Author Archives: සඳමාලි වික්‍රමආරච්චි

පෝෂ්‍යදායී ආහාර වර්ග 7ක්

01. එළවළු හා පලතුරු

fruits-and-vegetables

පලතුරු හෝ එළවළු සම්බන්ධයෙන් පෝෂණයෙන් අවම යැයි තේරීමක් සිදු කළ නොහැකි අතර විටමින්, ඛනිජ ඇතුළු සංඝටක රැසක් ඒවායේ අඩංගු වේ. ඇතැම් ඒවා අධි ප්‍රතිඔක්සිකාරක මට්ටම් හේතුවෙන් සුපිරි ආහාර ලෙස සැලකේ. බෙරි වර්ග, චෙරි වර්ග, ඇපල්, බෝංචි හා අර්තාපල් පවා පිළිකා, විකිරණ ආදියට එරෙහිව සටන් කරන ප්‍රබල ප්‍රතිඔක්සිකාරක වේ. කුළුබඩු වර්ගද මීට අයත්ය.


02. ධාන්‍ය වර්ග, බෝංචි සහ රනිල කුලයට අයත් සියලු ධාන්‍ය

vegetable-seeds-500x500

ධාන්‍ය වර්ග සඳහා අසංතෘප්ත ආහාරයන් ලෙසද ආහාරයට ගත හැකි අතර, පලතුරු සමග එක් කර සැලඩ් ලෙසද, පිරවුම් ලෙසද භාවිත කළ හැකි අතර පිටි වෙනුවට වඩා හොඳ ආදේශකයකි. බෝංචි බීජ ඇතුළු රනිල කුලයේ ධාන්‍යවලින්  ඔක්සිජන්, අත්‍යවශ්‍ය ප්‍රෝටීන මෙන්ම තන්තුද ලබාගත හැකිය. ටින් කළ බෝංචි බීජ ලබාගන්නේ නම් ඒවායේ සෝඩියම් අන්තර්ගතය ඉවත් කිරීමට හොඳින් සෝදා ගත යුතුය.


03. මස් හා මාළු

MeatPoultryFish_ICHeader

නොකැඩූ, මෘදු ලෙස පිසූ මස් යනු ලබා ගත හැකි පෝෂ්‍යදායී ආහාර අතුරින් ප්‍රධාන ආහාරයකි. කෙසේ වුවද ඇතැම් රසායනික ද්‍රව්‍ය එන්නත් කළ හෝ ඩයි වර්ග යෙදූ මස් හෝ මාළු ආහාරයට ගැනීම එතරම් උචිත නොවේ. කෙසේ වුවද මස් හා මාළු යනු ඉතා හොඳ ප්‍රෝටීන් අන්තර්ගතයන් ලෙසද හැඳින්විය හැකිය. 


04. බිත්තර සහ කිරි

milk-and-eggs

බිත්තර යනු පෝෂ්‍යදායී ආහාර අතර ඉදිරියෙන් සිටින තවත් විශේෂයකි. කොලෙස්ටරෝල් අධික යැයි පිළිගැනීමක් තිබුණද වඩා හොඳ ප්‍රොටීන් අන්තර්ගතයක් බිත්තර සතුව පවතියි. කිරි ශරීරයට ඉතා හොඳ කැල්සියම් ප්‍රතිශතයක් ලබාදීම කෙරෙහි බලපායි.


05. සෞඛ්‍ය සම්පන්න  පිසින තෙල්

12

ඔලිව් තෙල් යනු හෘද රෝගවලට එරෙහි වඩාත්ම පිළිගත් තෙල් හා බහු අසංතෘප්ත මේද වර්ගය වෙයි. කෙසේ වෙතත් තල, සූරියකාන්ත තෙල්ද වඩා හිතකර තෙල් වර්ග අතර වෙයි.


06. සම්පූර්ණ ධාන්‍ය නිෂ්පාදන

untitled

ක්ෂණික සුදු සහල් පිටි, සුදු පාන් හා ඒවා යොදා ගත් නිෂ්පාදන මෙම කොටසට අයත් නොවන අතර අපේක්ෂිත තන්තුමය ගුණයන් එමගින් ලබාගැනීම අවම හෝ දුෂ්කර වෙයි. ඒ වෙනුවට, සම්පූර්ණ රසවත් හා නිරෝගී ආහාර වේලක් වෙනුවෙන් සම්පූර්ණ ධාන්‍ය හෝ මුළුමනින්ම ධාන්‍ය යොදා සිදුකළ නිෂ්පාදන තෝරා ගැනීම උචිත වේ. 


07. යෝගට් 

yoghurt_16x9

යෝගට්, ප්‍රෝටීන් සහ කැල්සියම් ලබා ගැනීම සඳහා ඉතා හොඳ තෝරාගැනීමකි. අයිස් ක්‍රීම් භාජනයකින් ලැබෙනවාටත් වඩා වැඩි ප්‍රෝටීන් හා කැල්සියම් ප්‍රමාණයක් මෙමගින් ලබාගත හැකිය. යෝගට් යනු සෝඩියම් ඉතා අවම ආහාරයක් වීමද විශේෂයකි.

බුද්ධ පරිනිර්වාණයෙන් තෙමසක් ගතවන්නටත් පෙර බුදු සසුනට ධර්ම සංගායනාවක් අවශ්‍ය වූයේ ඇයි?

how-to-volunteer-with-buddhist-monks-3-1461922112

බුද්ධ භාෂිතය එලෙසින්ම නොවූව ද, තරමක වෙනස්කම් සහිතව හෝ නූතනය දක්වාගෙන එන්නට ඉවහල් වූ ප්‍රධානතම සාධකයක් වන්නේ බෞද්ධ ධර්ම සංගායනායි. කාලීනව පැනනැගි විවිධ අවශ්‍යතා පදනම් කරගනිමින් විටින් විට ධර්ම සංගායනා පැවැත්වුණි. කෙසේ වුවද බුද්ධ පරිනිර්වාණයෙන් කොටසක් ඉක්මයද්දී ප්‍රථම ධර්ම සංගායනාව පැවැත්වූයේ ඇයිද යන පැනය බෞද්ධ ඉතිහාසය දෙස විචාර පූර්වකව බැලීමේදී පැන නගින ගැටලුවකි.
බුදු දහම කාල, දේශ වංශයෙන් සුඛනම්‍ය කරලීම උදෙසාත්, ධර්ම සාහිත්‍යයක් විධිමත්ව පවත්වාගෙන යාමත් උදෙසාත් මහතෙරවරුන් ගත් ප්‍රශංසනීය උත්සාහයක් ලෙස සංගායනා අර්ථ දැක්විය හැකිය. බුද්ධ භාෂිතය මුඛ පරම්පරාවෙන් පැවත යද්දී එහි තිරසාර බව වෙනුවෙන් යෙදූ ආරක්ෂිත ක්‍ර‘මෝපායක් ලෙස සංගායනා යන්න අරුත් ගැන්විය හැකිය.

කෙසේ වුවද බුද්ධ පරිනිර්වාණයෙන් තෙමසක් ගතවූ නිකිණි මස අව දියවක්දා අජාසත් රජු විසින් රජගහනුවර සප්තර්ණී ගුහාද්වාරයේ ඉදි කළ මණ්ඩපයට රැස්වූ මුලින් තෝරාගත් රහතන් වහන්සේලා 499 සහ එදින උදෑසන රහත් බව ලද ආනන්ද මහරහහතන් වහන්සේ සහ 500ක් මහරහතුන් වහන්සේලා මහා කාශ්‍යප මහරහතන් වහන්සේ ප්‍රධාන කර ගනිමින් අජාසත් රජුගේ රාජඅනුග්‍රහය හා ආරක්ෂාව මධ්‍ය‘යේ ප්‍රථම ධර්ම සංගීතිය පවත්වනු ලැබූ බව විනය පිටකයේ චුල්ලවග්ගයේ, පංචසතිකක්ඛන්ධයේ සඳහන් වෙයි.
ප්‍රධාන වශයෙන්ම ප්‍රථම ධර්ම සංගීතිතයට ඉවහල් වීයැයි සැලකෙන්නේ ඉතා මහලු වියේදී පැවිදි ජීවිතයට පත් සුභද්‍ර නමැති වයෝවෘද්ධ භික්ෂුවගේ නොමනා ප්‍රකාශය වුවද මෙතරම් කඩිනමින් හා ආරක්ෂාව මධ්‍ය‘යේ ධර්ම සංගීතියක් පැවැත්වීමට බලපෑ බොහෝ කරුණු පවතින්නට ඇතැයි සිතිය හැකිය.

මීට අමතරව අවිවාදාත්මක ලෙස මෙම සංගායනාවට හේතුවී යැයි පිළිගැනෙන කරුණුද කිහිපයකි. අනේකපර්යා‘යෙන් ඉදිරිපත් කළ බුද්ධ භාෂිතයන්ට විවිධ පුද්ගලයන් හා භික්ෂූන් විවිධ අර්ථකතන ලබාදීම දක්නට ලැබිණ. එයට තවත් රුකුල් දීමක් ලෙසින් එවකට පැවැති සන්නිවේදනයේ දුර්වලතාද තරමක් දුරට හෝ බලපාන්නට ඇත. මීට අමතරව කල්ගොස් බුදු සසුනේ සත්කාර තකා සසුන් ගතවූවෝ හේතුවෙන් ජබ්බග්ගිය, සත්තරවග්ගිය ආදී වූ කණ්ඩායම් බිහි වූ අතර සංඝ භේදයක් හා සමාන වූ තත්ත්වයක් පෙරදැරි වූ, දර්ශන, මතවාද බැහැර ලීමට අපොහොසත් වූ මෙම පිරිස් නිසා ඇතිවෙමින් තිබූ බව චුල්ලවග්ග හා මහාවග්ග යන විනය ග්‍රන්ථ දෙකත්, පාරාජිකා පාලිය ඇතුළු සූත්‍රයන්හිත් දැක්වෙයි. බහුශ්‍රැත භික්ෂූන් යටතේ ගුරුකුල බෙදීමේ අවදානමක්ද ඒ වනවිට පැනනැගී තිබූ අතර, ධර්මය හා විනය පිළිබඳ යම් යම් ගැටලුද පැනනගිමින් තිබුණි.

දීඝ නිකායේ සංගීති සූත්‍ර‘යේ දැක්වෙන පරිදි බුදුන් වහන්සේගේ සමකාලීන ශාස්තෘවරයෙකු වූ නිගන්ඨනාථපුත්තගේ කලුරිය කිරීමෙන් පසු ඔහුගේ අනුගාමිකයන් හැසිරුණු ආකාරය දුටු බුදුන්වහන්සේ තම දේශනාවන් සියලු සත්ත්වයාගේ සුගතිය උදෙසාම විය යුතු බවත්, එහෙයින් සංගීති පැවැත්විය යුත්තේ මෙපරිද්දෙන්ය යන්නත් සැරියුත්, හිමියන් සමග දේශනා කර තිබේ. ඒ අනුව තත්ත්වය අනාගතයේදී  මෙසේ වනු ඇතැයි පූර්ව නිගමනයකට පැමිණි බුදුන් වහන්සේ ඒ සඳහා අවශ්‍ය වන පසුබිම ගොඩනගා තබන්නට ඇත. අනෙක් අතට, තම පරිනිර්වාණයෙන් ඉක්බිතිව ශාස්තෘවරයෙකු නැතැයි ශෝක නොකරන ලෙසද, ඒ සඳහා ගැටුම් ඇති කර නොගන්නා ලෙසද වදාළ බුදුරදහු, ධර්ම – විනය ශාස්තෘෘත්වයෙහිලා සලකන ලෙස අනුශාසනා කළ බව මහා පරිනිබ්බාන සූත්‍ර‘යේ දැක්වේ. එයද බුද්ධ පරිනිර්වාණයෙන් ඉක්බිත්තෙහි මහා ධර්ම සංගායනාවක් ඇති කරන්නට ඇති කළ පෙළඹීමට සාක්ෂි සපයයි.

බුදුන් ජීවමාන සමයේ සිටම සත්තිස් බෝධිපාක්ෂික ධර්ම, කර්මය, පටිච්ඡ සමුප්පාදය ආදී වූ පුළුල් තේමා යටතේ දේශනා ගොනු කිරීමට කටයුතු කළ බවටද මහ පරිනිබ්බාන සූත්‍ර‘යෙන් සාක්ෂි ලැබෙද්දී ප්‍රථම ධර්ම සංගායනාව පැවැත්වෙන විටත් මැනැවින් වෙන් නොකළද තරමක් දුරට හෝ වෙන්කරගත් බවත් හා කොටස් ලෙස සංගෘහිත කරගත් බවත් පවතින්නට ඇතැයි සිතාගත හැකිය.

කෙසේ වුවද ශාසනය තුළ ඇතිවන්නට ගිය ගැටුම් හා අශාස්තෘක යැයි මතුවිය හැකි හැඟීම යටපත් කිරීම උදෙසා ජ්‍යෙෂ්ඨ භික්ෂූන් වහන්සේලා වෙත ධර්ම සංගායනාවක් යනු ඉතා හදිසි කාර්යයක් ලෙස හැඟී යන්නට ඇතැයි බුද්ධ පරිනිර්වාණයේ සිට ගතවූ තෙමස පිළිබඳ සලකා බැලීමේදී සිතිය හැකිය.

සංගායනාව පැවැත්වීමට විවිධ  ස්ථාන යෝජනා කරද්දී ඒවා ප්‍රතික්ෂේප කරමින් රාජ්‍ය ආරක්ෂාවක් යටතේ මෙම ධර්ම සංගායනාව පැවැත්වීමත් සමග මෙයට එරෙහි වූ පිරිස්ද සිටින්නට ඇතැයි විශ්වාස කළ හැකිය. 
අනෙක් අතට 500ක් රහතුන් විසින් පැවැත්වූ නිසාවෙන්ම සංඝ සමාජය මෙම සංගායනාව ඒකඡන්දයෙන් පිළිගත්තේ යැයිද කිවනොහැක. ඒ වනවිට රජගහ නුවරින් පිටත සිටි පුරාණ නම් මහ තෙරණුවෝ සංගායනාවට ඇරයුම් නොලත් අතර පසුව වැඩම කරන උන්වහන්සේ සංගායනය පසසා, තමන් බුදුන් ශ්‍රී මුඛ‘යෙන් ශ්‍රවණය කළ දහම පමණක් අනුගමනය කරන බව පැවසීම පෙර දැක්වූ කරුණ සනාථ කරවයි.

ථේරවාද පිළිගැනීම අනුව ත්‍රිපිටකය වත්මන් තත්ත්වයට සැකසෙන්නේ මෙම ප්‍රථම ධර්ම සංගායනාවේදී යැයි පිළිගැණුනද, වඩාත් ප්‍රා‘යෝගික හා යුක්ති සහගත පිළිගැනීම වන්නේ ප්‍රථම, දෙවන මෙන්ම තෙවන සංගායනාවන්හිදී ද සංස්කරණය වී සංග්‍රහ වූ බවය. අනෙක් අතට මේ වනවිට එහි අන්තර්ගත කරුණු අනුව සලකා බලද්දී විවිධ වකවානුවලට අයත් වීමත් සමග සංස්කරණයන්ට භාජන වී ඇති බව අවිවාදාත්මක පිළිගැනීමක් බවට පත් වී තිබේ.
විනය සූත්‍ර, අභිධර්ම යන තුන් පිටකයෙන් සංගෘහිත ත්‍රිපිටකයේ ඇතුළත්ව ඇත්තේ බුදුන් ශ්‍රී මුඛයෙන් දේශනා කර වදාළ බුද්ධ භාෂිතයන් පමණක්ම නොවේ. 

ජ්‍යෙෂ්ඨ භික්ෂු භික්ෂුණීන් වහන්සේලා විසින් දේශිත සූත්‍රද එහි අන්තර්ගතව තිබේ. දීඝ නිකායේ සංගීති, දසුත්තර ආදී සූත්‍ර සැරියුත් මහරහතන් වහන්සේ විසින් දේශනනා කරන ලද ඒවා වන අතර, මහා වේදල්ල සූත්‍රය සැරියුත් හිමියන් හා කොට්ඨාස හිමියන් අතර පැවැත්වූ සංවාදයක් වූ අතර චූලවේදල්ල සූත්‍රය ධම්මදින්නා තෙරණිය විශාඛාව සමග පැවැත්වූ සාකච්ඡාවකි.

මීට අමතරව සමන්ත පාසාදිකාවට අනුව මුල සිට පැවති ඇතැම් සූත්‍ර කිහිපයක්ම ප්‍රථම ධර්ම සංගායනාවේදී ප්‍රතික්ෂේප වූ බවද සඳහන් වෙයි.
කෙසේ වුවද ප්‍රථම ධර්ම සංගායනාව වූ කලී වසර ගණනක අනාගතයක් උදෙසා තැබූ පදනමක් බව කිවයුතු අතරම, බුද්ධ ධර්මයේ දිගුකාලීන පැවැත්ම තිරකරලීම උදෙසා ඉන් නොමඳ පිටුබලයක් සැලසී තිබිය යුතු බව කිවයුත්තේ තවත් කාලයක් ගොස් මෙම සංගායනාව පැවැත්වී නම්, බුද්ධ භාෂිතයන් අසා පිළිපැදි රහතුන්සේම, බුදුන් දෙසූ ධර්ම කරුණුද මගහැරී යාමට ඉඩ තිබූ බැවිනි. 

ශාසනයේ සුගතිය උදෙසා ධම්ම විනයෙහි දෙසූ දඬුවම් ක්‍රම

how-to-volunteer-with-buddhist-monks-3-1461922112

භික්ෂුවකගෙන් සිදුවන වැරදි හෙවත් ආපත්ති සඳහා ඒ වරෙදහි ප්‍රමාණය අනුව දඬුවම් පැමිණ වීමට විනයෙහි නියමිතව තිබේ. තථාගත ධම්ම විනයට අනුව සංඝයාට දඬුවම් නියම කිරීමේ බලය පැවරී ඇත්තේ පුද්ගලයාට නොව සංඝයාටය.
දඬුවම් පැමිණ වීමට නම් චෝදනා, චෝදක, චෝදනාභිප්‍රාය, චූදිතක, සංඝ හා අනුවිජ්ජක යන අංග සය සම්පූර්ණව කෙරෙන විනිශ්චයක් නිමා විය යුතුය. චෝදනාවක් තිබිය යුතුය. එය ඉදිරිපත් කරන්නෙක් (පැමිණිලිකරුවෙක්) සිටිය යුතුය. චෝදනාව ඉදිරිපත් කිරීමේ අරමුණ වරදකරු ඇවතින් නගා සිටුවීමේ හා ආයති සංවරයෙහි පිහිටුවීමේ අභිප්‍රාය විය යුතුය. චෝදනා කරනු ලබන්නෙක් හෙවත් විත්තිකරුවෙක් සිටිය යුතුය. සංඝයා හෝ සංඝයා විසින් නම් කරනු ලබන නමක්, දෙනමක්, තුන් නමක් හෝ වැඩි පිරිසක් විය යුතුය. ඒ සමග අනුවිජ්ජක නමින් දැක්වෙන විනිශ්චය කරුවෙක්ද සිටිය යුතුය. මෙලෙසින් කරුණු එක්තැන්ව ලැබෙන අධිකරණ විනිශ්චය ඇතැම් විට සමථයක් විය හැකිය. නැතහොත් දඬුවමකි. දඬුවම් නියම කරනු ලබන්නේ සංවරය සඳහා හෙයින් වරදින් මිදී ආයති සංවරයෙහි පිහිටි කෙණෙහි එකී දඬුවම සංඝයා විසින් ඉවත් කෙරේ.

බෞද්ධ විනයෙහි උපසපන් භික්ෂුවගේත්, ගිහියාගේත්, සසුනේත්, යහපත සඳහා දඬුවම් සතක් (7) නියමිතව තිබේ.

තජ්ජනීය කම්ම

භික්ෂූන් අතර, නිතර අඩදබර – කලකෝලාහල ඇති කරන සංඝයාටත් බුදුරදුන්ටත් නිතර පැමිණිලි ලැබෙන පුද්ගලයන් දෙදෙනෙකු වන පණ්ඩුක, ලෝහිතක යන දෙනම මෙහි ආදිකර්මිකයෝ වූහ. ඔවුන්ට තර්ජනය කිරීම් වශයෙන් සංඝයා විසින් මේ දණ්ඩ කර්මය පනවන ලදී. එවන් වැරදි සඳහා තර්ජනීය කර්මය කරනු ලැබූ භික්ෂුව අදාළ වරද හෝ ඒහා සම්බන්ධ කිසිදු වරදකට මැදිහත් නොවී ශික්ෂා ගරුකව ජීවත්වන බව සංඝයාට පෙනී ගියහොත් නැවත එක්වී ඒ දඬුවම ඉවත් කරනු ලැබේ. එතෙක් වරදකරුට උපසම්පදා කිරීම, නිසදීම, සාමණේර උපස්ථානය ආදී සංඝ සමාජය හා සම්බන්ධ කිසිදු කාර්යයකට සහභාගි වීම තහනම් වේ.

නියස්සකම්ම

අයෝග්‍ය පරිදි ගිහියන් ඇසුරු කරමින් සිටි බාල අව්‍යක්ත, ආපත්ති බහුල සෙය්‍යසක නම් භික්ෂුවට මේ දඬුවම නියම කරන ලද බව චුල්ලවග්ග කම්මක්ඛන්ධයේ සඳහන් වේ. මෙහි විශේෂ ලක්ෂණය වනුයේ වරදකරුට සුදුසු කල්‍යාණමිත්‍ර භික්ෂුවකගේ ඇසුර ලබාගෙන ජීවත්වීමට බලකිරීමයි. උපසම්පදාව ලබා ගැනීමෙන් පසු යටත් පිරිසෙයින් පස් වසරක් වත් නිස සමාදන් ව උපාධ්‍යයයක් හෝ ආචාර්යයන් යටතේ ජීවත්වීම සාමාන්‍ය භික්ෂු ප්‍රතිපදාවයි. නියස්කම්ම නම් දඬුවම ලබන තැනැත්තා පුනරුත්ථාපනයට භාජනය වන්නෙකි. වැරදි සියල්ල දුරු කරගන්නා තෙක් ඔහුට උපසපන් භික්ෂුවක විසින් ලැබිය යුතු අයිතිවාසිකම් අහිමි වේ. කල්‍යාණමිත්‍ර තෙර කෙනෙකුගේ ආශ්‍රය ලබා ගනිමින් නොබෝ කලකින් ම ධර්මවිනයධර බහුශ්‍රැත, ශික්ෂාකාමී පුද්ගලයෙකු බවට පත්වීම නිසා සෙය්‍යසක භික්ෂුවකට පනවන ලද දඬුවම් සංඝයා විසින් ඉවත් කරන ලදී.

පබ්බාජනීය කම්ම 

කුල දූෂණ කෙරෙමින්, පාප සමාචාර ඇතිව, අසංවරව අනාචාර සම්පන්නව ජීවත්වන භික්ෂූනට කෙරෙන දණ්ඩකර්මයකි. සංඝයා විසින් සම්මත කරනු ලබන නියෝජිතයන් මගින් අනාචාරශීලී භික්ෂූන් වෙසෙන අරමට ගොස් ඔවුන් එයින් බැහැර කිරීම පබ්බාජනීය කර්මයයි. ඡබ්බග්ගිය භික්ෂූන් අතුරින් දෙදෙනෙකු වන කිටාගිරි අරම්වැසි අස්සජි – පුනබ්බසුක යන භික්ෂූන් දෙනමකට මුලින් ම මේ දඬුවම පනවන ලදී. සංඝ සම්මතය පරිදි මේ සඳහා කියාගිරියට ගොස් දඬුවම ගැන දන්වන ලද්දේ සැරියුත්, මුගලන් දෙනම විසිනි. එයින් සංවරයට පත් නොවී භික්ෂූන්ට ආක්‍රෝශ පරිභව කෙරෙමින් සිටි හෙයින් ඔවුන්ට පැන වූ දඬුවම ඉවත් නොකරන ලෙස බුදුරදුන් විසින් නියම කරන ලදී.
පබ්බාජනීය කර්මය කරනු ලැබ භික්ෂුව සංවරව ආචාරශීලීව ශික්ෂාගරුක භාවයට පත්ව භික්ෂූන් වෙත පැමිණ වරද කමා කර ගනී නම් ඒ දඬුවම ඉවත් කිරීමට සංඝයාට ඉඩ තිබේ.

පටිසාරණීය කම්ම

ගිහි – පැවිදි සම්බන්ධය බිඳුණු විටෙක නැවත සමගි සම්පන්නභාවයට එළඹීමට යොමු කරනු ලබන දඬුවමකි. යම් භික්ෂුවක් ගිහියෙකුට ආක්‍රෝශ පරිභාව නින්දා අපහාස කෙරේ නම්, ඒ භික්ෂුව ගිහියා වෙත ගොස් කමා කරවා ගැනීම සඳහා සංඝයා විසින් මෙය පනවනු ලැබේ. ගිහියාට අලාභ පිණිස, අනර්ථ පිණිස ඔවුනොවුන් භේදකරවීම පිණිස ක්‍රියා කිරීම ද මෙයට ම අදාළ වරද වශයෙන් ගැනේ. මව්ඡිකාසණ්ඩ නම් ස්ථානයෙහි විසූ සුධම්ම නම් භික්ෂුව සිය දායකයා වූ චිත්ත ගෘහපතියාට නින්දා කළ බැවින් මෙම දඬුවම පැමිණවීය. මෙහිදී අදාළ ගිහියා වෙත ගොස් සමාව ලබා ගත යුතුය. සුධම්ම භික්ෂුව සංඝයා විසින් දඬුවම් නියම කරනු ලැබීමෙන් පසු මච්ඡිකා ඝණ්ඩයට ගිය නමුදු චිත්ත ගෘහපති හමුවට යාමට මැළිව ආපසු සැවතටම ගියේය.
ඒ බව දත් බුදුරාජාණන් වහන්සේ එවන් අවස්ථාවෙක අනුදූතයෙකු ලබාදීම සුදුසුය^යි අනුදැන වදාළහ. එසේ ගොස් කමා කරවා ගැනීමෙන් පසු සංඝයා විසින් දඬුවම් ඉවත් කරන ලදී.

ඇවැත් නොදැක්මෙහි උක්ඛේපනීය කම්ම

තමන් අතින් සිදුවන ඇවත ඇවතක් වශයෙන් නොපිළිගන්නා භික්ෂුව සමග සබ්‍රහ්මචාරී සංඝයාගේ සම්බන්ධතා නැවැත්වීම හෙවත් සම්භෝග තහනම මේ දණ්ඩ කර්මයෙන් අදහස් කෙරේ. ඡන්න භික්ෂුව තමා බුදුරජාණන් වහන්සේට අභිනිෂ්ක්‍රම‘ණයේ දී පවා ආධාර කළ පැරැන්නෙකු බව කියමින් වැඩිහිටි අවවාද නොපිළිගෙන දරදඬු ජීවිතයක් ගතකරන බව දැන මේ දඬුවම නියම කරන ලදී. ආශ්‍රය නොකළයුතු බවට සම්මත කරනු ලැබීමෙන් පසු ඒ බව විහාරයක් පාසාගොස් භික්ෂූන්ට දැනුම් දිය යුතුය. දඬුවම් ලැබූ භික්ෂූව අසංවරශීලීව ගතිවලින් මිදී ඒ බව සංඝයාට දැන්වීමෙන් පසු එකී දඬුවම ඉවත් කරනු ලැබේ.

 ඇවතට පිළියම් නොකිරීමෙහි උක්ඛේපනීය කම්ම

තමන් අතින් වරදක් සිදුවුවහොත් එය පිළිගෙන පිළියම් කොට ආයතිසංවරයෙහි පිහිටීම ශික්ෂාකාමී භික්ෂුවගේ ලක්ෂණයකි. ඡන්න භික්ෂුව තමන් කළ වරද පෙන්වා දීමේදී එයට පිළියම් යෙදීමට කැමති නොවීම නිසා මේ දණ්ඩ කර්මය පනවන ලදී.
 ඡන්න භික්ෂුවට පනවන ලද මේ දඬුවම් දෙකෙහි දීම ඒවාට යටත් නොවී මුරණ්ඩුව ක්‍රියා කිරීම නිසා බුදුරාජාණන් වහන්සේ ජීවත්ව සිටින තුරුම ඒ දඬුවම් ඉවත් කිරීමට ඉඩක් නොලැබිණ. පරිනිර්වාණ සමයෙහි දී ආනන්ද හිමියන් බුදුරදුන්ගෙන් ඡන්න තෙරුන් පිළිබඳව ගතයුතු ක්‍රියාමාර්ගය පිළිබඳ ව විමසන ලද්දේ එහෙයිනි. ඒ අවස්ථාවේ දී බුදුරජාණන් වහන්සේ බ්‍රහ්ම දණ්ඩනය පනවන ලෙස නියම කර වදාළ සේක.

බුද්ධ පරිනිර්වාණයෙන් පසු සංඝයා එක්ව ඡන්න තෙරුන්ට බ්‍රහ්ම දණ්ඩනය පනවනලදී. කිසිවෙක් කවර අවස්ථාවකදී හෝ ඡන්න තෙරුන් සමග කතා නොකළ යුතුය. යන්න බ්‍රහ්ම දණ්ඩනයේ ලක්ෂණයයි. සම්භෝග තහනමෙන් පසු මුළු සමාජයෙන්ම බැහැර කොට වචනයකුදු කතා නොකිරීමෙන් අවවාද අනුශාසනා නොකිරීමත් නිසා බලවත් සංවේගයට පත්ව ඡන්න භික්ෂුව සිහිසුන්ව වැටුණු බව පඤ්චසතිකක්ඛන්ධයේ සඳහන් වෙයි. මෙයින් පසු තමා පිළිබඳව ලජ්ජාවට හා කළකිරීමට පත්ව උත්සාහ වැඩීමෙන් නොබෝ කලකින්ම රහත් බවට පැමිණියේය. ඒ බණ අනඳ හිමියන්ට දැන්වීමෙන් පසුව රහත් බවට පත් වීමත් සමග සියලු දඬුවම් ඉවත්ව ගිය බව දේශනා කළහ.

පවිටු මිසදුටුව අත් නොහැරීමෙහි උක්ඛේපනීය කම්ම

බුදුන්, දහම්, සඟුන් පිළිබඳවත්, ශික්ෂාපද පිළිබඳවත්, විමුක්ති මාර්ගය හා නිවන පිළිබඳවත්, වැරදි දැකීම් අදහස් ඇතිකර ගැනීම මිථ්‍යා දෘෂ්ටිය යි. තථාගතයන් වහන්සේ විසින් දේශිත වූ සග-මොක් සුවයට අන්තරායකර ධර්ම කොට්ඨාසයන් එසේ අන්තරායකර නොවේ යයි. මිසදිටුවක් ගත් අරිට්ඨ භික්ෂුවට පනවන ලද දඬුවමකි. මෙය ද ඉහත සඳහන් ඡන්න භික්ෂුවට පනවන ලද දඬුවම මෙන් සෙසු භික්ෂු සමාජය සමග සම්බෝගය  තහනම් කිරීමකි.
දණ්ඩකම්ම සියල්ල ගිහි පැවිදි දෙපක්ෂය අතර අඩදබර කළ කෝලාහල ඇතිකරගන්නා භික්ෂූන් පුනරුත්ථාපනය සඳහා පනවන ඒවාය. සංඝයා එක්ව ඤත්ති චතුත්ථ කර්මයෙන් දඬුවම් නියම කළ යුතුය. ප්‍රතිබල සම්පන්න (කාර්ය සාධනයෙහි සමන්) මහතෙර කෙනෙකුගේ හෝ පිරිසක් මගින් අදාළ චූදිතයා වෙත දන්වා සිටිය යුතුය. දඬුවම නියම කරනුයේ ඔහු වරද පිළිගැනීමෙන් පසුවය. ආර්ය සංවරයෙහි පිහිටා සංඝයා සමා කරවා ගැනීමෙන් පසුව නැවත කර්ම වාක්‍යයකින් දඬුවම ඉවත් කිරීම විනය නියමය වේ.

විශාඛාෙවා් වේදිකාවේදී විශාඛාවට පණ පොවති

ඇය විශාඛා නම් වූවාය. බෞද්ධ ඉතිහාසය තුළ ඇය අග්‍රදායිකාව වෙද්දී, සාහිත්‍ය තුළට බොහෝ කතා එක් කළාය. පරම්පරා ගණනක කාන්තාවන්ට පරමාදර්ශී ගැහැනියද වූවාය. මේ ඇගේ කතාවය. විශේෂත්වය වන්නේ විශාඛාවන් විසින් විශාඛාවගේ චරිතය වේදිකාව මතට ගෙන ඒමයි. කොළඹ විශාඛා විද්‍යාලයීය සියවැනි සංවත්සරය වෙනුවෙන් 'විශාඛා ගීත නාටකය' අද (01දා) හා හෙට (02දා) විශාඛා විද්‍යාලයීය ජෙරේමියෙස් දියෙස් ශාලාවේදී දර්ශන වාර 04කට වේදිකාගත වේ. එයින් ප.ව. 6.30 මහජනතාවට දර්ශනය විවෘත වනු ඇත.  මේ සටහන විශාඛාවන් ගෙනෙන 'විශාඛා ගීත නාටකය' වෙනුවෙනි.


_KSR2833

විශාඛාව වූ කලී බෞද්ධ ඉතිහාසය තුළ ගුණෙන්, රුවෙන් මෙන්ම සීලයෙන්ද  සුවිශේෂී කාන්තාවක වූයේ සත්හැවිරිදි වියේදීම සෝවාන් වීමත් සමග ඇය ලත් ශික්ෂණයද සමගිනි.

නූතන විශාඛාවෝ

කොළඹ විශාඛා විද්‍යාලය වසර සියයකට අධික ඉතිහාසය තුළ නැණවත්, ගුණවත්, තෙදවත් කාන්තාවන් රැසක් බිහි කළේ විශාඛාවන් යනු මේ යැයි කියන්නා වූ පරමාදර්ශයද ලෝකයට දෙමිනි. යහගුණ සපිරි කාන්තා පරපුරක් උදෙසා විශාඛා විද්‍යාලය සිය මෙහෙවර නොපිරිහෙළා එදා මෙන්ම අදද ඉටුකරමින් තිබේ.

විශාඛාවට 100යි

විශාඛා විද්‍යාලය 2017 වසර පුරා ශතක සැමරුම උදෙසා වැඩසටහන් මාලාවක් පැවැත්වූ අතරම, %විශාඛා ගීත නාටයකට^ද වසර 10කට පසු යළි වේදිකාගත කරන්නේ විශාඛාවගේ ගුණ යළි යළිත් සමාජය වෙත සිහි කැඳවමිනි.
'විශාඛා ගීත නාටකය'
කාන්තාවකට අවශ්‍ය ගුණවත්කම, චරිත ශික්ෂණය,  ආත්ම විශ්වාසය, පරිත්‍යාගශීලිත්වය මෙන්ම අභිමානයද 'විශාඛා ගීත නාටකය' තුළින් නූතන දියණියන්ට උගන්වනු ලබයි. ගීතමය සංවාද ඇසුරින් දිගහැරෙන 'විශාඛා ගීත නාටකය' පුරාවට විශාඛා නම් වූ අභිමානවත් ගැහැනිය වර්තමානයට ගෙන එයි. 
1959 වසරේ මාර්තු මාසයේදී ශ්‍රී චන්ද්‍රරත්න මානවසිංහයන් විසින් මුල් වරට රචනාකොට වේදිකාවට ගෙන ආ 'විශාඛා ගීත නාටකයට' දිගු ඉතිහාසයක් හිමිය. එදා පටන්ම 'විශාඛා ගීත නාටකය' හැඩ කළෝ විශාඛාවෝමය.  එවකට විදුහල්පතිනි පුලිමුඩ් මැතිනියගේ ඉල්ලීම පරිදි  ප්‍රථම නිෂ්පාදනයට රචනයෙන්  ශ්‍රී චන්ද්‍රරත්න මානවසිංහයන් එක්වෙද්දී, ගී තනු එඩ්වින් සමරදිවාකරගෙනි. අධ්‍යක්ෂණය සිදුකළේ ටී.එල් පෙරේරා විසින් වන අතර, සහාය අධ්‍යක්ෂණයෙන් ඩේසි කරවිට එක්ව තිබිණ.  
එච්. ඒ. පියදාස සංගීතය ලබාදී තිබූ ප්‍රථම විශාඛා ගීත නාටකයට එච්. ඩී. චන්ද්‍රපාල, සෝමදාස ඇල්විටිගල, බී. එඩ්වඩ් ද සිල්වා, එම්. ඩබ්.  පීරිස් වාදක මණ්ඩලය ලෙස එක් වූහ.  නර්තන නිර්මාණය එන්. සුකුමාරන් විසින්ද, වේදිකා පසුතල නිර්මාණය ඇල්බට් විමලරත්න විසින්ද සිදුකර තිබේ.  එවකට මානෙල් ජයසේන හා රුක්මනී විජේතිලක විශාඛාව ලෙසින්ද, ලලිතා විජේසූරිය හා කමලා වඩුගොඩපිටිය මිගාර සිටු ලෙසින්ද, පූර්ණවර්ධන චරිතයෙන් දිනලි බොතේජුද එක්වූහ. 
1967 වසරේදී දෙවැනි වර 'විශාඛා ගීත නාටකය' වේදිකාගත වන්නේ විශාඛා ස්වර්ණ ජයන්ති උලෙළේ අංගයක් ලෙසිනි. ලලිතා ලීනියගොල්ල  විශාඛාව ලෙසින්ද, රත්මලී ගුණසේකර මිගාර සිටු ලෙසින්ද, නයනතාරා ගුණසේකර පූර්ණවර්ධන ලෙසින්ද එය හැඩ කළහ.
යළිත් 1992 වසරේ 'විශාඛා ගීත නාටකය' එළිදක්වන්නේ විශාඛා විද්‍යාලයීය 75 වැනි සැමරුම වෙනුවෙනි. 
එහිදී 'විශාඛා ගීත නාටකය' කේ. බී හේරත් සූරීන් විසින් නව නිෂ්පාදනයක් ලෙසින් ඉදිරිපත් කරන අතර, එහිදී නිශාමනී වෙදගෙදර විශාඛාව ලෙසින්ද, කෝකිලානී ලංකාතිලක මිගාර සිටු ලෙසින්ද එක්වෙද්දී, පූර්ණවර්ධන චරිතයට නිශාමා සිරිවර්ධත්, මිගාර දේවිය ලෙස ධනේෂා ගුණවර්ධනත් පණ පොවති.

2007දී විශාඛා ගීත නාටකය නව නිෂ්පාදනයක්, නව සංස්කරණයක් ලෙස යළිත් එළිදකින්නේ කේ. බී. හේරත් වෙතින්ම වන අතර, නෙත්මි උමායා අධිකාරි, මධුෂානි උදයංගා සෙනෙවිරත්න, ජනිතා ලක්මාලි විතාන, ඉන්දිකා සුදර්ශනී පිළිවෙළින් විශාඛා, මිගාර, පූර්ණවර්ධන හා මිගාර දේවියගේ චරිත කරළියට ගෙනාවෝය.

_KSR2849

විශාඛා ගීත නාටකයේ 5 වැනි වේදිකාගත වීම

වසර 10කට පසු යළිත් විශාඛා විද්‍යාලයීය වේදිකාවට විශාඛා ගීත නාටකය එන්නේ විශාඛා විද්‍යාලයීය සියවස් සැමරුම නිමිත්තෙනි. පාසල් සංවර්ධන කමිටුව මගින් මෙවර විශාඛා ගීත නාටකය සංවිධානය කරනු ලබයි. මෙවරද අධ්‍යක්‍ෂණය කේ. බී හේරත් වෙතින් සිදුවෙද්දී සංගීත නිර්මාණය හා අධ්‍යක්ෂණය රංජිත් බාලසූරියගෙනි. සුවිනීතා පෙරේරා වේෂනිරූපණය සිදුකරන අතර, සහාය කමල් කාන්ති බෝගොඩ ගෙනි. අංග රචනයෙන් බුද්ධදාස ගලප්පත්තිද, රංග භාණ්ඩ හා ආභරණ නිර්මාණයෙන් චාමර අනුදත් බණ්ඩාර සහය දක්වති. ආලෝකකරණය ශිරාන් නාලකගෙනි. වේදිකා පරිපාලනය විද්‍යාලයීය ආචාර්ය මණ්ඩලයේ චම්පිකා සෙනෙවිරත්න, ප්‍රසාදිනී අතපත්තු, විරාමි ද සිල්වා, උපුලි ජයසේකර යන අය සිදුකරති. පසුතල නිර්මාණය චතුර දිසානායකගෙනි. තාල තරංග මලිත් අනුරාධගෙන් වන අතර, වාදන සහාය විශාඛා විද්‍යාලයීය සිසුවියෝ ලබාදෙති.

චින්තනී උත්පලා ගජමාන්න, විජානි අමන්දා විජේතුංග, උත්තරා දිව්‍යාංජනී ලොකුමද්දුමගේ, දුලංගා නෙත්මි ඩයස් පිළිෙවළින් විශාඛා, මිගාර, පූර්ණවර්ධන හා මිගාර දේවියගේ චරිත සඳහා රංගන දායකත්වය දක්වති.
විදුහල්පතිනී සඳමාලි අවිරුප්පොළ මහත්මියගේ මගපෙන්වීමෙන්, නියෝජ්‍ය විදුහල්පතිනියන් වන කළණි සූරියප්පෙරුම මෙනෙවිය, සුමුදු වීරසිංහ මහත්මිය, අනුෂා දමයන්ති මහත්මියගේ හා පාසල් සංවර්ධන කමිටුවේ කාමිණී රණසිංහ මහත්මිය, මිනෝකා ද සිල්වා මහත්මිය, දමිතා රණසිංහ මහත්මිය, වරුණි ජයවීර මහත්මිය, නෙලූම් රණසිංහ මහත්මිය මෙම ගීත නාටකය එළිදැක්වීම වෙනුවෙන් සිය උපරිම දායකත්වය දක්වද්දී නාට්‍ය හා රංග කලා ආචාරිණී චම්පිකා සෙනෙවිරත්න, ප්‍රසාදිනී අතපත්තු, විරාමි ද සිල්වා, උපුලි ජයසේකර යන ගුරු මහත්මීහු සිසුවියන් පුහුණු කිරීම වෙනුවෙන් සිය සේවය ඉටුකරති. විද්‍යාලයීය ආචාර්ය මණ්ඩලයේ සහායද මේ වෙනුවෙන් ලබා දී තිබුණි.
'විශාඛා ගීත නාටකය' අද (01දා) හා හෙට (02දා) විද්‍යාලයීය ප්‍රධාන ශාලාවේදී ප.ව 6.30ට නැරඹිය හැකි අතර, ප්‍රවේශපත් විද්‍යාලයීය ප්‍රධාන දොරටුවෙන් ලබාගත හැකිය.

_KSR2870

 

නැගෙනහිර මුහුදේ ගුවන් යානා කොටසක්

පසුගියදා නැගෙනහිර මුහුදේදී ධීවරයන් දුටුබව පැවසූ ලෝහමය කොටස ගුවන් යානයක කොටසක් වියයුතු බවට සැකපළ කෙරෙන අතර, මේ වනවිට එම කොටස කාතන්කුඩි මුහුදේ සිට කල්මුණේ දෙසට පාවෙමින් ඇති බවද වාර්තා වෙයි.

පාසිකුඩා ඔබ්බෙන් ගිලුණේ ගුවන් යානයක්ද?

පාසිකුඩා වෙරළ තීරයට 12Km පමණ දුරින් ගුවන් යානයක් විය හැකි යමක් මුහුදේ ගිලෙමින් තිබෙන අයුරු දුටු බව ධීවරයන් පිරිසක් ත්‍රිකුණාමලය නාවික හමුදා කඳවුරට දැනුම්දී තිබේ. ඒ අනුව අදාළ පරීක්ෂණ පැවැත්වීමට නාවික හමුදා නිලධාරීන් බෝට්ටුවකින් එම ප්‍රදේශයට ගොස් ඇතැයි වාර්තා වේ.

 

රියදුරු බලපත් ලබාගැනීමේ වයසේ වෙනසක් නෑ

රියදුරු බලපත් ලබාගැනීමේ වයස් සීමාව අවුරුදු 18 සිට 25 දක්වා ඉහළ දැමීමේ කිසිදු සැලැස්මක් නොමැති බවත්, එසේ කරන බවට ගෙන යන ප්‍රචාරය අසත්‍ය බවත් මෝටර් රථ ප්‍රවාහන කොමසාරිස් ජගත් චන්ද්‍රසිරි මහතා 'අද' ට පැවසීය. ඒ අනුව රියදුරු බලපත් ලබාගැනීමේ වයස් සීමාව වයස අවුරුදු 18 ලෙසම පවතියි.

එසේම විවෘත ලියවිලි මත ළඟ තබාගෙන ඇති වාහන, දඩමුදල් නොගෙවා මාරු කිරීමේ කාලසීමාව දෙසැම්බර් 31 වැනිදායින් අවසන් වන බැවින් හැකි ඉක්මනින් එම කටයුතු සිදුකරගන්නා ලෙසද කොමසාරිස්වරයා පැවසීය.

තවද එළැඹෙන ජනවාරි මස පළමු වැනිදා සිට රියදුරු බලපත් ගාස්තුව ඉහළ යන බවට රියදුරු පුහුණු පාසල් මගින් අසත්‍ය ප්‍රචාර යවමින් ඔවුන්ගේ අයකිරීම් වැඩිකරන බවත්, කිසිදු ආකාරයකින් රියදුරු බලපත් ලබාගැනීමේ ගාස්තුව ඉහළ දැමීමේ අදහසක් නොමැති බවද මෝටර් රථ ප්‍රවාහන කොමසාරිස්වරයා වැඩිදුරටත් ප්‍රකාශ කළේය. 

සුඛාන්ත නාට්‍යයක රඟපාන එක ලේසි නැහැ

'ඊඩිපස්', 'තටු ඇවිත්',‍ 'අද වගේ දවසක ඇන්ටගනී', 'විසේකාරියෝ' වැනි වේදිකා නාට්‍ය රැසක නිර්මාණකරුවා වන ප්‍රියංකර රත්නායකගේ 'ප්‍රේමවන්ත කුමාරයෝ' දින හතරක් පුරා දර්ශනවාර 8ක් කැලණිය විශ්වවිද්‍යාලයේ ශ්‍රී ධර්මාලෝක ශාලාවේදී වේදිකාගත වෙයි. 16, 17 දිනවලදී වේදිකාගත වූ එය අද (18දා) සහ හෙට (19දා) දිනවලදීද එම පරිශ්‍ර‘යේදී නැරඹිය හැකිය. අද 3.30 හා 6.30ත් හෙට 10.30 හා 2.30ත් ලෙසත් මෙහි දර්ශනවාර නැරඹීමට හැකියාව තිබේ. දක්ෂ නළුවෙකු, වේදිකා නාට්‍ය අධ්‍යක්ෂකවරයෙකු මෙන්ම  කැලණිය විශ්වවිද්‍යාලයේ කතිකාචාර්යවරයෙකු ද වන ප්‍රියංකර රත්නායක 'ප්‍රේමවන්ත කුමාරයෝ' පිළිබඳ මෙසේ අදහස් දැක්වුයේය.

Q 'ප්‍රේමවන්ත කුමාරයෝ' කැලණිය විශ්වවිද්‍යාලයේ දර්ශනයක් සූදානම් කෙරෙන්නේ ඇයි?

මෙය ගෙනෙන්නේ මූලිකවම නාට්‍යයක් පෙන්වීමේ අවශ්‍යතාවය මතයි. දවස් 4ක් එකදිගට පෙන්වන්නේ එක දවසක් විතරක් පෙන්නුවොත් කෙනෙක්ට නාට්‍ය මගඇරෙන්න පුළුවන් නිසයි. විශ්වවිද්‍යාලයේ වගේම ඒ අවට අයටත් මේ විදිහට දින 4ක් පෙන්නුවාම එන්න පුළුවන් දිනයක් හදාගන්න පුළුවන්. ඒක ප්‍රේක්ෂකයාට පහසුවක්. නමුත් ඒක එක පැත්තක් විතරයි. මේ වගේ සම්භාව්‍ය නාට්‍ය මිනිස්සුන්ට රසවිඳින්න, රඟපාන්න අමාරුයි කියන මතයක් සමාජයේ තියෙනවා. එහෙම එකක් නෑ. ඒ මතය ගෙනයාමේ අවශ්‍යතාවක් තියෙනවා. මේ නාට්‍යය සුඛාත්න නාට්‍යයක්. හාස්‍යෝත්පාදක නාට්‍යයක්. ලංකාවේ සාමාන්‍ය‘යෙන් හාස්‍යෝත්පාදක නාට්‍යයක් කියල කියන්නේ හිනාවෙලා ගෙදර යන නාට්‍යවලට. නමුත් හාස්‍යෝත්පාදක නාට්‍ය කියන එකේ ගැඹුරු අර්ථය තමයි මිනිස්සු නාට්‍ය බලල සතුටක් ඇතිවෙලා තමන් හිනාවුණේ ඇයි කියල හිතන්නයි. එමගින් සමාජ කථිකාවක් ඇති කිරීමයි අපේක්ෂාව.

එහෙම කතිකාවක් ඇතිවෙන්නට නම් හාස්‍යයට ලක්වෙන ගැඹුරු කාරණා තිබිය යුතුයි. ප්‍රේමය කියන මාතෘකාව තමයි ප්‍රධාන. ආදරය ඉදිරියට පවුල් සංස්ථාවෙන්, සමාජයෙන්, සංස්කෘතියෙන්, පාරම්පරික අදහස්වලින්, බාධා එන්න පුළුවන් තැන් තමයි මේ නාට්‍ය‘යේ කතා කරන්නේ. ඒ ආදරයේ තියෙන බලපෑම් කොයිතරම් සාධාරණද? ඒකෙන් ආදරය කියන දේ අද සමාජය තුළ වාණිජකරණයට ලක්වෙලා ඇති බව පෙන්වන්න මෙවැනි මාතෘකාවක් සාකච්ඡාවට ගෙනෙන එක වැදගත් බව මම හිතුවා.

ඒ වගේම සුඛාන්ත නාට්‍යයක රඟපාන එක දුක්ඛාන්ත නාට්‍යයක රඟපාන එක තරම් ලේසි නෑ. මොකද දුක්ඛාන්ත නාට්‍යයක හිනා වෙන්නේ නළු නිළියෝ කරන විහිළුවලට. නමුත් සුඛාන්ත ටෙලි නාට්‍යවල නළුවො හිනාවෙන්න  විහිළු කරන්නේ නෑ. ඒ අය බොහොම අපූරුවට චරිත කරගෙන යනවා. ඒ අයගේ දෙබස්වලටයි ප්‍රේක්ෂකයෝ හිනාවෙන්නේ. ඒ වගේ නාට්‍යයක රඟපෑම් පුහුණුවීමත් අසීරුයි. මේක නළු නිළියන්ට හොඳ අභ්‍යාසයක්. එකක් කායික ශක්තිය, මානසික ශක්තිය එක දිගට ප්‍රකාශ කරන්න පුළුවන් වීමෙන් එය තමන්ටම මැනගත හැකියි.

Q 'ප්‍රේමවන්ත කුමාරයෝ'ත් ඔබේ සුපුරුදු රිද්මයේම නාට්‍යයක්ද?

මගේ සුපුරුදු රිද්මය කිව්වට නාට්‍ය‘යෙන් නාට්‍යයට ඒවා වෙනස් වෙනවා. 'ඇන්ටිගනී' වගේ නාට්‍යයක් වුණත් එහෙමයි. සංගීතය වුණත් නාට්‍යයෙන් නාට්‍යයට වෙනස්. ඒ නිසා සංගීතමය නාට්‍ය බලපාන්නේ අපේ සංස්කෘතියේ පෙරදිග නාට්‍යයට ඒවා ටිකක් හුරු නිසයි. නැත්නම් අපරදිගත් එහෙම තමයි. හැම රටකම නාට්‍යවල සංගීතය, නර්තනය අඩංගුයි. තාක්ෂණය භාවිත කරමින්, දේශපාලන නාට්‍ය ආදිය පිළිබඳව ගැඹුරු ප්‍රශ්න සාකච්ඡා කරන සංවාදයක් ඇති කරන්නයි මට උවමනා. සංගීතමය නාට්‍ය කියන්නේ පොඩි තාක්ෂණික උපක්‍රමයක් පමණයි.

Q 'A midsummer night's dream' ඔබේ අධ්‍යක්ෂණයට තෝරාගන්නේ කොහොමද?

මේක අවුරුදු 40කට ඉස්සර පරිවර්තනය කරපු පොතක්. මම ශේක්ස්පියර් ගැන හොයන වෙලාවක මගේ මිත්‍ර‘යෙක් මට මේ පොත දෙනවා. මේ නාට්‍ය‘යේ පරිවර්තන කිහිපයක් තියෙනවා. නමුත් මට රුචි වුණේ මේ ජයවතී ජයසිංහගේ පරිවර්තනයටයි. මම මේක විශ්වවිද්‍යාල සිසුන් එක්ක අත්හදාබැලීමක් විදිහට කළා. ඒ කරද්දි තමයි මට හිතුණේ මේක ටිකක් දියුණු විදිහට කළොත් මේ නාට්‍ය හරහා ප්‍රේක්ෂකාගාරය තුළ යම් වෙනසක් ඇතිකළ හැකි බව.
ඒ නිසා අපිත් එක්ක ඉන්න අත්දැකීම් සහිත නළු නිළි පිරිස එක්ක මේ නාට්‍යය සැලසුම් කළේ ඒ නිසයි. කොළඹ අවට දර්ශනවාර 10කින් විතර පස්සෙ තමයි විශ්වවිද්‍යාලය තුළ දර්ශනවාර 4ක් පෙන්වන්නේ. මේක අත්හදාබැලීමක්. මේ පරිවර්තනයක් වුණත් ප්‍රෙක්ෂකයාට අපේ නාට්‍යයක් විදිහට පේන්න සකස් කරගන්නයි මට උවමනා වුණේ.

Q මීට වසර 400කටත් ඉහතදී ලියවුණු නාට්‍ය කොහොමද ඔබ නූතනය හා යාවත්කාලීන කරන්නේ?

බෞද්ධ දර්ශනය ඇතිවෙලා අවුරුදු 2500ක් විතර. ක්‍රිස්තියානි දර්ශනය ඇතිවෙලා අවුරුදු 2000ක් විතර වගේ හැම ආගමික දර්ශනයක්ම ඇතිවෙලා අවුරුදු ගාණක්. නාට්‍යයක් වුණත් එහෙමයි. ආගමක තියෙනවා වගේම දර්ශනයක් තමයි නාට්‍යයෙත් තියෙන්නේ. මනුෂ්‍ය ජීවිතය පිළිබඳ සියුම් ගවේෂණයක් සහිත දර්ශනයක් තමයි ඕනම විශිෂ්ට නාට්‍යයක තියෙන්නේ. කාගෙ වුණත් විශිෂ්ට නාට්‍යයක් එහෙමයි. කාලෙ ඉක්මවා ගිහිල්ලා, දේශයත් ඉක්මවා ගිහිල්ලා හැම සමාජයකම ඉන්න මිනිසුන්ගෙ මානුෂීය, සාමාජීය ප්‍රශ්නවලට ආමන්ත්‍රණය කරනා නාට්‍යයක් තියෙනවා.

මම හිතන්නේ වසර 400කට පස්සෙත් ශේක්ස්පියර් නාට්‍යවලට ආගමක් වගේ දර්ශනයක් වගේ මිනිසුන්ගේ ජීවිතවලට ආමන්ත්‍රණය කරන්න පුළුවන්. අපිට මෙහෙම නිෂ්පාදනය කරන්න පුළුවන් වුණෙත් ශේක්ස්පියර් නාට්‍යවල තියෙන ඒ සර්වකාලීන ආධ්‍යාත්මය ආමන්ත්‍රණය කිරීමේ හැකියාව හින්දයි. සාමාන්‍ය මනුෂ්‍යයාගේ හදවත සතුටු කිරීමේ හැකියාව මේ නාට්‍යවලට තියෙනවා.

මේ නාට්‍ය බැලූ අපේ රටේ ප්‍රකට නාට්‍ය නිෂ්පාදකයන්ටත් ශේක්ස්පියර්ගේ නාට්‍යයක් නිෂ්පාදනය කිරීමේ ආසාවක් මතුවෙනවා. ඒක ඉතාම හොඳ දෙයක්. ඒ වගේම මේක අපි පෙන්නූ හැම වෙලාවකම විවිධ තරාතිරම්වල ප්‍රේක්ෂකයෝ ආවා. මේ කාලේ නාට්‍යයක් පැය 2ක් බලාගෙන ඉන්න එක ටිකක් අසීරුයි. ඒත් කිසිම අපහසුතාවයක් නැතිව කුඩා ළමයි වගේම ප්‍රවීණයොත් මේ පැය දෙක පුරා නාට්‍ය නැරඹුවා. මං හිතන්නේ මේක හොඳ උත්තේජනයක්.

Q ප්‍රවේශපත්‍ර ලබාගන්නේ කොහොමද?

එදින දොරටුවෙන් ප්‍ර‘වේශපත්‍ර ලබාගන්න පුළුවන්. ඕනෑම අයෙකුට ගන්න පුළුවන් මුදලකට ප්‍ර‘වේශපත්‍ර නිකුත් කරනවා.

1 paper2

කඩවත – කොට්ටාව අධිවේගෙය් ගාස්තුවලින් නිදහස්

කඩවත කොට්ටාව අතර කෙටි ගමන් සඳහා කොළඹ පිටත අධිවේගී මාර්ගය අද දිනයේදී ගාස්තු රහිතව සුදුසුකම්ලත් වාහන සඳහා පමණක් විවෘත කර ඇති බව උසස් අධ්‍යාපන හා මහාමාර්ග අමාත්‍යාංශය පවසයි.

කොළඹ නගරය හා තදාසන්න ප්‍රදේශවල පවතින අධික රථවාහන තදබදයට විසඳුමක් ලෙස කඩවත, කඩුවෙල, කොතලාවල, අතුරුගිරිය, කොට්ටාව යන අන්තර් හුවමාරු මධ්‍යස්ථාන භාවිතා කරමින් මගී ජනතාවට නොමිලයේ පිටත අධිවේගී මාර්ගය භාවිතා කළ හැක.

එමෙන්ම මේ අවස්ථාව වනවිට පවතින ජල ගැලීම් තත්ත්වය හේතුවෙන් කොළඹ පිටත අධිවේගී මාර්ගයේ කඩුවෙල පිවිසුම පමණක් නැවත දැනුම් දෙනතුරු තාවකාලිකව වසා දමා තිබේ.

 

බුදුදහම පරිහානියට පත්වෙලා නෑ

විනයත්, සදාචාරයත් මූල පද්ධතිය කරගත් බෞද්ධ දේශනාවන් හා දර්ශනය ඉදිරියට පවත්වාගෙන යාමේ වගකීම පැවරෙන්නේ භික්ෂූන් වහන්සේලා වෙතටය. බුදුසසුන රැක ගැනීමත් ධර්මය ප්‍රචාරය කිරීමත් මෙන්ම අනුගාමිකයන් සුමගට ගෙනයාමත් මූලික වශයෙන්ම භික්ෂූන් වහන්සේලා වෙත පැවරෙන වගකීම් වෙයි. එසේ වූ වගකීම් සමුදායක් මෑතකදී පැවරුණේ අභිනව සියම් මහා නිකායේ අස්ගිරි මහා විහාර පාර්ශ්වයේ මහානායක අතිපූජ්‍ය වරකාගොඩ ඥානරතන නායක හිමියන් වෙතය. එහෙයින්ම කාලීන අවශ්‍යතාවක් සේ සළකා 'අද' අපි උන්වහන්සේ සමග සාකච්ඡාවකට එක් වීමු.

Q ඔබ වහන්සේ අස්ගිරි මහනායක ධුරයට පත්වීම හා සමකාලීනව පවත්නා ආගමික පසුබිම දකින්නේ කොහොමද?

මේ කාලය ආගමික වශයෙන් විවිධ ප්‍රශ්න, ඒ වගේම විවිධ අදහස් උදහස්වලින් පිරුණු කාලයක් විදිහට දක්වන්න පුළුවන්, මිනිස්සු හා සමාජය අතර විවිධ ප්‍රශ්න පැනනැගිලා තියෙනවා. බුද්ධ ශාසනයෙත් එහෙමයි. ඉතින් සමස්තයක් හැටියට ගත්තම විවිධ ප්‍රශ්නවලින් ගහන වකවානුවක් හැටියට සළකන්න පුළුවන්.

Q දීඝ නිකායේ අග්ගඤ්ඤ සූත්‍රයේදී බුදුන් වහන්සේ පැහැදිලිවම ජාති, කුල, ආගම් භේදයකින් තොර සමාජයක් පිළිබඳවයි දේශනා කරන්නේ. නමුත් ලංකාව බෞද්ධ රටක් වුණත් ඒ ඉගැන්වීම් එතරම් තැකුණු බවක් පේන්න නෑ නේද?

විවිධ ආගම් ජාති භේද නැතිව  සමගියෙන් සමාදානයෙන් ජීවත්වෙන්න, කටයුතු කරන්න කියන එක තමයි බුදු දහමේ ඉගැන්වීම. නමුත් ඉතින් මේක මිනිස් සමාජය දිහා බැලුවම පේන්න නෑ. බුදුහාමුදුරුවන්ගේ කාලේ මේ තත්ත්වය ඉතා දරුණුවට තිබිලා තියෙනවා. ඒ නිසයි ඒ දේවල් වලින් මිදිලා කටයුතු කරන්න උපදෙස් දුන්නේ. ඉන්දීය සමාජය අදත් එහෙමයි. ජාති, කුල මල භේදය දරුණුවට තියෙනවා. ඒ වගේම වෙනත් බටහිර රටවල සුදු කළු භේදය තියෙනවා. ලංකාවේ ඒ අතින් බලනකොට බොහෝදුරට ඒවා සමනය වෙලා තියෙනවා. සමහර අය නම් වරින්වර තමන්ගේ වාසි තකා ඒවා අවුස්සන අවස්ථා තියෙනවා. ඒ අවස්ථාවලදී ඒවා පිළිබඳ  මතිමතාන්තර ඇතිවෙලා තියෙනවා. සමහර අය මේවා කරන්නේ එක එක බලාපොරොත්තු පරමාර්ථ ඉටුකරන්න. සිංහල බෞද්ධයන් කියන්නේ කවදත් බොහොම ඉවසීමෙන් ජීවත්වෙන පිරිසක්.

Q භික්ෂූන් වහන්සේලා ඇතැම් අරගලකාරී ක්‍රියාවල  පෙරමුණේ හිඳ කටයුතු කරන ආකාරය කොතරම් උචිතද?

ඒවා නම් උචිත නෑ තමයි. දේශපාලන වශයෙන් යම් යම් බෙදීම් නිසා තමයි මේ දේවල් කෙරෙන්නේ. දේශපාලන හා තම පෞද්ගලික වාසි තකා ඇතැම් දෙනා මෙවැනි යටපත් වෙලා තියෙන ජාතිභේද, ආගම් භේද ඉස්මතු කරගෙන කටයුතු කරන අවස්ථා තියෙනවා.

Q මෙරට තුළ බුද්ධ ශාසනයේ ඉදිරි පැවැත්ම පැහැදිලි තත්ත්වයක තිබෙනවාද? නැත්නම් යම්යම් අර්බුදකාරී තත්ත්වයන් මතුවිය හැකිද?

ඒක ක්‍රියාකාරීත්වය අනුව තමයි හිතන්න වෙන්නේ. මොකද බුදුදහමේ ඉගැන්වීම යහපත් ලෙස ජීවත් වෙන්න කියන එක. ඒක පේන්න තියෙනවා. වෙසක්, පොසොන් වගේ බෞද්ධ කටයුතු සිදුවෙන අවස්ථාවල බෞද්ධ ජනතාව බොහෝ සාමකාමීව කටයුතු කරනවා. දේශපාලනික වශයෙන් ගැටුම් ඇතිවන අවස්ථාවලදී ඒවා උත්සන්න වෙලා එකිනෙකා ඇනකොටාගෙන හැසිරෙන බවනම් දකින්න තියෙනවා. ඒවා වර්ධනය වීම එතරම් හොඳ දෙයක් නෙවෙයි.

Q මිනිස්සුන්ගේ ආධ්‍යාත්මික සංවර්ධනය උදෙසා අතීතයේ අතිශයින් බුදුදහම මැදිහත් වුණත් වර්තමානය වන විට එය එසේ නොවන්නේ ඇයි?

එය එසේ නොවන බව පැවසීමත් අපහසුයි. මිනිසුන්ගේ ආගමික ළැදියාව, ඒ වාගේම මිනිස්කම ඉස්මතුවෙන අවස්ථා නැතුවා නෙවෙයි. නමුත් පුරාණ කාලේ නම් උද්ඝෝෂණ, ගහමරා ගැනීම් නැති කාලෙක මිනිස්සු බොහොම සැනසීමෙන් ජීවත්වුණා. අද විවිධ පරමාර්ථ ඉස්මතු කෙරෙන කටයුතු කිරීම නිසා මිනිසුන්ගේ යහපත් ගතිගුණ හා සැනසීම අඩුවෙලා තියෙනවා කියලා දකින්න පුළුවන්. කොහොම වුණත් විදේශිකයන් පවා කියලා තියෙනවා ලංකාවේ ආගන්තුක සත්කාර දන්න යහපත් මිනිස්සු ජීවත්වෙනවා කියලා. හොඳ මානුෂීය ගතිගුණ තියන මිනිස්සු ඉස්සර හිටියා. දැන් යම් යම් බලවේග නිසා තමයි අපේ මිනිස්සු අතර තිබෙන හොඳ ගතිගුණ යටත් වෙලා තියෙන්නේ. ආගමික වශයෙන් අපි උත්සාහ කරනවා මිනිස්සුන්ව යහමගට ගන්න. නමුත් ඉස්සර තරම්ම ඒක සිද්ධ වෙන්නේ නෑ.

Q ඔබ වහන්සේ පවසන ආකාරයට මිනිසුන්ගේ යහපත් චර්යාවන් යටපත් කරගෙන ඇත්තේ කුමන බලවේග විසින්ද?

ඒක එක් එක්කෙනාට අනුව වෙනස්.  නමුත් වඩා වැඩි බලපෑමක් කරන්නේ දේශපාලනය විසින්.  විශ්වවිද්‍යාල, පාසල් වල වගේම ආගමිකව වුණත් දේශපාලන ඇඟිලි ගැසීම් මැදිහත්වීම් නිසා තමයි මේ අසහනකාරී තත්ත්වය මතුවෙන්නේ. නැත්නම් අපේ බෞද්ධයා, සිංහලයා ගැටුම් ඇතිකරගන්නේ නෑ. ගැටුම් ඇතිවෙන්න හේතුව තමයි අර පෙර කියූ කාරණය. ඒ වගේම මිනිස්සු ඉස්සරට වඩා ගොඩක් බුද්ධිමත්. ඒත් අරවගේ ගැටුම් ඇතිවෙනවා යම් යම් තත්ත්ව වලදී.

Q චක්කවත්ති සීහනාද වැනි සූත්‍ර හරහා රාජ්‍ය පාලනයට උපදෙස් දුන්නා වගේම බුද්ධ කාලයේත් ලංකා ඉතිහාසයේ මුල් කාලයේත් මේවා පිළිපැද ඇති බව දකින්නට ලැබෙනවා. ඒත් වර්තමානයේ දේශපාලඥයන් ඔබවහන්සේලා බැහැදකින්න එන්නේ ඇත්තටම උපදෙස් ගන්නද?

එක එක වෙලාවට ඇවිත් කතා කරලා නම් යනවා. ඊට පස්සේ ඉතින් ලොකු සම්බන්ධතාවක් නෑ. නමුත් එහෙම උපදෙස් ගන්න එන්නේ නෑ. පස්සේ  අර සම්බන්ධතා නැතුවාමත් නෙවෙයි. අවවාද අනුශාසනා දීලත් පිළිනොගත්ත අවස්ථාත් අපි දකිනවා. රජයටත් ඉතින් මිනිසුන්ගේ අසංවර ක්‍රියා, දේශපාලන ගැටුම් ආදිය පාලනය කරන්නත් බැරිව ඇති. මිනිස්සු ආගමෙනුත් ටිකක් ඈත්වෙලා. මේවා ඉතින් පැහැදිලිව කියන්න පුළුවන් කමකුත් නෑ. බොහෝ විට අස්ගිරි, මල්වතු දෙපාර්ශ්වයේ උපදෙස් ගෙවුණු හැම රජයක්ම  පිළිගත්තු බවක් පේනවා. නෑ කියන්නම බෑ. සාකච්ඡාවලදි නම් බොහොම සුහදව කතා කරලා අදහස් උදහස් හුවමාරු කරගන්නවා. මේවා ඉතිං බොහොම සංකීර්ණ ප්‍රශ්න.'

Q භික්ෂූන් වහන්සේලාට මූලිකත්වය  හා ගෞරවනීයත්වය දී කටයුතු කරනවාද? සමාජයෙන් ඒ ගෞරවනීයත්වය අවම වෙලාද?

ඒ තත්ත්වය අතීතයේ තරම් නම් නෑ. මොකද පුරාණ කාලේ පන්සලේ තමයි අධ්‍යාපනය ලැබුවේ. පොතපත ඉගෙන ගත්තේ අකුරු කියෙවුවේ පන්සලේ. භික්ෂූන් වහන්සේලා එක්ක එදා සමාජයේ ලොකු බැඳීමක් තිබුණා. ඒ තත්ත්වය නැති කළේ බටහිර ජාතීන්. ඉංග්‍රීසීන් ඒ බෞද්ධ අධ්‍යාපනික ක්‍රමය වෙනස් කළා. ඒ නිසා භිෂූන්වහන්සේලා සමග, පන්සල සමග තිබුණු බැඳීම ටිකෙන් ටික ඈත්වුණා. ඉන් පස්සේ ඒක නැවත ළඟා කරගන්න බොහොම අමාරුයි. අනාගාරික ධර්මපාලතුමාත් මහත් පරිශ්‍රමයක් දරලා මෙය නිවැරදි කරන්න උත්සාහ කළා. නමුත් ඉතින් මේ තත්ත්වය දිගින් දිගටම ආවේ දේශපාලන ගැටලු නිසා කියන එකයි මගේ මතය. පවතින දේශපාලන පක්ෂ ක්‍රමය  හා මතිමතාන්තර නිසා තමයි සටන්, විරෝධතා ආදිය ඇතිවෙලා තියෙන්නේ. පක්ෂ භේදය මේ රටට මහා විපතක්. එහෙම නොවුණා නම් මිනිසුන්ට බොහොම සාමකාමීව ජීවත්වෙන්න තිබුණා.

අද පවතින බොහෝ ගැටලුවලට පදනම දේශපාලනික ප්‍රශ්නයි. මිනිස්සු  ගහගන්නෙ,  සටන් කරන්නෙ  වගේම මිනිසුන්ට බොහෝ ගැටලු මතුවෙන්නෙත් මේ දේශපාලනය කියන මූල බීජය නිසයි. ඒ නිසා මේ තත්ත්වය වෙනස් විය යුතුයි. එහෙම වුණානම් භික්ෂූන් වහන්සේලා හා ජනතාව අතර සම්බන්ධය තවත් වැඩිවෙනවා. දැන් භික්ෂූන් වහන්සේලාත් බොහොම උගත්නේ. උසස් අධ්‍යාපනය හදාරලා ඉහළ මට්ටමට ගිය හාමුදුරුවරු අපේ රටේ ඉන්නවා.  උපදේශනත් දෙනවා. රූපවාහිනියෙ, ගුවන්විදුලියෙ රැයක් දවාලක් නැති ධර්ම දේශනා, පිරිත් දේශනා, අවවාද අනුශාසනා කොතෙකුත් ප්‍රචාරය වෙනවා. ඒවා අහන්න, ඒවාට හිත යොමුකරන්න මිනිස්සුන්ට කාලය අඩුයි. රූපවාහිනියේ වුණත් බලන්න දේවල් නෑනේ. බාල පරම්පරාව නොමග යන්න ප්‍රධානම හේතුවත් මේ රූපවාහිනියේ තියෙන කතා හා දර්ශන නිසා කියලයි මම හිතන්නේ. හුඟක් වටිනා දේවල් තියෙනවා වගේම පෙන්වන්න පුළුවන්කම තිබුණත් නරක දේත් තියෙනවා. නරක දේටනේ වැඩියෙන්ම ඇබ්බැහි වෙන්නේ.

Q පසුගිය සමයේ දේශපාලනය විසින් භික්ෂූන් වහන්සේලා හා බුද්ධ ශාසනය පාලනය කරන්නට යාමෙන් තරමක අර්බුදයක් මතු වුණා. මේ තත්ත්වය ඔබ වහන්සේ විග්‍රහ කරන්නේ කොහොමද?

පනතක් පිළිබඳ සාකච්ඡා කිරීමේදී මෑත කාලයේ මේ තත්ත්වය මතුවුණා. එහිදී භික්ෂූන් වහන්සේලාට අහිතකර අන්දමින් තීරණ ගැනීමේ සූදානමක් තිබුණා. ඒවා සාකච්ඡා මගින් සමනය කරගත හැකි තත්ත්වයක් තිබුණා. සම්මත කරගත්තාම ලැබෙන යහපත් දේවලුත් තියෙනවා. ඒවා ඉතින් තේරුම්බේරුම් කරගෙන ඉදිරියට යාමයි වඩා හොඳ.

Q ලංකාවේ දහම් අධ්‍යාපනය ලබාදීම කොයිතරම් ඵලදායී ලෙස සිදුවෙනවාද?

පෞද්ගලික පන්ති නිසා තමයි හුඟක් දුරට දහම් පාසල් අධ්‍යාපනය ඇදවැටීමකට ලක්වෙලා තියෙන්නේ. දරුවෝ පන්ති යනවා. ඒක හින්දා දහම් පාසලෙන් ඈත්වෙනවා. දෙමව්පියන්ගෙත් ආශාව දරුවන්ට හොඳට උගන්වලා හොඳ තත්ත්වයකට යවන එක හින්දා දෙමව්පියොත් දරුවන්ව ටියුෂන් එකට යවනවා. ඒකේ වරදක් කියන්න බෑ. 

Q ධර්ම දේශනා පැවැත්වීමේදී බුද්ධ දේශනාවට පරිබාහිරව තම පෞද්ගලික මත ප්‍රචාරය කරන භික්ෂූන් වහන්සේලා ඉන්නවා. මේ තත්ත්වය බුද්ධ ශාසනයේ පැවැත්මට හානියක් නොවෙයිද?

බුදු දහමට නම් මේ තත්ත්වය ඉතාම අහිතකරයි. අපි දකිනවා ධර්මදේශනාවලදී තම තමන්ගේ අදහස් සමහරු ප්‍රකාශ කරනවා. ඒවා ඒ තරම් සුදුසු නෑ. ඒ නිසා ධර්ම දේශකයන් වහන්සේලා හොඳ හුරුවක්, පළපුරුද්දක් ඇතිව තමයි ජනමාධ්‍ය වල කටයුතු කළ යුත්තේ. එසේ නොවුවහොත් බාල පරම්පරාව නොමග යන්න ඉඩතියෙනවා.

Q ධර්ම සංඝායනාවක් අවශ්‍ය කාලයක්ද මේ?

නෑ. ධර්ම සංඝායනාවක් අවශ්‍ය නෑ. ධර්මය පිළිබඳ කිසි ප්‍රශ්නයකුත් නෑ. ක්‍රියාකලාප සිතුම් පැතුම් රටා වෙනස් විය යුතු කාලයක් කියලා නම් කියන්න පුළුවන්. ධර්ම සංඝායනාවක් තියන්න තරම් බුදුදහම පරිහානියට පත්වෙලා නෑ. සකස්කළ යුතු, සකස්විය යුතු දේ නම් බොහොම තියෙනවා. මේවා ටිකක් බරපතළ සංකීර්ණ ප්‍රශ්න. භික්ෂූන් වහන්සේලා එක්රැස් වෙලා සාකච්ඡා මාර්ගයෙන් මේ වෙද්දිත් සකස් කරල තියෙනවා. අපේ හාමුදුරුවරු අතර කිසිම භේදයක් නෑ. පුරාණ කාලයේ නම් එහෙම භේද තිබුණා. දැන් එහෙම තත්ත්වයක් නැහැ. දැන් සහෝදරත්වයෙන්, මිත්‍රශීලීව කටයුතු කරනවා. ඒක සතුටට කාරණාවක්. බොහොම සමගි සම්පන්නව සියලු භික්ෂූන්ට එකට කටයුතු කරන්න හැකියාවක් තියෙන වකවානුවක්.

Q බොහොම සැදැහැ සිතින් කටයුතු කළත් බණ අහන, බණ කියන රටක පන්සිල් පවා නොදන්න පිරිසක් ඉන්නවා නේද?

එහෙම තත්ත්වයක් නම් තියෙනවා. නමුත් අපි ඇත්තටම කණගාටු වෙනවා අපේ බෞද්ධයෝ බොහෝවිට බුදුදහම පිළිබඳ හරි අවබෝධයක් නැති අය. තරුණ පිරිස් අතර නම් බණ පොත්පත් කියවන ධර්මය අහන පිරිසක් බිහිවෙමින් තිබෙනවා. පන්සිල් පද පහේ තේරුම නොදන්න පිරිසක් ඉන්නවා. ඒ අය හොඳ මගට ගේන්න දහම් පාසල් තුළින් පුළුවන්. දහම් පාසල් තුළින් තමයි ඒක කළ හැක්කේ. ඒත් ඉතිං දරුවො ලොකු වෙනකොට දහම් පාසලෙන් ඈත් වෙනවා. එහෙම වෙද්දි දරුවො හදාගන්න ටිකක් අමාරුයි. ධර්මය තේරුම් ගන්න පිරිසක් බවට දරුවො පත්කර ගන්න අපහසුයි. දරුවෝ ධර්මයෙන් වගේම පන්සලෙනුත් ඈත් වෙනවා. 

Q මේ ධුරයට ඔබවහන්සේගේ පත්වීමෙන් පස්සෙ ශාසනික දියුණුව උදෙසා යම් ක්‍රියාමාර්ගයක් ගන්න තීරණය කළාද?

වැඩසටහන් ටිකක් තියෙනවා. දරුවෝ ධර්මයට හුරු කිරීම ප්‍රධානම දෙයක්. දහම් පාසල් හා ටියුෂන් අතර ගැටුමට පහුගිය කාලවලත් විවිධ දේ යෝජනා කළා. ඒත් අධ්‍යාපන ඇමතිවරු හරි තීන්දුවකට ආවෙ නෑ. ඉරිදා දහම් පාසල්වලට පෞද්ගලික පංති බාධයි කිව්වම එක අධ්‍යාපන ඇමතිවරයෙක් කිව්වා එහෙනම් අපි සෙනසුරාදට දහම් පාසල් තියමු කියලා. ඒ වගේ උත්තර දෙන අය හිටියේ. දරුවො පන්සලට ගෙන්වාගෙන බුදුදහම ගැන කියාදෙන්න අවශ්‍යතාවක් මතුවෙලා තියෙනවා. ඒ සඳහා යම් වැඩපිළිවෙළක් ක්‍රියාත්මක කළ යුතුයි. ඒ වගේම දහම් දැනුම වැඩි කිරීමට කටයුතු කරන්න ඕන. ජීවත් වෙන්න හොඳ වටපිටාවක් ගොඩනැගීමේ උවමනාව තියෙනවා. ඒ පිළිබඳව සාකච්ඡා කරගෙන යනවා. තනි මතයකින් කටයුතු කරන්න බැහැ. දැහැමි සමාජයක් ගොඩනගා ගැනීම සඳහා උපදේශන සභාවකුත් පිහිටුවා ගත්තා. ඒකෙ ප්‍රතිඵලත් ඉදිරියේදී දැකගන්න ලැබේවි.

ඡායාරූප ක්‍රිෂාන් රණසිංහ