැදුණු අර්ධ ගෝලාකාර කොටස් හා මුදු ආකාර හැඩයන්ගෙන් යුක්ත විය. මෙහි තේරුම අදටත් කිසිවෙකුත් නොදන්නා බවට වාර්තා වේ.


04. බොල්ෂෝයි සයාට්ස්කි ලාබ්‍රින්ත්ස්  

4. The Bolshoi Zayatsky Labyrinths

බොල්ෂෝයි සයාට්ස්කි යනු රුසියාවේ වෙරළ ආසන්නයේ පිහිටි කුඩා දූපතකි. පුරාවිද්‍යාත්මක භූමියක් වන මෙය හඳුන්වනු ලබන්නේ 'බොල්ෂෝයි සයාට්ස්කි ලාබ්‍රින්ත්ස්'  නමිනි.  ක්‍රිස්තු පූර්ව 30,000කට අධික ඉතිහාසයකට උරුමකම් කියන මෙය ගල් ගොඩවල් හා මැටියෙන් සෑදූ ගොඩනැගිලිවලින් යුක්ත වෙයි. මෙය කවුරුන් විසින් ඉදිකළේද යන්න තවමත් හඳුනාගෙන නැති අතර, මෙය අල්තාරයක් හෝ ශාන්තිකර්ම කළ ස්ථානයක් බවට විශ්වාස කරයි.


05. සුපර් හෙන්ජ්

5. Super-Henge

බොහෝ දෙනෙකු දන්නා ස්ට්‍රෝන්හෙන්ජ් ආසන්නයේ ඇති මෙම සුපර් හෙන්ජ් නම් භූමිය යට වැළලී ගිය ස්මාරක සොයා ගත්තේය. මෙම භූමියෙන් ස්ට්‍රෝන්හෙන්ජ් මෙන් අතිවිශාල ගල් 90ක් පමණ සොයාගෙන තිබේ. රේඩාර් භාවිතයෙන් සිදුකළ පරීක්ෂණ මගින් සොයාගත් මෙම සුපර් හෙන්ජ් කුමක් සඳහා භාවිත කරාද යන්න ගැටලුවකි. මෙම ගල් සිතාමතා භූමියේ තැන්පත් කරන්නට ඇති බවට සැක පහළ වී තිබේ.


06. ලෝන්ග්යු ගුහා

6. The Longyou Caves

චීනයේ ලොන්ග්යු ගම්මානයේදී 1992 වසරේදී ගුහා විශේෂයක් සොයා ගැනිණි. මිනිසුන් විසින් නිර්මාණය කළ මෙම ගුහා වරෙක ජලයෙන් යටවිය. අඩි 100ක් පමණ ගැඹුරින් පිහිටන මෙම ගුහා සංකීර්ණයේ ගුහා එකිනෙකට සම්බන්ධ නැති අතර, තුනී බිත්තිවලින් වෙන් වී ඇත.  ක්‍රිස්තු පූර්ව 200කට පෙර නිර්මාණය වූ බව සැලකෙන මෙය පිළිබඳ කිසිදු වාර්තාවක් නොමැත. 


07. පුමා පුන්කු ගල් කැටයම්

7. Puma Punku

බොලිවියාවේ පුමා පුන්කු නම් භූමියෙන් සොයාගත් විශාල කැටයම් සහිත ගල්, කුමන යුගයේ නිර්මාණය වූයේද යන්න ගැටලුවකි. ආන්දෝලනයකට තුඩුදුන් මෙම කැටයම් සහිත ගල් ක්‍රිස්තු වර්ෂ 500 හෝ 600 දී හෝ ක්‍රිස්තු පූර්ව 15,000කට පෙර නිර්මාණය කර ඇතැයි සැලකේ. මෙසේ සියුම්ව කැපීමක් කෙසේ සිදුකළාද යන්න ගැටලුවක් මතුවී ඇති අතර, ඒ සඳහා දියමන්ති කපනයන් භාවිත කර ඇති බවට වාර්තා වේ.

ලොව වටිනාම දත් 7ක්

ලොව වටිනාකමක් සහිත සත්ත්ව දත් (Ivory) මිහිපිට සතුන් කිහිප දෙනෙකුගේ දක්නට ලැබේ. ක්ෂීරපායී සතුන්ගේ හා කෘත්‍රිමව අද වනවිට දක්නට ලැබෙන මෙම වටිනා සත්ත්ව දත් හේතුවෙන් සතුන් දැඩි තර්ජනයටද මුහුණපා තිබේ. 
රුධිරවාහිනී පද්ධති නොමැති වීමත්, අධික ඝණත්වයෙන් යුක්ත වීමත් මෙම අයිවරිවල දැකගත හැකි විශේෂත්වයකි. මේ ලෝකයේ දැකගත හැකි ස්වාභාවිකව හා කෘත්‍රිමව නිපදවන අයිවරි වර්ග 7කි. 


01 ඇත්දළ 

An elephant grazes in the open field within the Amboseli National Park, southeast of Kenya's capital Nairobi

අතීතයේ මැමත් සත්ත්වයාගේ සිට පැවත එන ඇත්දළ සාමාන්‍යයෙන් සෙ.මී 20 – මීටර් 2.5 දක්වා දිගකින් වාර්තා වී තිබේ. මෙය 70෴ක් අකාබනික ද්‍රව්‍යයන්ගෙන් හා 30෴ක් සත්ත්ව පටකවල ඇති ප්‍රෝටීන මගින් නිර්මාණය වී තිබේ. විවිධ විසිතුරු භාණ්ඩ නිර්මාණය සඳහා යොදා ගන්නා ඇත්දළ මගින් ඇතුන් සඳහා දැඩි බලපෑමක් එල්ල වී ඇත.


02 හිපපොටේමස් දත්

Hippopotamus Ivory

ඇත් දළ හැරුණු විට වැඩි වශයෙන් භාවිත කරන දත් විශේෂයකි. ඇතුන්ගේ මෙන් එළියට නෙරා නොඑන මුත් මුඛය තුළ පිහිටන අතර සත්ත්වයාගේ විශාලත්වය අනුව දත්වල ප්‍රමාණය තීරණය වෙයි. හිපපොටේමස්ගේ දත් ඇත්දළවලට වඩා ශක්තිමත් බවින් වැඩි අතර,ඇත් දළවලට වඩා ක්ෂය වීමට වැඩි කාලයක් ගනී.


03 මුහුදු ඇත් දත් (walrus)

Walrus Ivory

මෙම සත්ත්වයාගේ ඉහළ පිහිටි රඳනක දත් හරස්කඩේදී ඕවලාකාර හැඩයක් ගනී. ඇතැම් අවස්ථාවල අඩි 2ක් පමණ දිග දත්ද වාර්තා වී තිබේ. ඉහළ ඛණිජ අන්තර්ගතයක් සහිත මෙම දත් සිනිදු හා ශක්තිමත් ස්ථරයකින් යුක්ත වෙයි. ප්‍රාථමික භාණ්ඩ නිෂ්පාදනය සඳහා වල්රස් දත් භාවිත කරයි.


04 ස්පර්ම් තල්මස් දත්

Sperm Whale Ivory

තල්මස් විශේෂයක් වන 'ස්පර්ම් තල්මසුන්ගේ' දත්ද විවිධ විසිතුරු භාණ්ඩ නිෂ්පාදනය සඳහා යොදාගනී. දත් 30ක් පමණ ඇති මෙම තල්මස් විශේෂයේ අඟල් 8ක් උස හා අඟල් 3ක් පමණ පළලකින් යුක්ත වේ. කල්පවත්නා මෙම දත් කහ පැහැයෙන් යුක්ත වෙයි.


05 හෝන්බිල් (කෑදත්තා) හොටය

Hornbill Ivory

හෝන්බිල් නැත්නම් කෑදැත්තාගේ හොටයට ඉහළින් හිසෙහි ආරක්ෂාවට මෙන් පිහිටා ඇති මෙම කොටස විවිධ විසිතුරු භාණ්ඩ නිර්මාණය සඳහා යොදා ගනී. ඝන ද්‍රව්‍යයකින් සෑදී ඇති මෙය ශක්තිමත් බවින් යුක්තය. කුඩා භාණ්ඩ නිෂ්පාදනය සඳහා යොදා ගන්නා අතර, චීනයේ වැඩි ඉල්ලුමක් පවතියි.


06 එළවළු අයිවරි

Vegetable Ivory

සතුන්ගෙන් ලබානොගන්නා මෙය ලබාගන්නේ දකුණු ඇමෙරිකානු අයිවරි පාම්හි මැද පිහිටි බීජයෙනි. මෙය සම්පූර්ණයෙන්ම සෙලියුලෝස්වලින් නිර්මාණය වී තිබේ. මෙහි හැඩයන් හා ප්‍රමාණයන් කිකිළි බිත්තරයකට සමාන වෙයි. ඉතා ශක්තිමත් ද්‍රව්‍යක් වන මෙය සුමුදු හා ඉහළ ඔපයකින් යුක්ත වෙයි. කුඩා ආයිත්තම් නිර්මාණය සඳහා යොදා ගන්නා මෙය ප්ලාස්ටික් වෙනුවට භාවිත කළ හැකි බවද පෙන්වා දෙයි.


07 කෘත්‍රිම අයිවරි

Synthetic Ivories

මුල්ම වරට කෘතිම අයිවරි පිළිබඳ වාර්තා වන්නේ 1865 වසරේදීය. ඇලෙක්සැන්ඩර් පාකර් විසින් සොයාගත්තැයි සැලකෙන කෘත්‍රීම අයිවරි සෙලියුලෝයිඩ්වලින් නිෂ්පාදනය කළ අතර, ඇත් දළ සඳහා ආදේශකයක් ලෙස භාවිත කර ඇතැයි සැලකේ. 

 

රම්සාර් සම්මුතිය සහ ශ්‍රී ලංකාවේ රම්සාර් තෙත්බිම් පිළිබඳව කරුණු 7ක්

P1170824

01. ලෝකයේ පැතිරී ඇති තෙත්බිම් රැක ගැනීම සඳහා  1971 පෙබරවාරී මස 02 දින ලෝක නායකයන් එක්ව ඉරානයේ රම්සාර් නුවරදී සම්මුතියකට එළඹිණි. මේ සඳහා රටවල් 50ක් අත්සන් කරන ලදී. වර්ෂ 2017 වනවිට මේ සඳහා රටවල් 160ක් අත්සන් තබා ඇත. මේ සඳහා ශ්‍රී ලංකාව 1987 දී අත්සන් කරන ලදී.


02 රම්සාර් තෙත්බිම් නාමාවලියට ඇතුළත් කිරීම සඳහා විශේෂ කරුණු කිහිපයක් සලකා බලයි.

දුර්ලභ වඳවී යාමේ තර්ජනයට ලක් වූ සත්ත්ව සහ ශාක විශේෂ පැවතීම.
වසරේ සෑම කාලයකදීම ජලජ පක්ෂීන් 20,000ක් හෝ ඊට වැඩි සංඛ්‍යාවක් වාසය කිරීම.
රටට ආවේණික මත්ස්‍ය සහ වෙනත් ජීව විශේෂ ජීවත් විම
වඳවී යන සතුන්ගේ, පක්ෂීන්ගේ ජීවිත කාලයේ වැදගත් අවස්ථා එම තෙත්බිම් හා බද්ධව පැවතීම.

03. ශ්‍රි ලංකාවේ පළමු රම්සාර් තෙත්බිම වශයෙන් බූන්දල ජාතික වනෝද්‍යානය 1991 දී ප්‍රකාශයට පත්කොට ඇත. ඉතා අධික දිය කුකුළු ගහනයක් ඇති බව වාර්තාවෙයි. මෙය හෙක්ටයාර් 6210 භූමියක් වන අතර හම්බන්තොට දිස්ත්‍රික්කයේ පිහිටා ඇත.


04. අවසාන වරට (2013දී) ලංකාවේ රම්සාර් තෙත්බිම වශයෙන් නම් කරන ලද්දේ විල්පත්තුව ජාතික වනෝද්‍යානයයි. මෙය පුත්තලම, අනුරාධපුර හා මන්නාරම යන දිස්ත්‍රික්ක 3ට අයත්වන පරිදි පිහිටා ඇත.


05. 1989දී ආසියානු තෙත්බිම් නාමාවලිය රම්සාර් සම්මුතියේ වගන්තීන්හි නිර්නායක සැලකිල්ලට ගෙන සකස් කල අතර ඉතා වේගයෙන් වැනසී යන ආසියානු රටවල පිහිටි තෙත්බිම් හඳුනාගෙන එවායේ වැදගත්කම අවධාරණය කෙරිණි.


06. ආසියානු තෙත්බිම් නාමාවලිය සඳහා තෙත්බිම් 947ක් ඇතුළත්වී ඇත. මේ අතුරින් 80%ක ප්‍රමාණයක් පැතිර පවතින්නේ ඉන්දුනීසියාව, චීනය, ඉන්දියාව, පැපුවා නිවුගිනියාව, බංග්ලාදේශය හා වියට්නාමය යන රටවලය.


07. ශ්‍රී ලංකාවේ තෙත්බිම් 41ක් මෙම නාමාවලියට ඇතුළත්ව ඇති අතර එහි සමස්ත භූමි ප්‍රමාණය හෙක්ටයාර් 274,000ක් වෙයි. මේ අතරින් විනාශවීමේ දැඩි අවදානමට ලක්වූ තෙත්බිම් වශයෙන් චුණඩිකුලම් කලපුව, චලෙයි කලපුව, මහවැලි පිටාර තැන්න, මහලේවාය සහ කරගන් ලේවාය, ලුනාව කලපුව හා කලමැටිය කලපුව, බෙල්ලන්විල අත්තිඩිය වගුරු බිම, මුතුරාජවෙල ආදිය වෙයි.